Η νέα έκθεση της Ειδικής Εισηγήτριας του ΟΗΕ “Gaza Genocide: a collective crime” τεκμηριώνει ευθύνες τρίτων κρατών. Στο μικροσκόπιο και η Ελλάδα.
Η Ειδική Εισηγήτρια του ΟΗΕ για την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη (OPT), Francesca Albanese, παρουσίασε στις 20 Οκτωβρίου 2025 τη νέα της έκθεση προς τη 80ή Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ με τίτλο “Gaza Genocide: A Collective Crime” (A/80/492). A/80/F2504118
Η έκθεση βασίστηκε σε 40 υποβολές (inputs) από κρατικούς και μη κρατικούς φορείς και εξετάζει συνολικά 63 χώρες, εκ των οποίων μόνο 18 υπέβαλαν σχόλια ή διευκρινίσεις. Η Ελλάδα, ως κράτος, δεν υπέβαλε επίσημη τοποθέτηση στο πλαίσιο της ίδιας διαδικασίας.
Στις διαπιστώσεις της περιλαμβάνονται:
– Η συμμετοχή 19 κρατών (μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα) στην αλυσίδα εφοδιασμού του προγράμματος F-35, μέσω εξαρτημάτων/υποσυστημάτων που συνεχίζουν να μεταφέρονται παρά σχετικές δικαστικές προσφυγές σε άλλες χώρες.
– Η στρατιωτική συνεργασία Ελλάδας-Ισραήλ στο πλαίσιο της άσκησης INIOCHOS, στην οποία η ισραηλινή αεροπορία συμμετείχε και το 2025. Η διεξαγωγή και η πολυεθνική συμμετοχή της άσκησης επιβεβαιώνονται από επίσημες ανακοινώσεις της Πολεμικής Αεροπορίας.
– Η καταγραφή αύξησης του διμερούς εμπορίου Ελλάδας–Ισραήλ κατά την περίοδο 2024–2025 (+186 εκατ. δολ.), σε αντίθεση με κράτη που μείωσαν ή ανέστειλαν εμπορικές ροές.
– Ο ρόλος λιμένων και υποδομών τρίτων κρατών, μεταξύ των οποίων και στην Ελλάδα στη διαμετακόμιση στρατιωτικού/ενεργειακού υλικού και καυσίμων.
Η Ειδική Εισηγήτρια υπενθυμίζει ότι, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, όλα τα κράτη έχουν την υποχρέωση να απέχουν από ενέργειες που διευκολύνουν ή στηρίζουν διεθνή εγκλήματα και να λαμβάνουν θετικά μέτρα για την πρόληψή τους. Η αρχή της συμπληρωματικότητας του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου σημαίνει ότι η ευθύνη για λογοδοσία εκκινεί σε εθνικό επίπεδο: από τα δικαστήρια, τις αρχές και τους πολιτικούς θεσμούς κάθε χώρας.
Η Εναλλακτική Παρέμβαση – Δικηγορική Ανατροπή ήταν ανάμεσα στους φορείς που εισέφεραν στην πρόσκληση της Ειδικής Εισηγήτριας, καταθέτοντας τεκμηριωμένες παρατηρήσεις για τις στρατιωτικές, εμπορικές και θεσμικές σχέσεις Ελλάδας – Ισραήλ στο πλαίσιο της διεθνούς υποχρέωσης μη συνδρομής σε εγκλήματα διεθνούς δικαίου.
Η ελληνική κυβέρνηση κινδυνεύει να βρεθεί υπόλογη για εγκλήματα πολέμου, γενοκτονίας και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας που τελούνται στη Γάζα από το κράτος του Ισραήλ, το οποίο ο ίδιος ο Πρωθυπουργός της Ελλάδας χαρακτηρίζει ως “στρατηγικό εταίρο” της χώρας. Χωρίς, ωστόσο, να διευκρινίζει σε τι ακριβώς συνίσταται αυτή η “στρατηγική”, τη στιγμή που το Ισραήλ κατηγορείται διεθνώς για τη διάπραξη των βαρύτερων διεθνών εγκλημάτων.
Υπενθυμίζουμε ότι το δίκαιο δεν ισχύει επιλεκτικά ή “à la carte”. Ισχύει καθολικά.
Και όσοι δεν συμμορφώνονται ή το εφαρμόζουν κατά το δοκούν, θα πρέπει να καθίστανται υπόλογοι για τις πράξεις ή παραλείψεις τους ενώπιον των αρμόδιων εθνικών και διεθνών οργάνων.
