26 Ιανουαρίου 2021
 
 
σελίδα υποδοχής
ταυτότητα
αρχείο υλικών
θέσεις - απόψεις
έμμισθοι συνεργάτες   και ασκούμενοι
εισηγήσεις ημερίδας






θεματικές ενότητες:
1990
1992
1993
1994
1995
1996
1997
1998
1999
2000
2001
2002
2003
2004
2005
2006
2007
2008
2011
2019
2020
- Φεβρουάριος
- Μάρτιος
- Απρίλης
- Μαϊος
- Ιούλιος
- Οκτώβριος
- Νοέμβριος
- Δεκέμβριος
2021











συνδικαλιστική   επικαιρότητα
πολιτική επικαιρότητα
ημερολόγιο
σύνδεσμοι
επικοινωνία



Συμπληρώστε το email σας για να λαμβάνετε το μηνιαίο newsletter:
rss

θέσεις - απόψεις 2020

στείλτε αυτή τη σελίδα εκτύπωση





26 Δεκεμβρίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Απαγόρευση συναθροίσεων – Το ψέμα αποκαλύπτεται – Έκθετοι ΕΛ.ΑΣ, Κυβέρνηση και ΣτΕ (του Κ. Παπαδάκη)


Απαγόρευση συναθροίσεων – Το ψέμα αποκαλύπτεται – Έκθετοι ΕΛ.ΑΣ, Κυβέρνηση και ΣτΕ (του Κ. Παπαδάκη)

Δόθηκε στη δημοσιότητα η από 4/11/2020 Εισήγηση της «Επιτροπής για την προστασία της Δημόσιας Υγείας» που αναφέρεται στο προοίμιο της από 14/11/2020 απόφασης Αρχηγού ΕΛ.ΑΣ. αναφερόμενη στην σχετική απόφαση του Αρχηγού ΕΛ.ΑΣ. υπ, αριθμ, 1029/8/18/14.11.2020 (ΦΕΚ Β 5046/14.11.2020) απόφασης αρχηγού ΕΛΑΣ με την οποία απαγορεύθηκαν οι υπαίθριες συναθροίσεις τις ημέρες της επετείου του Πολυτεχνείου. Οχι βέβαια από την κυβέρνηση η την ΕΛ.ΑΣ (αυτών ο ζήλος εξαντλείται σε ζητήματα καταστολής, αλλά δεν εκτείνεται σε θέματα διαφάνειας) αλλά προφανώς από διαδίκους που προσέφυγαν στο ΣτΕ εναντίον της.

Ηδη σε προηγούμενα σημειώματά μου, που αναρτήθηκαν σε διάφορες ιστοσελίδες (16/11/2020 «Η αδιαφάνεια αφαιρεί παρά προσθέτει αξιοπιστία στην απαγόρευση των συναθροίσεων» και 20/11/2020 «Το μήνυμα του Πολυτεχνείου νίκησε – αποτιμήσεις της επόμενης μέρας») επεσήμαινα την παράλειψη δημοσιοποίησης από μέρους της κυβέρνησης και της ΕΛ.ΑΣ. της εισήγησης αυτής και πιθανολογούσα ότι για να μην δημοσιοποιείται προφανώς δεν έχει το περιεχόμενο που η κυβέρνηση προφασίζεται.

Αλλωστε ήταν ολοφάνερο μετά το άδειασμα της κυβέρνησης στην συνέντευξη τύπου του εκπροσώπου της Εθνικής Επιτροπής Προστασίας Δημόσιας Υγείας έναντι του κορωνοϊου Covid-19 κ. Γκίκα Μαγιορκίνη στις 16/11/2020, ο οποίος ερωτηθείς σχετικά για την γνώμη – φάντασμα της επιτροπής που φέρεται σύμφωνα με τον αρχηγό ΕΛΑΣ να τον οδήγησε στην λήψη της απαγορευτικής απόφασης απάντησε ότι δεν υφίσταται, διαψεύδοντας την ύπαρξή της και απαντώντας ότι πρόκειται για πολιτική απόφαση των κυβερνώντων. 

Η εξέλιξη αυτή, σε συνδυασμό με τη διαβεβαίωση εκατοντάδων νοσοκομειακών γιατρών ότι δεν συντρέχει κίνδυνος μετάδοσης από υπαίθρια ολιγόωρη συγκέντρωση με τήρηση των μέτρων ασφαλείας, πολλοί από τους οποίους μάλιστα πήραν μέρος στα σχετικά συλλαλητήρια, αφαιρούσε κάθε αξιοπιστία από το πρόσχημα της υγειονομικής προστασίας.

Όπως ήταν αναμενόμενο η «Επιτροπή για την προστασία της Δημόσιας Υγείας»  στην από 4/11/2020 συνεδρίαση, δεν εισηγείται καμμία απαγόρευση υπαίθριων συναθροίσεων. Επισημαίνει την ανάγκη λήψης γενικών μέτρων στο πρότυπο της ισχύουσας Υ.Α. για την Θεσσαλονίκη (ΦΕΚ Β’ 4831/2.11.2020), που όμως και εκείνη δεν εισηγείται την απαγόρευση συναθροίσεων και διαδηλώσεων.

Το περιεχόμενο της εισήγησης εξηγεί το πείσμα κυβέρνησης και ΕΛ.ΑΣ. να μην δημοσιοποιηθεί. Διότι βέβαια τους διαψεύδει και τους εκθέτει. Αποκαλύπτει ότι ο αρχηγός της ΕΛΑΣ υποκατέστησε την εισήγηση των αρμόδιων υγειονομικών και εξαπάτησε  την κοινή γνώμη αναφέροντας στην απόφασή του ότι στηρίχθηκε στη γνώμη της Επιτροπής για να πάρει μία τέτοιας έκτασης απαγορευτική απόφαση.

Αλλά ο αρχηγός της ΕΛΑΣ δεν είναι ο μόνος έκθετος. Η πρόεδρος του ΣτΕ και τα μέλη της Επιτροπής Αναστολών του ΣτΕ έλαβαν γνώση της προφανώς, ως εμπεριεχόμενης στον φάκελο της διοίκησης που τους διαβιβάστηκε, για να αποφανθούν επί των αιτήσεων αναστολής πολιτών και φορέων κατά της απαγορευτικής απόφασης. Και αποφάνθηκαν απορριπτικά στηρίζοντας και εκείνοι την αυθαιρεσία του αρχηγού ΕΛ.ΑΣ. Στο μέτρο μάλιστα που και αυτές οι απορριπτικές αποφάσεις και διατάξεις διαλαμβάνουν σκεπτικό καταπολέμησης της πανδημίας ως λόγο δημοσίου συμφέροντος υπέρτερο του δικαιώματος της συνάθροισης αναπαράγουν και αυτοί την ίδια αυθαιρεσία αφού υποκαθιστούν τους γιατρούς της Επιτροπής και τη διοίκηση και στηρίζονται στην υποκειμενική τους γνώμη παριστώντας την ως γνώμη των ειδικών. Αλλιώς θα αντιπαρέβαλαν – η τουλάχιστον αυτό είχαν την υποχρέωση να κάνουν – δικό τους σκεπτικό υπέρ της απαγόρευσης των συναθροίσεων αντικρούοντας την παράλειψη εισήγησης της απαγόρευσης.

Ας μην επαναλάβουμε την απαίτηση να δοθεί στη δημοσιότητα και η από 2/12/2020 εισήγηση της «Επιτροπής προστασίας για την δημόσια υγεία», την οποία επικαλείται ως νομοθετικό έρεισμα, η από 5/12/2020 απόφαση Αρχηγού της Ελληνικής Αστυνομίας που απαγόρευε τις συναθροίσεις  αυτή τη φορά για την επέτειο της δολοφονίας του Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου. Είναι σαν να γνωρίζουμε ήδη το περιεχόμενό της. Και μάλλον δεν θα το μάθουμε ποτέ επίσημα, αφού η απαγόρευση αυτή (ευτυχώς) δεν απασχόλησε το ΣτΕ.

Αθήνα, 23/12/2020 

Κώστας Παπαδάκης

 
   
   
   
   
8 Δεκεμβρίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Τα ψέματα του κ. Χρυσοχοϊδη τελειώνουν. Ο αγώνας να μην υπάρξουν άλλοι Γρηγορόπουλοι συνεχίζεται (του Κ. Παπαδάκη)


ΤΑ ΨΕΜΜΑΤΑ ΤΟΥ κ. ΧΡΥΣΟΧΟΪΔΗ ΤΕΛΕΙΩΝΟΥΝ. Ο ΑΓΩΝΑΣ ΝΑ ΜΗΝ ΥΠΑΡΞΟΥΝ ΑΛΛΟΙ ΓΡΗΓΟΡΟΠΟΥΛΟΙ ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ !

Λίγο πολύ έχει δημοσιοποιηθεί το ιστορικό της χθεσινής σύλληψης και κράτησής μου μαζί με τον Θανάση Καμπαγιάννη. Για την πληρότητα της καταγραφής και για κάποιες επιβαλλόμενες απαντήσεις σε προκλήσεις και ψέμματα και εκστομίστηκαν σήμερα από τον Υπουργό Προστασίας του Πολίτη στη Βουλή για όσα έγιναν χθες σημειώνω τα ακόλουθα :

Την Κυριακή 6/12/2020 βρέθηκα στις 11.30 π.μ. περίπου στην διασταύρωση των οδών Ναυαρίνου και Χαριλάου Τρικούπη στην Αθήνα προσπαθώντας μόνος μου με ένα λουλούδι στο χέρι να φτάσω στο χώρο του μνημείου του Αλέξη Γρηγορόπουλου, προκειμένου να το καταθέσω. Ο αστυνομικός κλοιός που είχε παραταχθεί κατά μήκος της Χαριλάου Τρικούπη εμπόδιζε την πρόσβαση προς τα κάτω (προς την οδό Ζωοδόχου Πηγής) και μου δήλωσαν ότι απαγορεύεται ακόμα και η μεμονωμένη κατάθεση λουλουδιού και προσπέλαση στο μνημείο, παρά το γεγονός ότι η απαγόρευση αυτή δεν συμπεριλαμβανόταν στην απαγορευτική για τις συναθροίσεις απόφαση αρχηγού ΕΛ.ΑΣ. την προηγούμενη ημέρα.

Δέχτηκα αναγκαστικά την απόφαση αυτή και παρέμεινα στο σημείο, προκειμένου να συνδράμω με τις νομικές μου υπηρεσίες σε ομάδα, η οποία επρόκειτο να προσέλθει για να πραγματοποιήσει ολιγομελή συγκέντρωση με απόλυτη τήρηση των μέτρων ασφαλείας (μάσκες και αποστάσεις), όπως και έγινε μετά από λίγα λεπτά. Αντικείμενο της συνδρομής μου ήταν η διαμεσολάβηση μου προς την αστυνομία, προκειμένου να επιτραπεί η πραγματοποίηση της συγκέντρωσης αυτής, καθώς και να επιτραπεί σε αντιπροσωπεία των συγκεντρωμένων, σχεδόν όλων μελών του Σ.Ε.Κ., να καταθέσουν λουλούδια στο μνημείο του Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου. Στην σχετική προσπάθεια συμμετείχε υπό την ιδιότητα του και αυτός ως δικηγόρος ο Θανάσης Καμπαγιάννης.

Στην διάρκεια των διαπραγματεύσεων και ενώ το κλίμα συζήτησης με τον επί τόπου επικεφαλής των αστυνομικών δυνάμεων ήταν άριστο χωρίς καμμία ένταση και μάλιστα καθώς ο ίδιος αναγνώριζε ότι η τήρηση των μέτρων από τους συγκεντρωμένους ήταν πλήρης, μας ανακοίνωσε ότι δυστυχώς για αυτόν έχει άνωθεν εντολές να συλλάβει όλους τους παρευρισκομένους, μεταξύ των οποίων και τους δικηγόρους. Ευτυχώς εξαίρεσε τους φωτορεπόρτερ και τους δημοσιογράφους. Και τούτο παρά το γεγονός, ότι ο ίδιος γνώριζε και μετέφερε στα ανώτερα κλιμάκια, ότι βρισκόμαστε υπό την ιδιότητα μας ως δικηγόρων, πλην όμως η εντολή ήταν σαφής ότι πρέπει να συλληφθούμε και εμείς.

Επιβιβαστήκαμε στα τρία μισθωμένα λεωφορεία που χρησιμοποιεί η ΕΛ.ΑΣ., με τα οποία μεταφερθήκαμε στην οδό Πέτρου Ράλλη, στο κτίριο της Διεύθυνσης Αλλοδαπών. Εκεί, αφού αποβιβαστήκαμε, κρατηθήκαμε σε ένα κοινό χώρο κράτησης, μία κλειστή αίθουσα με ελλιπή αερισμό 62 κρατούμενοι και περί τους 20 αστυνομικούς. Αργότερα προσήχθησαν εκεί και αρκετοί άλλοι κρατούμενοι.

Κατά την διάρκεια, μετά την αποβίβασή μας και μέχρι την κράτηση μας ελεγχθήκαμε κατά τα προβλεπόμενα όσον αφορά τα προσωπικά μας αντικείμενα από αστυνομικούς, που με τα ίδια γάντια ερευνούσαν τα αντικείμενα δεκάδων ανθρώπων.

Περί τη μιάμιση ώρα μετά, οι δύο συνήγοροι Παπαδάκης και Καμπαγιάννης, κληθήκαμε προκειμένου κατά προτεραιότητα να υποβληθούμε στις περαιτέρω διαδικασίες που ήταν η διενέργεια της σήμανσης αλλά και η κλήση μας σε απολογία στην προανάκριση, όπως και έγινε. Κατά την κλήση μας σε απολογία μας αποδόθηκε το αδίκημα της παραβίασης του Π.Κ. 285 (Παραβίαση μέτρων για την πρόληψη ασθενειών). Απολογηθήκαμε αμέσως, αφού ρίξαμε μία πρόχειρη ματιά στην ελλιπέστατη δικογραφία, αρνηθήκαμε τις κατηγορίες και ζητήσαμε την ποινική και πειθαρχική δίωξη κάθε υπευθύνου α) για το αδίκημα της παράβασης καθήκοντος Π.Κ. 259 συνιστάμενο στην από μέρους εκείνων που διέταξαν την παραπομπή και σύλληψη μας παραβίαση του καθήκοντος των δημοσίων αρχών να σέβονται το δικηγορικό λειτούργημα (άρθρο 34 παρ. 1 Κώδικα περί Δικηγόρων), καθώς επίσης β) και για το ίδιο το αδίκημα το Π.Κ. 285, αφού οι συνθήκες κράτησης μας εμπεριείχαν πολλαπλάσια μεγαλύτερη παραβίαση μέτρων για την πρόληψη ασθενειών και κινδύνους για την δημόσια υγεία, από ότι οι συνθήκες κάτω από τις οποίες μας συνέλαβαν σε υπαίθριο χώρο.

Στα έγγραφα της προφορικής μας απολογίας ανεγράφη καθ’ υπόδειξη του διευθυντή της αστυνομικής προανάκρισης, ότι η σχετική συνεννόηση για την απολογία μας και στην συνέχεια την μη υπαγωγή μας στην αυτόφωρη διαδικασία έγινε με συγκεκριμένο κατονομαζόμενο εισαγγελικό λειτουργό της Ποινικής Δίωξης της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθηνών. Στην συνέχεια, αφεθήκαμε ελεύθεροι.

Τότε διαπιστώσαμε την προσέλευση συνεργείου διενέργειας COVID – TEST, που είχε μόλις εγκατασταθεί στον διάδρομο του ισογείου, για το οποίο τουλάχιστον εμείς δεν είχαμε ενημερωθεί προηγουμένως, ότι πρόκειται να συμβεί από την αστυνομία και δεν γνωρίζω αν ενημερώθηκαν και οι υπόλοιποι κρατούμενοι. Χωρίς να μου το υποδείξει κανένας, εντελώς αυθόρμητα και με μεγάλη προθυμία επωφελήθηκα της ευκαιρίας και έκανα το τεστ. Το αποτέλεσμα ήταν αρνητικό, αλλά η διαγνωστική του αξία περιορίζεται σε τέσσερις ημέρες πριν. Το αν κολλήσαμε χθές θα διαγνωσθεί με νέο τεστ σε τέσσερις μέρες. Για αυτό και ο Καμπαγιάννης, που είχε υποβληθεί σε μοριακό τεστ στις θεώρησε περιττό να υποβληθεί και χθες σε αυτό. Όπως σημειώνει ο ίδιος σε σχετική του ανάρτηση : «Ένα rapid test λίγη ώρα μετά τον συγχρωτισμό δεν θα είχε καμία απολύτως διαγνωστική αξία για τα γεγονότα της ίδιας ημέρας, μιας και η ανακάλυψη τυχόν θετικού κρούσματος από τον συνωστισμό που δημιούργησε η Αστυνομία στις 6/12 θα είναι δυνατή μόνον μετά την παρέλευση κάποιων ημερών. Όσο δε με αφορά, ενημερώνω τον Υπουργό ότι είχα ήδη προ ημερών προχωρήσει σε μοριακό τεστ κατόπιν επαφής μου με θετικό κρούσμα, συγκεκριμένα με αστυνομικό που κατέθεσε ως μάρτυρας ενώπιον του Γ' Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων και τον οποίο εξέτασα ως συνήγορος στις 19/11, για τον οποίο η ΕΛΑΣ ενημέρωσε το δικαστήριο ότι βρέθηκε θετικός την 24/11. Μετά από ολιγοήμερη καραντίνα στην οποία υποβλήθηκα, βρέθηκα αρνητικός στο τεστ στο οποίο υπεβλήθην με δικά μου έξοδα (60 ευρώ, προ διατίμησης). Αυτά τα λίγα για το ποιός ενδιαφέρεται για τη δημόσια υγεία και ποιός την θέτει σε διακινδύνευση, υπέχοντας μάλιστα και ποινικές ευθύνες οι οποίες θα αναζητηθούν μέχρι τέλους».

Κατά συνέπεια, η απερίσκεπτη δήλωση του Υπουργού κ. Μιχάλη Χρυσοχοΐδη, ότι «και αυτοί που αρνήθηκαν το τεστ έκαναν και μήνυση στον Αττικάρχη, ότι τάχα οι αστυνομικοί δεν άλλαζαν γάντια, ο παραλογισμός δεν έχει πια όρια» δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα και θα έκανε καλά ο Υπουργός πριν διατυπώνει τις εξυπνάδες του δημόσια να συμβουλεύεται τα σχετικά αρχεία, τα οποία τον διαψεύδουν, δεδομένου ότι τα στοιχεία μου έχουν καταγραφεί στα έγγραφα του συνεργείου που διενήργησε το τεστ.

Ακόμα, η επιχειρούμενη σύνδεση από την πλευρά του Υπουργού «των χιλίων κακομαθημένων», που κατά τα λεγόμενα του καίνε τις πόλεις με όσους εκπροσωπούν, πάλι κατά την άποψη του, μία ευυπόληπτη στο παρελθόν υπερευαισθησία δικαιωμάτων, είναι προβοκατόρικη και προσπαθεί να συνδέσει διαφορετικές και συχνά αντίπαλες μεταξύ τους πολιτικές και κοινωνικές πρακτικές αποδίδοντας στην μία το περιεχόμενο της άλλης. Όπως επίσης και η ευτελής έκφραση, ότι «η ασυλία των παιδιών με τις μολότοφ και κάποιων φωνακλάδων επώνυμων δεν υπάρχει.». Προφανώς και δεν ζητήθηκε από κανέναν μας προνομιακή μεταχείριση λόγω της δικηγορικής ιδιότητας και ουδείς θεωρεί τον εαυτό του υπεράνω των νόμων.

Όταν όμως αυτή καθ’ εαυτή η άσκηση των καθηκόντων που απορρέουν από την δικηγορική ιδιότητα καθίσταται αντικείμενο ποινικοποίησης ή ακόμα και προσαγωγής, τότε είναι προφανής η παρεμπόδιση της άσκησης του δικηγορικού λειτουργήματος και έμμεσα, αλλά σαφέστατα κατ’ απάντηση και απαξίωση των δημοκρατικών δικαιωμάτων και ελευθεριών, τις οποίες υπερασπίζουν οι δικηγόροι στο πρόσωπο των πολιτών. Εύλογα οι τελευταίοι αισθάνονται έλλειψη ασφάλειας δικαίου και αυτοπεποίθησης ότι μπορούν να ασκήσουν τα δικαιώματα τους, όταν βλέπουν ότι ο υπερασπιστικός τους λειτουργός συλλαμβάνεται και προσάγεται και γίνεται και εκείνος αντικείμενο της καταστολής παρότι δεν τελεί τίποτε άλλο από τα θεσμικά του καθήκοντα.

Συλλήψεις δικηγόρων κάτω από αυτές τις συνθήκες δεν έχουν γίνει ποτέ σε όλη την διάρκεια της μεταπολίτευσης, είναι η πρώτη φορά που συμβαίνουν επί των ημερών της κυβέρνησης αυτής και έχει μεγάλο ενδιαφέρον ποια θα είναι η πρόοδος της όλης διαδικασίας, όταν η σχετική δικογραφία θα φτάσει στα χέρια του αρμόδιου Εισαγγελέα. Ήδη, στην όλη εξέλιξη της μεθόδευσης της αυτόφωρης διαδικασίας χτες σημειώθηκε ένα σοβαρό ρήγμα. Μετά τον Καμπαγιάννη και εμένα, κανένας από τους υπολοίπους 60 και πλέον κατηγορουμένους δεν κλήθηκε σε απολογία. Συνεπώς, ματαιώθηκε εν τω γενέσθαι η προσπάθεια δημιουργίας πλήρως προανακριτικής δικογραφίας, η οποία θα οδηγούσε ώριμα σε αυτόφωρη διαδικασία.

Αντικείμενο της πολύωρης και αναίτιας κράτησης των λοιπών 70 και πάνω κατηγορουμένων ήταν η υποβολή τους στην σήμανση, η λήψη των στοιχείων τους και η γνωστοποίηση της έκθεσης σύλληψης και βεβαίωσης πλημμελήματος, την οποία περισσότεροι από τους μισούς ούτε καν κλήθηκαν να την υπογράψουν. Έτσι, η αυτόφωρη διαδικασία εκφυλίστηκε σε ελλιπή αστυνομική προανάκριση χωρίς εισαγγελική παραγγελία, αφού προφανώς από κάποιο χρονικό σημείο και μετά η εισαγγελική παραγγελία εξέλιπε και η αστυνομία αφέθηκε να αναλάβει μόνη της την ευθύνη όσων διατάχθηκε από το Υπουργείο Δημόσιας Τάξης να επιχειρήσει χθες. Ήταν άλλο ένα ρήγμαστην αξιοπιστία των χθεσινών συλλήψεων.

Κλείνοντας την απάντηση στις ειρωνείες και τις αιτιάσεις του Υπουργού να θυμίσουμε ότι δεν είμαστε «φωνακλάδες» όταν δεν χρειάζεται. Και αν γίναμε «επώνυμοι», το οφείλουμε στη μακρόχρονη καθημερινή και συνεπή δράση μας στη μαχόμενη δικηγορία, τον συνδικαλισμό και την πολιτική. Ούτε στη βράβευση από το FBI, ούτε στον πολιτικό αμοραλισμό της εναλλαγής από το ένα κόμμα εξουσίας στο άλλο, ούτε στην ψήφιση νομοσχεδίων που δεν διαβάζουμε, ούτε στην αποδοχή δοτών κυβερνητικών εξουσιών. Είχαμε και εμείς τα προσόντα για να γίνουμε καρριερίστες της δημόσιας ζωής, αλλά δεν το καταδεχθήκαμε. Και η στάση μας επιβραβεύεται κάθε μέρα όλο και από μεγαλύτερο μέρος της κοινωνίας. Ένα μικρό δείγμα είναι η χθεσινή καθολική συμπαράσταση από το σύνολο του νομικού κόσμου και μεγάλη μερίδα πολιτικών και κοινωνικών φορέων και προσωπικοτήτων, μακράν πέραν της στενής πολιτικής εμβέλειας του χώρου μας. Και θα υπάρχουμε όπως τώρα όταν ο κ. Χρυσοχοίδης θα έχει περάσει στα απορρίμματα της ιστορίας. Διαισθάνομαι ότι διόλου δεν αργεί η ώρα, καθώς όλο και λιγότερες φωνές, ακόμα και μέσα από την κυβέρνηση (μόνο οι ακροδεξιές) υψώνονται για να τον στηρίξουν. Χθες τον άδειασε και η Εισαγγελία. Η ανάλωσή του ωριμάζει. Αν μέχρι τότε ο Υπουργός θεωρεί ότι η ποινικοποίηση της δράσης μας υπηρετεί τις κατασταλτικές του φιλοδοξίες, ας την επιχειρήσει ξανά. Δεν την φοβόμαστε. Και καμμία ασυλία δεν του ζητάμε. Η παράδοση του χώρου μας περιλαμβάνει πολλές ιερές μορφές δικηγόρων (ένας από αυτούς αναφέρεται στο τέλος του κειμένου) που συνέβαλαν στην πεποίθηση ότι «οι δίκες δεν λυγίζουν τους αγωνιστές». Να ένας τίτλος που μάταια θα ψάξει κανείς να βρεί δίπλα στο όνομά του.

Να λοιπόν γιατί είναι εύλογο το μίσος του Υπουργού για εμάς. Λίγες μόλις εβδομάδες μετά τη λήξη της δίκης της Χρυσής Αυγής, τον υπαρχηγό της οποίας το Υπουργείο του είναι ανίκανο να συλλάβει παρά τις μεγαλοστομίες με τις οποίες έκλεβε μερίδιο της καθημερινής τηλεοπτικής της δημοσιότητας και απρόθυμο να επικηρύξει. Πρόθυμο και ικανό είναι μόνο να καταστέλλει και να συλλαμβάνει διαδηλωτές και να απαγορεύει συναθροίσεις με πρόσχημα την προστασία της δημόσιας υγείας. Και όταν δεν τολμά να το κάνει, τότε να τις διαλύει απροσχημάτιστα, όπως τη μεγαλειώδη συγκέντρωση της 7/10/2020 με δικαιολογίες που διαψεύδονται από τα βίντεο που εκείνος δημοσιοποίησε.

Τέλος, η χθεσινή μέρα, όπως και η κάθε έκτη Δεκεμβρίου θα έπρεπε να είναι μία ημέρα συστολής και αυτοπεριορισμού αν όχι και ντροπής της αστυνομίας, γιατί είναι η μέρα της επετείου μίας αστυνομικής δολοφονίας, που έχει κριθεί σαν τέτοια από τα αρμόδια δικαστήρια. Αντί αυτού, η αστυνομία αφέθηκε ελεύθερη (δια των 4.999 μελών της που είχαν διατεθεί σχετικά) να αυθαιρετεί, να προσαγάγει, να συλλαμβάνει, να προσαγάγει, να ρίχνει χημικά πολυκατοικίες, να εγκλείει κάτω από άθλιες συνθήκες κράτησης και χωρίς παροχή στοιχειωδών μέτρων υγείας (αναφέρομαι σε όσα συνέβησαν στην Γ.Α.Δ.Α.) εκατοντάδες πολίτες, να παρεμποδίζει ακόμα και την προσπέλαση στο μνημείο του Γρηγορόπουλου, και ένας ακόμα να παίζει πιγκ - πογκ με τα λουλούδια τα οποία βρήκε αφημένα για το σημείο.

Μία ημέρα πριν, η από 5/12/2020 απόφαση αρχηγού της Ελληνικής Αστυνομίας που απαγόρευε τις συναθροίσεις για άλλη μία φορά δεν συνοδεύτηκε από δημοσιοποίηση της από 2/12/2020 εισήγησης της «Επιτροπής προστασίας για την δημόσια υγεία», την οποία επικαλείται ως νομοθετικό έρεισμα, επιβεβαιώνοντας για μία ακόμη φορά, ότι το περιεχόμενο της είναι παντελώς άσχετο προς εκείνα, τα οποία προφασίζεται ο Αρχηγός της Αστυνομίας υποκαθιστώντας και τους γιατρούς. Είναι νωπή άλλωστε, η διάψευση από τον κ. Μαγιορκίνη στις 16/11/2020 της επικαλούμενης από την τότε απαγόρευση των μετέπειτα συναθροίσεων για το Πολυτεχνείο από τις 14/11/2020 σχετικής απόφασης αρχηγού ΕΛ.ΑΣ, ότι ουδέποτε η από 4/11/2020 γνωμοδότηση της επιτροπής προστασίας για την δημόσια υγεία έκανε λόγο για απαγόρευση συναθροίσεων.

Αλλά ακόμα και σήμερα, ενώ έχει λήξει η ισχύς της, η αστυνομία και πάλι απαγορεύει συναθροίσεις. Καμμία νομική συνέπεια δεν έχουν οι πράξεις της.

Οσον αφορά τέλος τη χρήση καμερών από τα Μ.Α.Τ. θα είχε πολύ μεγάλο ενδιαφέρον εάν το δικαίωμα αυτό παρεχόταν με αμοιβαιότητα, δηλαδή με το δικαίωμα και του πολίτη να βιντεοσκοπεί και να ηχογραφεί την συμπεριφορά των αστυνομικών οργάνων κατά την άσκηση της εξουσίας τους, αντί το δικαίωμα αυτό να παρεμποδίζεται συστηματικά, με απειλή βίας και να κρύβεται πίσω από δήθεν προσωπικά δεδομένα των εκάστοτε αστυνομικών, οι οποίοι με κρυμμένα τα διακριτικά προβαίνουν πάντοτε στα κατασταλτικά τους έργα. Τα έχετε τα κότσια κ. Υπουργέ για να το δεχθείτε ; Αν όχι αφήστε τα μαθήματα !

Δικηγόροι και πολίτες θα δώσουμε την μάχη ενάντια στην κρατική αυθαιρεσία και σε κάθε προσχηματική επίκληση της πανδημίας, προκειμένου να επιχειρείται η νομιμοποίηση προειλημμένων πολιτικών αποφάσεων, που ως μόνο σκοπό έχουν την καταστολή των δημοκρατικών δικαιωμάτων και ελευθεριών, γιατί δεν θέλουν κόσμο να διαδηλώνει, να εξεγείρεται, να διεκδικεί και ιδίως να πετυχαίνει. Το δοκίμασαν στο Πολυτεχνείο, το δοκίμασαν στην επέτειο του Γρηγορόπουλου, το δοκίμασαν και στην πανεργατική στις 26/11/2020, θα το δοκιμάσουν και στην επόμενη 15/12/2020. Την ημέρα εκείνη κατατίθεται ο προϋπολογισμός του επόμενου έτους, από τον οποίο περικόπτονται 572 εκατομμύρια ευρώ σε σχέση με τον τρέχοντα από τις δαπάνες για την δημόσια υγεία. Αυτό από μόνο του είναι αρκετό για να καταδείξει την προσχηματικότητα του ενδιαφέροντος της κυβέρνησης για την πανδημία. Πριν η κατάσταση που ζούμε εξελιχθεί σε μία πανδημία κυριολεκτικά για τα δικαιώματα και τις ελευθερίες, οφείλουμε να τα υπερασπίσουμε και θα το πετύχουμε.

Ας μου επιτραπεί να κλείσω με δύο τιμητικές αναφορές για ήθη ευτυχώς αντίθετα από τον κ. Υπουργό :

1) Ένα μεγάλο ευχαριστώ σε όλους όσους με κάθε τρόπο εξέφρασαν τη συμπαράστασή τους, θεσμικά και προσωπικά χθες για τις συλλήψεις μας : τον Δ.Σ.Α., τον Δ.Σ.Π., τον πρόεδρο της Ε.Δ.Ε., την Ενωση Ποινικολόγων και Μαχόμενων Δικηγόρων, βουλευτές, συνδικαλιστές, δικηγόρους, αγωνιστές, φορείς και οργανώσεις που στάθηκαν δίπλα μας.

2) Μια ολόψυχη αφιέρωση στη μνήμη του Γιώργου Παριανού, ενός μοναδικού δικηγόρου αγωνιστή, που έφυγε χθες 6.12.2020 από τη ζωή. Συνιδρυτής της Εναλλακτικής Παρέμβασης Δικηγόρων Αθήνας το 1990, εκπρόσωπός της στο Δ.Σ. του Δ.Σ.Α. την περίοδο 1991 – 1992, υποψήφιος πρόεδρός της το 2014. Και τα προηγούμενα χρόνια αγωνιστής της Αντι – Ε.Φ.Ε.Ε. και υποχρεωτικά στρατευμένος στη χούντα, με δράση στο Πολυτεχνείο και σπουδαία προσφορά στο Κ.Κ.Ε. μέχρι το 1989 και στην εξωκοινοβουλευτική αριστερά στη συνέχεια. Δεν ενσωματώθηκε, δεν εξαργυρώθηκε. Το ήθος και η υποδειγματική ανιδιοτέλειά του θα μας διδάσκει για πάντα. Κρίμα που δεν έζησε τη χθεσινή μέρα. Θα ήταν περήφανος για την παράταξή του : Ο νυν και ό πρώην εκπρόσωπός της κρατούμενοι επειδή υπεράσπισαν διαδηλωτές και δεκάδες μέλη της δίπλα σε όλους τους συλληφθέντες στην Π. Ράλλη, στη Γ.Α.Δ.Α. κ.α. Μακάρι να σταθούμε άξιοι να συνεχίσουμε στο δρόμο του.

Αθήνα, 7/12/2020

Κώστας Παπαδάκης

 
   
   
   
   
2 Δεκεμβρίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Για το νέο αντεργατικό νομοσχέδιο του Υπουργείου Εργασίας (του Παναγιώτη Κολοβού)


Απεργία | News 24/7

Άρθρο του δικηγόρου Παναγιώτη Κολοβού για το νέο νομοσχέδιο του Υπουργείου Εργασίας.

Νέο αντεργατικό νομοσχέδιο – ταφόπλακα για συνδικαλιστικά και εργασιακά δικαιώματα.

Η υπερ-αντιδραστική κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, με το πρόσχημα της ανάγκης για μέτρα που δήθεν θα βοηθήσουν την ανάκαμψη της οικονομίας από την κρίση που έχει επιφέρει η πανδημία και εκμεταλλευόμενη τα περιοριστικά μέτρα του λοκντάουν αλλά και τον φόβο για την μετάδοση του ιού, που δεν ευνοούν μαζικές εκδηλώσεις διαμαρτυρίας, ετοιμάζεται να κατεβάσει μέσα στον Δεκέμβριο ένα ακόμη αντεργατικό νομοσχέδιο με προφανή στόχο να διευκολύνει την εργοδοτική κερδοφορία σε βάρος των μισθών και των εργασιακών δικαιωμάτων, αλλά και να καταστήσει ακόμα δυσκολότερη αν όχι αδύνατη την άσκηση των συνδικαλιστικών δικαιωμάτων της απεργίας και της διαπραγμάτευσης για συλλογική σύμβαση. Τις κατευθύνσεις του νομοσχεδίου, που μάλιστα δεν έχει καν αναρτηθεί στη δημόσια διαβούλευση(γεγονός που προϊδεάζει για την σφοδρότητα των διατάξεων που θα περιέχει), παρουσίασε ο Υπουργός Εργασίας στο Υπουργικό Συμβούλιο στα τέλη Οκτώβρη.

Θεσμοθέτηση 10ωρης εργασίας , ξεχείλωμα των υπερωριών και επέκταση της εργασίας την Κυριακή

Στο νομοσχέδιο θα υπάρχει πρόβλεψη ότι ««Επιχειρήσεις θα μπορούν να απασχολούν εργαζομένους ως 10 ώρες ημερησίως κατά μέγιστο, χωρίς πρόσθετη αμοιβή, εφόσον εντός του ίδιου 6μήνου εξοφλούν τις ώρες με αντίστοιχη μείωση ωρών ή ρεπό ή ημέρες άδειας».». Παράλληλα προβλέπεται «προσθήκη επιχειρήσεων και εργασιών στη λίστα που ήδη επιτρέπει την εργασία την Κυριακή». Σε συνδυασμό και επιτείνοντας όλα τα παραπάνω, το σχέδιο νόμου προβλέπει «αύξηση των ωρών των νόμιμων υπερωριών». Σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες, προωθείται μέχρι και ο διπλασιασμός τους, ειδικά στη βιομηχανία.

Είναι σαφές από αυτή την διατύπωση ότι θεσμοθετούνται αφενός απλήρωτες υπερωρίες που θα «καλύπτονται» με ρεπό ή άδειες. Με τον τρόπο αυτό αυξάνεται τουλάχιστον κατά 20 ώρες την εβδομάδα ο χρόνος εργασίας, όποτε θέλει ο εργοδότης, δίχως μάλιστα αντίστοιχη αύξηση των αποδοχών. Μάλιστα η αύξηση του χρόνου εργασίας δεν θα μπορεί καν να υπολογιστεί αφού στην εισήγηση του νομοσχεδίου γίνεται λόγος για «αύξηση των ωρών των νόμιμων υπερωριών». Με τον τρόπο αυτό, καταργείται ουσιαστικά και η αποζημίωση του εργαζόμενου για τις πρόσθετες ώρες εργασίας, πέραν του 8ώρου, η οποία είναι μια μορφή αποζημίωσης για τη φθορά που προκαλούν στον εργαζόμενο οι πρόσθετες ώρες δουλειάς πάνω από το 8ωρο και για αυτόν ακριβώς το λόγο υπάρχει η προσαύξηση στο ωρομίσθιο για την υπερωρία και την υπερεργασία. Αφενός για να αποζημιώνεται ο εργαζόμενος από την μεγαλύτερη φθορά των δυνάμεων του, αφετέρου για να λειτουργεί ως αντικίνητρο στον εργοδότη να απαιτεί χωρίς να υπάρχει μεγάλη ανάγκη αυτή την πρόσθετη φθορά. Είναι ενδεικτικό ότι και η νομολογία των δικαστηρίων, για το λόγο αυτό μέχρι σήμερα, αν και δεχόταν την νομιμότητα αποζημίωσης του εργαζόμενου με ρεπό ή άδεια αντί για αμοιβή υπερωρίας, εφόσον όμως υπήρχε σχετική συμφωνία, απαιτούσε όταν υπήρχε τέτοια συμφωνία, η αποζημίωση του πρόσθετου χρόνου να μην γίνεται με ισόχρονη άδεια, αλλά προσαυξημένη. Π.χ. αν εργαζόμενος πραγματοποιούσε συνολικά 16 ώρες υπερωρίας, θα έπρεπε να λάβει ρεπό όχι 16 ωρών (2 ημέρες), αλλά 22,5 ώρες (σχεδόν 3 ημέρες) που αντιστοιχούν στην προσαύξηση 40% της αμοιβής υπερωρίας.

Βεβαίως, δεν είναι η πρώτη φορά που επιχειρείται η κατάργηση του 8ώρου, καθώς έχει προβλεφθεί ήδη το 10ωρο εργασίας, με τον νόμο 3986/2010. Ωστόσο, η διευθέτηση του χρόνου εργασίας (έως 6 μήνες 10ωρο και αντίστοιχα 6 μήνες 6ωρο) που προβλέπεται στο νόμο αυτό, απαιτεί αφενός συναίνεση του εργαζόμενου και αφετέρου συμφωνία με τις εργατικές οργανώσεις της επιχείρησης ή του κλάδου ή τα συμβούλια εργαζομένων. Έπρεπε δηλαδή να υπάρχει επιχειρησιακή σ.σ.ε. ή συμφωνία με το συμβούλιο εργαζομένων, προκειμένου να εφαρμοστεί σύστημα διευθέτησης του χρόνου εργασίας. Αυτή η ασφαλιστική δικλείδα, οδήγησε στην ουσιαστική αχρησία της συγκεκριμένης πρόβλεψης του νόμου, αφού τα σωματεία εύλογα δεν συμφωνούσαν, και ακριβώς γι’ αυτό τον λόγο η κυβέρνηση επιχειρεί με το συγκεκριμένο νομοσχέδιο να καταργήσει αυτές τις ασφαλιστικές δικλείδες. Με τον τρόπο αυτό καταργείται ουσιαστικά και επίσημα το 8ωρο 100 χρόνια μετά την νομοθέτηση του.

Επίσης, με τον τρόπο αυτό είναι προφανές ότι μειώνονται οι νέες θέσεις εργασίας, αφού είναι πιο φθηνό για τον εργοδότη να εξαντλεί τους εργαζόμενους του με το νόμο, αντί να προσλαμβάνει νέους για την αντιμετώπιση έκτακτων αναγκών. Παράλληλα ενισχύεται η λεγόμενη «εργασιακή ευελιξία» με τα ωράρια- λάστιχο και μειώνεται ο μέσος μισθός.

Διευκόλυνση των απολύσεων

Άλλη διάταξη προβλέπει, «μετά την προειδοποίηση για απόλυση και μέχρι αυτήν, ο εργοδότης να δικαιούται να αξιώσει να μην προσέρχεται ο εργαζόμενος στην εργασία, αλλά βεβαίως να μισθοδοτείται». Δηλαδή, ο εργοδότης να μπορεί να απολύει με «προειδοποίηση» και οι εργαζόμενοι να διώχνονται άμεσα από τον εργασιακό χώρο, δυσκολεύοντας την πάλη με τους συναδέλφους τους ενάντια στις απολύσεις, την ενημέρωση των άλλων εργαζόμενων για την απόλυση κλπ γιατί «χαλάει το κλίμα» στην επιχείρηση… Ταυτόχρονα με τον τρόπο αυτό, διευκολύνεται ο εργοδότης να απολύει με προειδοποίηση αντί για έκτακτη καταγγελία και συνεπώς να καταβάλλει την αποζημίωση σε δόσεις ανεξαρτήτως ύψους, αφού θα απαλλάσσεται άμεσα από τον εργαζόμενο και θα μπορεί να καταβάλει το ίδιο συνολικό ποσό, το μισό σαν αποζημίωση και το μισό σαν μισθό του διαστήματος προειδοποίησης. Στόχος λοιπόν, η διευκόλυνση των απολύσεων.

Αφαίρεση αρμοδιοτήτων της Επιθεώρησης Εργασίας υπέρ του ΟΜΕΔ (Οργανισμός Διαμεσολάβησης και Διαιτησίας) και νέα εμπόδια στην υπογραφή σ.σ.ε.

Περιορίζονται κατά πολύ οι αρμοδιότητες του Σώματος Επιθεωρητών Εργασίας. Εφεξής οι συλλογικές διαφορές εργοδοτών – εργαζομένων σε επιχειρησιακό η κλαδικό επίπεδο θα επιλύονται αποκλειστικά στον Οργανισμό Μεσολάβησης και Διαιτησίας (ΟΜΕΔ), δηλαδή με πολύ πιο χρονοβόρες, νομικού τύπου διαδικασίες και σε έναν οργανισμό, στον οποίο πλειοψηφούν καταστατικά εκπρόσωποι του κράτους και της εργοδοσίας και ο οποίος καθίσταται υπέρτατος ρυθμιστής των συλλογικών διαφορών μεταξύ εργαζόμενων και εργοδοτών. Επίσης είναι προβληματικό το γεγονός, ότι ο ΟΜΕΔ σε αντίθεση με την επιθεώρηση εργασίας, δεν έχει ελεγκτικές αρμοδιότητες για την τήρηση της εργατικής νομοθεσίας, δηλαδή δεν μπορεί να επιβάλλει πρόστιμο στην εργοδοσία για παραβάσεις που διαπιστώνει παρεμπιπτόντως ή μετά από καταγγελία της εργατικής πλευράς. Συνεπώς με τον τρόπο αυτό αποδυναμώνεται σημαντικά η εργατική πλευρά στις συλλογικές διαφορές με την εργοδοσία. Στην εισήγηση του νομοσχεδίου αναφέρεται χαρακτηριστικά πως «η συμφιλίωση συλλογικών διαφορών αφαιρείται από τις Επιθεωρήσεις Εργασίας και ανατίθεται στον ΟΜΕΔ» Ενώ παράλληλα καταργείται και πάλι ο δεύτερος βαθμός διαιτησίας. Παράλληλα, στα πλαίσια του ΟΜΕΔ θεσμοθετείται ειδική επιτροπή εκ των προτέρων ελέγχου της πληρότητας των αιτήσεων μεσολάβησης και διαιτησίας και ορίζεται αναγκαίο περιεχόμενο όλων των αιτήσεων προς τον ΟΜΕΔ, έτσι ώστε να εξασφαλίζεται η στοιχειοθέτηση και η τεκμηρίωσή τους. Με τον τρόπο αυτό είναι προφανές ότι επιδιώκεται να τεθούν πρόσθετα εμπόδια στην προσφυγή σωματείων στον ΟΜΕΔ όταν αντιμετωπίζουν την αδιαλλαξία του εργοδότη να υπογράψει σ.σ.ε. Τέλος αναγνωρίζονται οι «ΣΣΕ υποκλάδου», επιφέροντας νέα πλήγματα στην ισχύ των ήδη αποδυναμωμένων κλαδικών σ.σ.ε. και κατ’ επέκταση στα κλαδικά σωματεία με στόχο την περαιτέρω κατηγοριοποίηση και διάσπαση των εργαζόμενων.

 

Φακέλωμα στα συνδικάτα και κατάργηση δικαιώματος υπογραφής σ.σ.ε.

Με δύο επιπλέον διατάξεις, ως υποχρεωτική προϋπόθεση για να λειτουργεί ένα συνδικάτο τίθεται η αποδοχή του φακελώματος από το κράτος και την εργοδοσία. Συγκεκριμένα, ορίζεται ότι «καθίσταται προϋπόθεση για την άσκηση συνδικαλιστικού δικαιώματος η απογραφή στο ήδη νομοθετημένο Γενικό Μητρώο», ενώ το «δικαίωμα συλλογικής διαπραγμάτευσης αναγνωρίζεται μόνο στις οργανώσεις που έχουν εγγραφεί στα νομοθετημένα ψηφιακά Μητρώα». Με άλλα λόγια αν ένα σωματείο δεν δέχεται να στείλει κατάλογο των μελών του στο κράτος, μέσω της απογραφής στο μητρώο του Υπουργείου εργασίας, δεν έχει δικαίωμα ούτε να υπογράψει συλλογική σύμβαση, ούτε να κηρύξει απεργία.

Αυστηρότερες προϋποθέσεις για την κήρυξη απεργίας και διεύρυνση των λόγων για τους οποίους μπορεί να κριθεί παράνομη.

Ταυτόχρονα, με το νομοσχέδιο, τίθεται υπό διωγμό, ακόμα και ποινικό, το απεργιακό δικαίωμα, με την κυβέρνηση να αναφέρει προκλητικά ότι αντιμετωπίζει... «χρόνιες υπερβολές του συνδικαλιστικού κινήματος». Τίθενται αυστηρότερες προϋποθέσεις για την κήρυξη της απεργίας και διευκολύνεται η δικαστική καταστολή των απεργιών αφού, εκτός από αυστηρότερες προϋποθέσεις, προβλέπονται περισσότεροι λόγοι για τους οποίους μία απεργία μπορεί να κηρυχθεί παράνομη από τα δικαστήρια. Και αυτά τη στιγμή που ήδη 9 στις 10 απεργίες βγαίνουν παράνομες ή καταχρηστικές...

Ειδικότερα προβλέπονται τα εξής:

Σε περίπτωση απεργίας «το προσωπικό στοιχειώδους λειτουργίας, που πρέπει να εξακολουθεί να εργάζεται στις επιχειρήσεις που η λειτουργία τους είναι κρίσιμη για το κοινωνικό σύνολο, στο Δημόσιο, τους ΟΤΑ και τα ΝΠΔΔ, ορίζεται σε τουλάχιστον 40%»! Μάλιστα ο μη ορισμός του προσωπικού ασφαλείας θεωρείται ποινικά κολάσιμη πράξη.

Δηλαδή, στο Δημόσιο, στους ΟΤΑ, αλλά και σε κάθε κλάδο και μεγάλη επιχείρηση που θα κρίνονται κρίσιμοι για το κεφάλαιο από το ίδιο και το κράτος του, όπως στις πρώην ΔΕΚΟ, στις μεταφορές, στα λιμάνια κ.ο.κ., στην απεργία θα υποχρεώνονται να δουλεύουν «τουλάχιστον» σχεδόν οι μισοί εργαζόμενοι! Μέχρι σήμερα δεν υπήρχε αριθμητικός προσδιορισμός, αλλά καθοριζόταν ο αριθμός του προσωπικού ασφαλείας από συμφωνία με την συνδικαλιστική οργάνωση.

Προστίθεται διάταξη που χτυπά και ουσιαστικά καταργεί τις Γενικές Συνελεύσεις ως ανώτερο όργανο των συνδικάτων, στο οποίο υπάρχει ζωντανή συμμετοχή των εργαζομένων στην ενημέρωση, στη συζήτηση, στη συνδιαμόρφωση και τη λήψη των αποφάσεων. Αντίθετα, ορίζεται ότι το Συνδικάτο «πρέπει να παρέχει πραγματική πρακτική δυνατότητα συμμετοχής και ψήφου εξ αποστάσεως, ηλεκτρονικώς, ιδίως για τη λήψη απόφασης απεργίας...». Δηλαδή, αντί για λήψη αποφάσεων μέσα από συλλογικές, ζωντανές και ουσιαστικά δημοκρατικές διαδικασίες με συμμετοχή των ίδιων των εργαζομένων, οι αποφάσεις συνολικά και ειδικά για τις απεργίες θα λαμβάνονται με τους εργάτες απομονωμένους τον έναν από τον άλλον, να πατούν ένα κουμπί από το σπίτι τους, ίσως και υπό την «επίβλεψη» των εκπροσώπων της εργοδοσίας...Είναι ευνόητο ότι η συγκεκριμένη διάταξη έρχεται να διευκολύνει το στήσιμο απεργοσπαστικών μηχανισμών.

Η παραπάνω διάταξη, μάλιστα, έρχεται να «κουμπώσει» με την απεργοκτόνα διάταξη Αχτσιόγλου που ψήφισε η τότε κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ (νόμος 4512/2018), περί απαρτίας του 50%+1 στις Γενικές Συνελεύσεις.

Ακόμα όμως και αν οι εργάτες καταφέρουν να περάσουν όλες αυτές τις συμπληγάδες, το σχέδιο νόμου διευκολύνει το στήσιμο απεργοσπαστικών μηχανισμών της εργοδοσίας. Συγκεκριμένα, αναφέρει ότι «απαγορεύονται οι καταλήψεις χώρων και εισόδων και η άσκηση ψυχολογικής ή σωματικής βίας. Αν λάβουν χώρα, η απεργία καθίσταται παράνομη. Οσοι μετέχουν σε κατάληψη ή βιαιοπραγούν, τελούν ποινικώς κολάσιμη πράξη»!

Με μια κουβέντα, η περιφρούρηση της απεργίας από τους εργαζόμενους, ένα απεργιακό σύνθημα έξω από μια επιχείρηση μπορεί να βαφτίζονται... «άσκηση ψυχολογικής βίας», καθιστώντας την απεργία παράνομη, με τους εργαζόμενους να διώκονται ποινικά...

Τέλος τίθενται ακόμα αυστηρότερες προϋποθέσεις για την κήρυξη απεργίας, αφού προβλέπεται πως στην προειδοποίηση για την απεργία απαραίτητο είναι να αναφέρονται και να αιτιολογούνται οι λόγοι και τα αιτήματα που την θεμελιώνουν.

Με τις αλλαγές αυτές, αφενός γίνεται πιο δύσκολο να ληφθεί απόφαση και να κηρυχθεί απεργία αφετέρου δίνεται η δυνατότητα στους δικαστές να κηρύσσουν παράνομες ακόμα και αυτές τις ελάχιστες απεργίες που δεν κηρύσσονταν παράνομες μέχρι σήμερα.

Η ανάγκη για μαζική και ενωτική μαχητική απάντηση

Ίσως ο Βρούτσης και η κυβέρνηση ζήλεψαν την δόξα του γελοίου Λάσκαρη, που διακήρυξε την «κατάργηση της ταξικής πάλης» με τον αντεργατικό νόμο 330/1976. Σε κάθε περίπτωση αυτό που είναι φανερό είναι ότι η κυβέρνηση της ΝΔ δεν θα σταματήσει πουθενά την προσπάθεια της να ρίξει τα βάρη της νέας καπιταλιστικής κρίσης στις πλάτες των εργαζόμενων και να διευκολύνει τα αφεντικά της στην εντατικοποίηση της εκμετάλλευσης τους, ενώ ταυτόχρονα θωρακίζει κατασταλτικά το κράτος τους απέναντι στην πάλη των εργαζομένων.

Η απόλυτη ανυπαρξία απάντησης μέχρι σήμερα από τις συνδικαλιστικές και

πολιτικές οργανώσεις της εργατικής τάξης και η έλλειψη οποιουδήποτε σχεδιασμού, οποιασδήποτε σκέψης για αγώνα προκειμένου να μπει φρένο στην κυβερνητική επίθεση, που δυστυχώς εμφανίζεται μέχρι στιγμής, τους αποθρασύνει και διασπείρει περισσότερο την απογοήτευση, τον φόβο και την μοιρολατρία στις τάξεις των εργαζόμενων. Οι κορυφαίες συνδικαλιστικές ηγεσίες έχουν αποδείξει ότι δεν θέλουν να παλέψουν. Οι πολιτικές και συνδικαλιστικές ηγεσίες της Αριστεράς πρέπει να σταθούν επιτέλους στο ύψος των καθηκόντων τους και να αναλάβουν πρωτοβουλίες για μια ενωτική και μαχητική απάντηση. Πρέπει να ξεπεράσουν την λογική των ανέξοδων καταγγελιών και των συμβολικών κινητοποιήσεων και να επεξεργαστούν και να καταθέσουν ένα σχέδιο αγώνα για να δοθεί απάντηση στην επίθεση της κυβέρνησης. Σε αυτή τη βάση πρέπει να καλέσουν συνελεύσεις όλων των συνδικαλιστικών οργανώσεων κάθε βαθμού και πρωτοβουλίες συσπείρωσης των εργαζόμενων για να πάρουν αποφάσεις πάνω σε συγκεκριμένες προτάσεις. Σε έναν τέτοιο αγώνα πρέπει να κληθούν χωρίς αποκλεισμούς και διασπαστικές λογικές, όλες οι δυνάμεις που διαφωνούν με τα αντεργατικά μέτρα, σε ένα Ενιαίο Πανεργατικό Μέτωπο και να αποδειχθεί στην πράξη ποιοι έχουν πρόθεση να παλέψουν για να τα σταματήσουν και ποιοι αρκούνται σε φραστικές καταγγελίες.

Πηγες

 
   
   
   
   
28 Νοεμβρίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Δικαστήρια στον Ασπρόπυργο: Κατ΄ εξαίρεση δίκες ή μετακόμιση του Εφετείου; (Του Κ. Παπαδάκη)


ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΑ ΣΤΟΝ ΑΣΠΡΟΠΥΡΓΟ: ΚΑΤ' ΕΞΑΙΡΕΣΗ ΔΙΚΕΣ 'Η ΜΕΤΑΚΟΜΙΣΗ ΤΟΥ ΕΦΕΤΕΙΟΥ; Ο Δ.Σ.Α. ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ; (του Κώστα Παπαδάκη)

Πριν λίγες μέρες στις 19/11/2020 εγκαινιάστηκαν οι νέες φυλακές που θα χτιστούν στις πρώην εγκαταστάσεις του ΝΑΤΟ στον Ασπρόπυργο, προκειμένου να μεταφερθεί εκεί η λειτουργία των φυλακών Κορυδαλλού. Το οικόπεδο μάλιστα έχει μεταβιβαστεί από το Υπουργείο Εθνικής Αμυνας στο Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη.

Είναι πολλά χρόνια που η τοπική κοινωνία και οι θεσμικοί της φορείς έχουν αξιώσει την απομάκρυνση των φυλακών Κορυδαλλού από την πόλη τους για να απαλλαγούν από τα τσιμεντένια εκτρώματα τους και την όχληση που προκαλούν. Όταν χτίστηκαν και άρχισαν να λειτουργούν το 1966 περιβάλλονταν από μία ερημιά, τώρα έχει γίνει μία ολόκληρη πόλη, όπως παλιότερα και οι φυλακές Αβέρωφ.

Η τάση γενικότερα είναι άλλωστε οι φυλακές να κατασκευάζονται με προδιαγραφές υψίστης ασφαλείας και μακρυά από την οικιστικό ιστό, όχι μόνο για λόγους ασφάλειας, αλλά κυρίως για να αποτρέπουν την επαφή των κρατούμενων με την ζώσα κοινωνία, τις κινητοποιήσεις και διαδηλώσεις που συχνά φτάνουν έξω από τις πόρτες των φυλακών. Έτσι, μία σειρά από σύγχρονες φυλακές - απομονωτήρια, κατασκευάζονται και λειτουργούν αρκετά χιλιόμετρα έξω από τις πόλεις που εδρεύουν περιβαλλόμενες από αγροτικές εκτάσεις, βουνά και έρημους δρόμους.

Σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, η ολοκλήρωση της κατασκευής προβλέπεται μέσα στο 2022 και η έναρξη λειτουργίας των φυλακών στο 2023.

Ιδιαίτερη εντύπωση προξενεί η εξαγγελία για την κατασκευή επτά δικαστικών αιθουσών, ενός ολόκληρου δηλαδή δικαστικού συγκροτήματος στην ερημιά του Ασπρόπυργου μέσα στις φυλακές. Από την αναζήτηση στο διαδίκτυο προέκυψε ότι η είδηση αυτή κυκλοφορεί με τη μορφή της διαρροής από τις αρχές του 2020 ενώ μετά τον Απρίλιο 2020 αναφέρεται ότι τα σχέδια των οικοδομημάτων του συγκροτήματος προωθήθηκαν για έγκριση στο ΣΥΠΟΘΑ και περιελάμβαναν και τις επτά δικαστικές αίθουσες από τις οποίες οι δύο θα είναι «υψίστης ασφαλείας».

Εκείνο που δεν προκύπτει από την έρευνα είναι η οποιαδήποτε θέση του – λαλίστατου τελευταία περί άλλα Δ.Σ.Α. - για αυτήν την επιχειρούμενη συνολική σχεδόν μετεγκατάσταση των δικαστηρίων κακουργημάτων Αθηνών και Πειραιώς στον Ασπρόπυργο.

Διότι εδώ δεν πρόκειται για έκτακτη και κατ εξαίρεση διεξαγωγή δικών στις φυλακές. Πρόκειται για ανατροπή του κανόνα, με ότι αυτό συνεπάγεται τόσο σε επίπεδο αρχών του δικαίου, όσο και σε επίπεδο συνεπειών στην καθημερινότητα των παραγόντων της δίκης.

Τι άλλο μπορεί να σημαίνει η εξαγγελία εφτά ολόκληρων αιθουσών στην ερημιά της φυλακής του Ασπρόπυργου ;

Με ποιες εισηγήσεις αρμόδιων φορέων η κυβέρνηση αποφάσισε την οικοδόμηση αυτού του δικαστικού πολυκαταστήματος στις νέες φυλακές του Ασπροπύργου ;

Εχουν άραγε ερωτηθεί για αυτόν τον προγραμματισμό οι κατά τόπον αρμόδιοι Δικηγορικοί Σύλλογοι και οι δικαστικές ενώσεις ;

Ρωτήθηκαν οι δικαστές και οι εισαγγελείς αν επιθυμούν και θεωρούν συμβατό με την κοινωνική τους αποστολή να εισέρχονται προκειμένου να αποδίδουν δικαιοσύνη σε χώρο φυλακών, κάτω από προφανής συνθήκες αστυνόμευσης, προκατάληψης και εμφατικής παραβίασης του τεκμηρίου αθωότητας ή μήπως συναινούν και για αυτό σιωπούν ;

Εχουν ερωτηθεί το Υπουργείο Δικαιοσύνης και οι Διοικήσεις των Εισαγγελιών και των δικαστηρίων που πρόκειται να μεταφερθούν εκεί ;

Ερωτήθηκε ο Δ.Σ.Α. για τα παραπάνω και αν συναινεί στην καθημερινή εξόντωση των μελών του ;

Αλλά και αν πράγματι το γνώριζαν δεν άξιζαν ούτε μία πρόσκληση στα εγκαίνια ύστερα από τόση πλάτη που έβαλαν στην κυβέρνηση ιδίως το τελευταίο χρονικό διάστημα με την πανδημία ;

Δεν θεώρησαν έστω σκόπιμο να διαπραγματευτούν τουλάχιστον για τα «δευτερεύοντα», όπως δηλαδή η κατάσταση και λειτουργία αιθουσών εργασίας για τους δικηγόρους με υπολογιστές, φωτοτυπικά, σκάνερ, ίντερνετ, κυλικείου, χώρων στάθμευσης, συγκοινωνιακή πρόσβαση και οτιδήποτε άλλο καταστήσει τις συνθήκες κάπως ανθρώπινες και για την διεξαγωγή των επισκεπτηρίων στις φυλακές αλλά και για την παραμονή για την διεξαγωγή των δικών ;

Η απουσία οποιουδήποτε εκπροσώπου του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών ή και Πειραιά και όλων των παραπάνω φορέων, σε αντίθεση με την παρουσία ήσσονων παραγόντων της πολιτικής ζωής από την τελετή των εγκαινίων μάλλον μαρτυρά το αντίθετο.

Τότε όμως αφού η ειδησεογραφία βοά και οι εξελίξεις ήδη δρομολογούνται γιατί δεν παρεμβαίνουν ;

Αραγε οι Δικηγορικοί Σύλλογοι, αλλά και οι Ενώσεις Δικαστών και όλοι εκείνοι οι κοινωνικοί και επιστημονικοί φορείς που εκφράζουν είτε την πρόθεση για την υπεράσπιση των δικαιωμάτων, είτε την συνδικαλιστική εκπροσώπηση των λειτουργών τους, θεωρούν ανεκτή την λειτουργία δικαστηρίων μέσα στον χώρο των φυλακών ; Αντιλαμβάνονται δηλαδή την σχέση δικαστηρίου και φυλακής κάτι περίπου όπως την σχέση ανάμεσα σε παραγωγή και κατανάλωση ;

Η δικαιολογία της έλλειψης κατάλληλων χώρων στα δικαστήρια της Αθήνας είναι προφατική. Είναι αλήθεια πως η «αρχιτεκτονική» του Εφετείου ανέκαθεν λειτουργούσε χωρίς να λαμβάνει υπόψη τις ανάγκες των λειτουργών της δικαιοσύνης, με την ανοχή των φορέων τους. Ετσι π.χ. σε ένα λαβυρινθώδες πολυόροφο κτίριο Εφετείου, εκατοντάδες τετραγωνικά μέτρα σπαταλιώνται σε ατελείωτους καφκικούς διαδρόμους, αλλά οι δικηγόροι στις γραμματείες του 6ου ορόφου αναγκάζονται να γράφουν προσθήκες στο πόδι αφού δεν υπάρχει ούτε αίθουσα ούτε τραπέζια και καθίσματα για αυτό. Τα τελευταία χρόνια το Εφετείο Αθηνών, διαθέτει και διαρκώς προσθέτει στους χώρους του σωρεία αιθουσών μικρών στο ισόγειο και ιδίως στο διπλανό κτίριο των πολιτικών υποθέσεων, αλλά αίθουσες αχρησιμοποίητες καθημερινά, πολύ μικρές και παντελώς ακατάλληλες για ποινικές δίκες, γιατί δεν έχουν εύκολη πρόσβαση, χώρους αναμονής και εξυπηρέτησης και με πολύ κακό καταμερισμό.

Ενώ εκείνο που αποδεδειγμένα λείπει από το Εφετείο είναι μία τουλάχιστον ακόμα μεγάλη αίθουσα ανάλογη με την αίθουσα τελετών για διεξαγωγή πολυπρόσωπων δικών, αφού η εξέλιξη του συλλογικού ποινικού δικαίου σε συνδυασμό με την εντατική λειτουργία του οργανωμένου εγκλήματος τα τελευταία χρόνια έχουν δημιουργήσει πολλές πολυπρόσωπες δίκες (οικονομικά εγκλήματα, εγκλήματα βίας, ναρκωτικά κλπ) μεγάλης διάρκειας με παρουσία δεκάδων κατηγορουμένων, εκατοντάδων δικηγόρων κ.λ.π.

Αυτά όμως τα προβλήματα δεν τα λύνουν οι φυλακές του Ασπρόπυργου, ούτε η πληθώρα των δικαστικών αιθουσών που εξαγγέλθηκαν και κατασκευάζονται εκεί. Και σε κάθε περίπτωση δημιουργούν άλλα προβλήματα, πολύ μεγαλύτερα.

Στον Κορυδαλλό είναι αλήθεια, ότι από τα χρόνια της μεταπολίτευσης υπήρχε και κατά καιρούς λειτουργούσε εκσυγχρονιζόμενη ανάλογα με τις περιστάσεις και την εκάστοτε επικείμενη δίκη η γνωστή αίθουσα των γυναικείων φυλακών Κορυδαλλού (εκεί δικάστηκαν οι πρωταίτιοι του Απριλιανού πραξικοπήματος το 1975) για υποθέσεις με κρατούμενους που για διάφορους λόγους η κυβέρνηση επιθυμούσε τη διεξαγωγή τους μακρυά από το κέντρο.

Πάντοτε όμως ο προοδευτικός νομικός κόσμος ζητούσε την κατάργηση της και θεωρούσε και διακήρυσσέ ότι η διεξαγωγή δικών μέσα σε φυλακές αποτελεί δείγμα χαμηλού δείκτη νομικού πολιτισμού και δημοκρατικής ευαισθησίας, καθώς αντιγράφει μοντέλα χωρών τύπου Η.Π.Α., Τουρκίας κ.λ.π. Δεν είναι τυχαίο ότι στην αίθουσα των φυλακών Κορυδαλλού και μόνο επιχειρήθηκε κατ επανάληψη η διαμόρφωση συνθηκών επιδεικτικής προβολής της καταστολής και εξ ίσου επιδεικτικής προσβολής της αξιοπρέπειας και του τεκμηρίου αθωότητας των κατηγορουμένων στα Αμερικανικά πρότυπα, όπως η κατασκευή κλωβών και περιβλημάτων για την απομόνωση των κατηγορουμένων από τους λοιπούς παράγοντες (δίκες Χαμπντάν και 17Ν), τις οποίες ευτυχώς η αποφασιστική αντίδραση των παρισταμένων συνηγόρων υπεράσπισης και η γενναία στάση των δικαστών της έδρας απέτρεψε. Τέτοιες εκπλήξεις θα περιλαμβάνουν άραγε οι διαβαθμισμένες δύο αίθουσες είναι «υψίστης ασφαλείας» ;

Αλλά αν τελικά ο νομικός κόσμος ανέχθηκε τη λειτουργία δικών σε φυλακές, δεν σημαίνει ότι την δέχθηκε και κατά κανόνα, παρά μόνο ως εξαίρεση για έκτακτες περιστάσεις. Ωστόσο η στάση αυτή όχι δεν στάθηκε ικανή να κάμψει την λειτουργία δικαστικής αίθουσας στον χώρο των φυλακών, αλλά αντίθετα και μάλιστα επί των ημερών της κυβέρνησης της «πρώτης φοράς» αναβαθμίστηκε, καθώς προστέθηκε μία δεύτερη αίθουσα δίπλα στην πρώτη και έτσι κατέστησε δυνατό να διεξάγονται δύο δίκες ταυτόχρονα. Ετσι ο Κορυδαλλός έγινε «Mall», καθώς στην είσοδο οι αστυνομικοί της υποδομής ρωτούσαν «Που πηγαίνετε ; Πυρήνες ή Χρυσή Αυγή;» Οσο για την όλο και πιο συχνή χρήση της αίθουσας και την επιλογή των δικών που γίνονταν εκεί, ήταν οι δίκες που συνήθως η διοίκηση του Εφετείου απέφευγε να έχει κάτω από την μασχάλη της.

Έτσι ήταν και η δίκη της Χρυσής Αυγής, της οποίας περισσότερες από 200 συνεδριάσεις, ιδίως την περίοδο 2015 – 2018, έγιναν στον Κορυδαλλό, παρότι μετά τους πρώτους μήνες της δίκης δεν υπήρχε κανένας κρατούμενος, ώστε να δικαιολογείται η τέλεση της δίκης εκεί. Συχνά όμως όποτε τολμήσαμε να ζητάμε τη μεταφορά της δίκης στο Εφετείο απειληθήκαμε με διεξαγωγή της στο Μαρούσι, στο Μοσχάτο και οπουδήποτε αλλού μακρυά από τα δικαστήρια.

Αντίθετα, σπάνια η αίθουσα του Κορυδαλλού γνώρισε την διεξαγωγή δικών οικονομικού εγκλήματος. Οι κατηγορούμενοι και η «δικηγορία της Samsonite» είχαν την δυνατότητα να αποφεύγουν την εξορία και να δικάζονται υπό αξιοπρεπέστερες συνθήκες.

Είναι αναμφίβολο λοιπόν ότι η διεξαγωγή των δικών μέσα σε χώρο φυλακών προσβάλλει την αξιοπρέπεια και το τεκμήριο αθωότητας των κατηγορουμένων. Δημιουργεί προκατάληψη και περιορίζει την αίσθηση της δικαστικής ανεξαρτησίας και αμεροληψίας. Επιβεβαιώνει με κάθε τρόπο την έναντι πάντων κυριαρχία των μηχανισμών καταστολής στην απονομή δικαιοσύνης και την δυσκολεύει.

Ακόμα η διεξαγωγή των δικών μέσα σε χώρο φυλακών πλήττει ευθέως την αρχή της δημοσιότητας διότι δημιουργεί εύλογα μία ψυχολογική αποστροφή και δυσμένεια σε οποιονδήποτε είναι διατεθειμένος και επιδρά αρνητικά στην διάθεση οποιουδήποτε θα ήθελε να την παρακολουθήσει, κάνοντάς τον να αισθάνεται ο ίδιος φυλακισμένος. Πολύ περισσότερο δε όταν γνωρίζει ότι στην είσοδο είναι υποχρεωμένος να δώσει τα στοιχεία του και να καταγραφούν ή και να αφήσει την ταυτότητα του μέχρι να αποχωρήσει.

Αλλά και η ίδια η διεξαγωγή των δικών σε χώρους απομακρυσμένους από το κέντρο πλήττει επίσης την αρχή της δημοσιότητας (άμεσης με τη φυσική παρουσία του κοινού και έμμεσης με την παρουσία δημοσιογράφων και ΜΜΕ) με δεδομένο ότι δυσχεραίνει την πρόσβαση, την καθιστά χρονοβόρα και δαπανηρή και αφού θα χρειαστεί το λιγότερο μία ώρα από το κέντρο της Αθήνας με αυτοκίνητο ή ταξί μέσω Αττικής οδού και άγνωστο πόσο αν επιλέξει την συγκοινωνία, που προς το παρόν δεν έχει καν προβλεφθεί.

Για δε την μαχόμενη δικηγορία του ποινικού δικαίου η πραγματοποίηση της εξαγγελίας αυτής θα είναι ένα ακόμα καρφί στην πολλαπλή και καθημερινή σταύρωσή της τα τελευταία χρόνια, καθώς θα την αναγκάσει να εξορίζεται καθημερινά, να περνάει ατελείωτες ώρες αναμένοντας ή δικάζοντας ξεκομμένη από τις υπόλοιπες επαγγελματικές της δραστηριότητες μακριά από το κέντρο της Αθήνας.

Η αντίθεση των Δικηγορικών Συλλόγων όλα τα προηγούμενα χρόνια στην προσπάθεια εξανδραποδισμού της μαχόμενης δικηγορίας με την δημιουργία περιφερειακών Πρωτοδικείων και Εισαγγελιών υπήρξε απόλυτη. Φυσικά, οι κυβερνήσεις έβρισκαν τρόπο για να παρακάμψουν αυτήν την αντίθεση. Ένας από αυτούς ήταν η μετατροπή των υπαρχόντων Ειρηνοδικείων σε περιφερειακά Πρωτοδικεία με την υπέρμετρη αύξηση των αρμοδιοτήτων τους το 2011, που ήταν τόσο μεγάλη που δεν την άντεξαν ούτε τα ίδια και έτσι πολύ γρήγορα μεγάλο μέρος των αρμοδιοτήτων αυτών επανήλθε στα Πρωτοδικεία. Οταν αργότερα η προηγούμενη κυβέρνηση με Υπουργό Δικαιοσύνης τον Σταύρο Κοντονή επιχείρησε να επαναφέρει την διάσπαση του Πρωτοδικείου και της Εισαγγελίας της Αθήνας, βρήκε μπροστά του ενωμένο τον δικηγορικό κόσμο με σχεδόν πλήρη ομοφωνία στο δημοψήφισμα που διεξήχθη πριν δύο μόλις χρόνια και υποχώρησε.

Τι έχει αλλάξει ώστε με αυτές τις παρακαταθήκες και τις νωπές, σαφείς, ομόφωνες και ανεπίδεκτες αμφισβήτησης εντολές των μελών του να ανεχθεί ο Δ.Σ.Α. τη μετακόμιση των Εφετείων Αθηνών και Πειραιά στον Ασπρόπυργο ;

Αθήνα, 23/11/2020

Κώστας Παπαδάκης

 
   
   
   
   
27 Νοεμβρίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Το φιάσκο του νόμου Χρυσοχοΐδη (του Θ. Καμπαγιάννη)


https://www.efsyn.gr/sites/default/files/styles/default/public/2020-11/apergia.jpg?itok=0afVu86c

Το φιάσκο του νόμου Χρυσοχοΐδη (του Θανάση Καμπαγιάννη*)

Πολλές φορές η ζωή η ίδια είναι αυτή που απαντάει ακόμα και στα δυσκολότερα ερωτήματα.

Κατά την ψήφιση του νόμου Χρυσοχοΐδη για τις διαδηλώσεις τον Ιούλιο, υπήρξε μεγάλη συζήτηση τόσο για τη συνταγματικότητα των διατάξεών του (μεταξύ άλλων και από την Επιστημονική Επιτροπή της Βουλής και τον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών) όσο και για τη μετέπειτα εφαρμογή του. Παρ’ όλα αυτά, η κυβέρνηση επέμεινε στην ψήφιση του νόμου 4703/2020. Από τότε κύλισαν αρκετοί μήνες που μας επιτρέπουν έναν απολογισμό.

Ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης, γνωρίζοντας την πραγματικότητα, προσπαθεί να δώσει μια εικόνα business as usual. Είπε, έτσι, στη Βουλή στις 24/10/2020: «...Είναι νόμος που εφαρμόζεται ήδη με επιτυχία και που σας το ξαναλέω. Σε λίγο καιρό θα είναι κοινό κτήμα, ρουτίνα, γιατί είναι νόμος της κοινής λογικής», καταθέτοντας μάλιστα και σχετικό πίνακα.

Στον πίνακα που κατέθεσε ο υπουργός, αναφέρονται 90 συναθροίσεις στην Αθήνα τον μήνα Σεπτέμβριο. Στις 80 αναφέρεται η ύπαρξη αστυνομικού διαμεσολαβητή. Τι έχει παραλείψει ο υπουργός να προσκομίσει; Μα, βέβαια, τον αριθμό των περιπτώσεων στις οποίες ορίστηκε «οργανωτής» από τους διαδηλωτές (άρ. 3). Η υποχρέωση ορισμού οργανωτή (μάλιστα και αστικώς υπεύθυνου κατά το άρ. 13 παρ. 2!) και πρότερης γνωστοποίησης της συνάθροισης στις Αρχές είναι η αντισυνταγματική κορωνίδα του συγκεκριμένου νομοθετήματος. Σε πόσες από τις 90 συναθροίσεις τηρήθηκε η συγκεκριμένη διατύπωση; Η απάντηση είναι: σε ελάχιστες, αν όχι σε καμία. Ο νόμος απλούστατα δεν εφαρμόζεται.

Αν όμως το ζήτημα ήταν μόνο η μη εφαρμογή του νόμου Χρυσοχοΐδη από τους διοργανωτές των συναθροίσεων, θα μιλούσαμε απλώς για μια τυπική περίπτωση πολιτικής ανυπακοής. Ο όρος τραγέλαφος είναι που ταιριάζει περισσότερο, καθώς τον νόμο δεν τον εφαρμόζουν ούτε καν τα κόμματα που τον ψήφισαν, η Αστυνομία και η ίδια η κυβέρνηση! Υπερβολές; Για να δούμε:

  • α. Στις 7 Οκτωβρίου, ημέρα ανακοίνωσης της απόφασης στη δίκη της Χρυσής Αυγής, έγινε έξω από το Εφετείο της Αθήνας μια συγκέντρωση με δεκάδες χιλιάδες συμμετέχοντες. Η είδηση δεν είναι βέβαια ότι δεν εφαρμόστηκε ο νόμος Χρυσοχοΐδη από τους διοργανωτές. Η είδηση είναι μάλλον ότι το Κίνημα Αλλαγής (ΚΙΝ.ΑΛΛ.) κάλεσε και συμμετείχε σε μια συνάθροιση που παραβίαζε τον νόμο που το ίδιο είχε ψηφίσει! Η νεολαία του ΚΙΝ.ΑΛΛ. κάλεσε μάλιστα τις νεολαίες των υπόλοιπων κομμάτων να συνδιοργανώσουν τη συγκεκριμένη έκνομη συνάθροιση και η πρόεδρος του ΚΙΝ.ΑΛΛ., κυρία Φώφη Γεννηματά, βρέθηκε έξω από το Εφετείο την 7η Οκτωβρίου.
  • β. Δεν ήταν μόνη. Το «παρών» έξω από το Εφετείο έδωσε και υψηλόβαθμη αντιπροσωπεία της Νέας Δημοκρατίας και της ΟΝΝΕΔ υπό τον γραμματέα της Πολιτικής Επιτροπής του κόμματος Γιώργο Στεργίου. Μάλιστα η παρουσία αυτή έδωσε λαβές για δηλητηριώδη εκ δεξιών σχόλια. «Τι δουλειά είχε η Ν.Δ. εκεί;» αναρωτιέται σε άρθρο του ο Μανώλης Κοττάκης στην «Εστία» (10/10/2020). «Τι δουλειά έχει να συγχρωτίζεται η αντιπροσωπία της Ν.Δ. μαζί με το μπλοκ του ΣΥΡΙΖΑ, το μπλοκ του ΚΚΕ, το μπλοκ του [sic] ΑΝΤΑΡΣΥΑ;».
  • γ. Αλλά και όταν η αστυνομία κλήθηκε να αντιμετωπίσει κάποιους που πέταξαν μπουκάλια με νερό (!) προς τις κλούβες των ΜΑΤ και, κατ’ ουσίαν, προαποφασισμένα διέλυσε τη συγκέντρωση, πάλι παραβιάστηκε ο νόμος. Το Προεδρικό Διάταγμα 73/7-9-2020 (ΦΕΚ α’ 167) που εξεδόθη δυνάμει του νόμου συγκεκριμενοποιεί τη διαδικασία που πρέπει να ακολουθηθεί σε περίπτωση βίαιης παρεκτροπής δημόσιας συνάθροισης (άρ. 9 του νόμου και άρ. 10 του π.δ.): «διάπραξη σοβαρών αξιόποινων πράξεων, όπως επιθέσεων κατά προσώπων, εμπρησμών, φθορών», «χρήση μεγαφώνου ή άλλου πρόσφορου μέσου» για την «αποκατάσταση της ομαλής διεξαγωγής της συνάθροισης», «εξάντληση όλων των δυνατοτήτων ήπιας διευθέτησης του ζητήματος». Φυσικά, τίποτα από όλα αυτά δεν συνέβη. Πρόκειται για «νόμο-Ποτέμκιν» ή αλλιώς νόμο-βιτρίνα που υπάρχει μόνον προσχηματικά, χωρίς πουθενά να εφάπτεται με την καθημερινή αστυνομική πρακτική.
  • δ. Και όταν, τέλος, η κυβέρνηση αποφάσισε να απαγορεύσει τις συγκεντρώσεις της 17ης Νοεμβρίου, επέλεξε τον δρόμο της προσωρινής αναστολής του άρθρου 11 του Συντάγματος, αξιοποιώντας την από 20/3/2020 Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου (άρ. 68 παρ. 2) και όχι τον εκτελεστικό του άρθρου 11 του Συντάγματος νόμο που η ίδια είχε ψηφίσει. Η πρόβλεψη «σύμφωνης γνώμης του Προέδρου Πρωτοδικών» για την απαγόρευση επικείμενης συνάθροισης στο άρθρο 10 έμοιαζε αδικαιολόγητος μπελάς για την εκτελεστική εξουσία...

Ο νόμος Χρυσοχοΐδη για τις διαδηλώσεις αποδείχτηκε ένα φιάσκο. Οι διοργανωτές των συγκεντρώσεων δεν τον υπακούουν – και δικαίως αφού είναι αντισυνταγματικός. Τα κόμματα που τον ψήφισαν δεν τον πιστεύουν, ειδάλλως δεν θα συμμετείχαν σε συναθροίσεις που τον παραβιάζουν. Η ΕΛ.ΑΣ. δεν τον εφαρμόζει, γιατί γνωρίζει ότι οι διατάξεις του είναι προσχηματικές. Και η ίδια η κυβέρνηση τον ακυρώνει, επιλέγοντας άλλες νομοθετικές οδούς για να υλοποιήσει τις κατασταλτικές εμμονές της.

Το χειρότερο είναι ότι ο συγκεκριμένος νόμος αποτελεί στο πλαίσιο της έννομης τάξης ένα καρκίνωμα, που νομιμοποιεί αντιδημοκρατικές υπερβάσεις και χτίζει μια γέφυρα προς ένα αστυνομικό κράτος αυθαιρεσίας και καταστολής.

Για τον λόγο αυτόν, οι οργανώσεις του μαζικού κινήματος, οι διοργανωτές συναθροίσεων και οι δημοκρατικοί πολίτες θα συνεχίσουν να μην υπακούουν στις αντισυνταγματικές διατάξεις του. Και η όποια νέα κυβέρνηση αποφασίσει να αλλάξει πορεία από τον σημερινό αντιδημοκρατικό κατήφορο, θα πρέπει να μη μεταρρυθμίσει απλώς τις διατάξεις του, αλλά για πολιτικούς και παιδαγωγικούς λόγους να τον καταργήσει εξ ολοκλήρου, επιλέγοντας να νομοθετήσει εξ υπαρχής.

* Δικηγόρος, μέλος του Δ.Σ. του ΔΣΑ με την «Εναλλακτική Παρέμβαση - Δικηγορική Ανατροπή». Το κείμενο δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα των Συντακτών στις 24/11/2020.

 
   
   
   
   
21 Νοεμβρίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Το μήνυμα του Πολυτεχνείου νίκησε - Αποτιμήσεις της επόμενης μέρας (του Κώστα Παπαδάκη)


Το μήνυμα του Πολυτεχνείου νίκησε - Αποτιμήσεις της επόμενης μέρας

Ο απολογισμός των ημερών του Πολυτεχνείου και της κυβερνητικής απόπειρας να απαγορεύσει τις εκδηλώσεις τιμής της μνήμης του λήγει με ολέθρια ήττα για την κυβέρνηση.

Παρά την εξακολουθητική και πολύπρακτη προσπάθεια των τηλεοπτικών Μ.Μ.Ε. και των συνταγματολόγων περιωπής που έσπευσαν να την υποστηρίξουν δεν έπεισε για τη νομιμότητα, ούτε για την υγειονομική αναγκαιότητα της απαγόρευσης, παρά μόνο για την πυγμή της εξουσίας της και των κατασταλτικών της μέσων.

Οσον αφορά τη νομιμότητα :

Πληθώρα νομικών κειμένων με προεξέχον αυτό της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων αναδείκνυε τα σημεία αντισυνταγματικότητας της παραπάνω απαγορευτικής απόφασης και καλούσε στην ανάκλησή της. Η ανακοίνωση αυτή, στην οποία προστέθηκαν και οι ανακοινώσεις δύο μελών του Δ.Σ. της Ένωσης Διοικητικών Δικαστών και της Πρώην Προέδρου της, αποτέλεσε μία σοβαρότατη τομή στον δικαστικό χώρο, που για πρώτη φορά θεσμικοί του εκπρόσωποι (αντίθετα δυστυχώς με εκείνους των δικηγόρων) υπερασπίστηκαν με αρχές το θεμελιώδες συλλογικό συνταγματικό δικαίωμα των συναθροίσεων, δημιουργώντας ρήγμα και αποποιούμενοι το ρόλο που τους επιφυλάσσει το σύμπλεγμα των φορέων εξουσίας να είναι εκείνοι, οι οποίοι το καταστέλλουν.

Η επιστράτευση των συνταγματολόγων του κόσμου της εξουσίας δεν έφερε τα ίδια αποτελέσματα, καθώς οι ανακοινώσεις τους ήταν γεμάτες αοριστολογίες, ανεπάρκεια απαντήσεων και εν τέλει επίκληση της «κοινής λογικής» αντί συγκεκριμένων συνταγματικών και νομικών επιχειρημάτων.

Οσον αφορά την υγειονομική αναγκαιότητα της απαγόρευσης :

Το άδειασμα της κυβέρνησης στην συνέντευξη τύπου του εκπροσώπου της Εθνικής Επιτροπής Προστασίας Δημόσιας Υγείας έναντι του κορωνοϊου Covid-19 κ. Γκίκα Μαγιορκίνη στις 16/11/2020, ο οποίος ερωτηθείς σχετικά για την γνώμη - φάντασμα της επιτροπής που φέρεται σύμφωνα με τον αρχηγό ΕΛΑΣ να τον οδήγησε στην λήψη της απαγορευτικής απόφασης απάντησε ότι δεν υφίσταται, διαψεύδοντας την ύπαρξή της και απαντώντας ότι πρόκειται για πολιτική απόφαση των κυβερνώντων. Αυτά τα είπε ο άνθρωπος που έχει διοριστεί από την ίδια την κυβέρνηση ως μέλος και εκπρόσωπος της επιτροπής που επικαλούνται.

Η εξέλιξη αυτή, σε συνδυασμό με τη διαβεβαίωση εκατοντάδων νοσοκομειακών γιατρών ότι δεν συντρέχει κίνδυνος μετάδοσης από υπαίθρια ολιγόωρη συγκέντρωση με τήρηση των μέτρων ασφαλείας, πολλοί από τους οποίους μάλιστα πήραν μέρος στα σχετικά συλλαλητήρια, αφαίρεσε κάθε αξιοπιστία από το πρόσχημα της υγειονομικής προστασίας.

Αποδείχθηκε τελικά ότι η «από 4/11/2020 γνώμη της Εθνικής Επιτροπής Προστασίας Δημόσιας Υγείας έναντι του κορωνοϊου Covid-19», που επικαλείται η απαγορευτική απόφαση του αρχηγού ΕΛΑΣ, ήταν ανύπαρκτη.

Η ήταν υπαρκτή, αλλά δεν είχε καμμία αναφορά στο μέτρο της απαγόρευσης των συναθροίσεων, άρα η επίκλησή της για αυτήν ήταν προϊόν αυθαίρετης ερμηνείας της η μάλλον διαστρέβλωσής της, χωρίς δυνατότητα δημόσιου ελέγχου της, από τον αρχηγό ΕΛ.ΑΣ.

Ετσι εξηγείται το ότι που παρά τις επανειλημμένες πιέσεις ο αρχηγός και η κυβέρνηση αρνήθηκαν σθεναρά να την δώσουν στη δημοσιότητα.

Η απόφαση της Προέδρου του ΣτΕ

Τα έλαβε άραγε υπόψη της αυτά η κ. Πρόεδρος του ΣτΕ που έσπευσε μέσα σε λίγες ώρες να απορρίψει το αίτημα προσωρινής διαταγής της απόφασης που απαγόρευσε τις συναθροίσεις ;

Ζήτησε «τον φάκελλο της διοίκησης» ως όφειλε, στις λίγες ώρες που ασχολήθηκε μέχρι να αποφανθεί ;

Διαπίστωσε την συνδρομή του ουσιώδους τύπου της απαγόρευσης και το περιεχόμενο της γνώμης της Επιτροπής πριν σχηματίσει τη δικανική της πεποίθηση ;

Διάβασε ιδίοις όμμασιν τη γνώμη αυτή ;

Η μήπως αρκέστηκε και αυτή στην «κοινή λογική» ;

Δεν μας διαφωτίζει άλλωστε η απόφασής της. Στερούμενη ανακοινωθέντος σκεπτικού αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να απορρίφθηκε λόγω δημοσίου συμφέροντος, όσο και για το ότι η αίτηση δεν συνοδεύθηκε από τα κατά νόμον απαιτούμενα παράβολα.

Ανεξάρτητα όμως από τα παραπάνω, η απόφαση της προέδρου του ΣτΕ αντέστρεψε εντελώς το κλίμα, δημιούργησε νέα προτεραιότητα στα πρωτοσέλιδα και στα πρώτα θέματα των δελτίων ειδήσεων και έδωσε μία σανίδα σωτηρίας στην κυβέρνηση, όση δεν μπόρεσαν να της δώσουν ούτε οι συνταγματολόγοι, ούτε η επιτροπή προστασίας δημόσιας υγείας. Χωρίς κανένα σκεπτικό, αλλά και χωρίς την ανάγκη διατύπωσης κανενός σκεπτικού που να εκθέτει το ΣτΕ ανάλογα σε μελλοντικές περιπτώσεις, αλλά ανοιχτή όπως προαναφέρθηκε επικοινωνιακά σε όλα τα ενδεχόμενα για μία υπόθεση που ούτως ή άλλως ήταν δεδομένο, ότι κανένα άλλο στάδιο εκδίκασης δεν πρόκειται να επακολουθήσει, αφού η ισχύς της προσβαλλόμενης απόφασης έληγε σε 4 μέρες. Το μόνο, λοιπόν, που είχε σημασία θα ήταν αυτή η προσωρινή διαταγή.

Το ολέθριο λάθος του θεσμολαγνικού βολονταρισμού

Η προφανής αίσθηση υπεροχής των απόψεων περί αντισυνταγματικότητας της απαγορευτικής απόφασης προφανώς υπήρξε οδηγός για την πρωτοβουλία άμεσης προσφυγής με αίτηση ακύρωσης, αίτηση αναστολής και αίτημα προσωρινής διαταγής στο ΣΤΕ. Αποτέλεσμα ήταν να «βάλουν στο παιχνίδι» και το ΣτΕ ανατρέποντας την υπεροχή των λοιπών παραγόντων.

Ήταν ένα τραγικό λάθος που δεν έπρεπε και ούτε πρέπει να ξαναγίνει. Οσο αντιπροσωπευτικός και αν θεωρεί τον εαυτό του ένας συλλογικός φορέας, πολύ δε περισσότερο ένας πολίτης ,οφείλει να λαμβάνει υπ όψη του το σύνολο των πολιτών, πολιτικών και κοινωνικών φορέων που αφορούν οι έννομες συνέπειες της πρωτοβουλίας που λαμβάνει. Και να παίρνει υπόψη του ότι οι αποφάσεις των θεσμικών οργάνων της δικαστικής εξουσίας που αφορούν κανονιστικές πράξεις λειτουργούν «erga omnes» και δεν περιορίζονται μόνο σε εκείνους που αιτούνται την ακύρωση τους. Η απόρριψη μίας αίτησης ακύρωσης ή αναστολής ή προσωρινής διαταγής αναστολής δεν αναδίδει συνέπειες μόνο σε βάρος των αιτούντων, αλλά σε βάρος του συνόλου της κοινωνίας. Στην προκειμένη περίπτωση απέναντι σε μία απόφαση γενικής και καθολικής και σχετικά διαρκούς (τέσσερις ημέρες) σε όλη την επικράτεια απαγόρευσης, όπως είναι η συγκεκριμένη απόφαση του Πολυτεχνείου, οι έννομες συνέπειες μιας δικαστικής κρίσης θα ήταν αντίστοιχες και ανεξαίρετες.

Και μόνο αυτό το κριτήριο αυτό απέκλειε ακόμα και το να διανοηθεί κανείς την πρωτοβουλία αυτή, όσο και αν η πίεση χρόνου απαιτούσε την άμεση και επιτακτική λήψη μίας σχετικής απόφασης.

Όφειλαν ακόμα να έχουν διδαχθεί από το ιστορικό προηγούμενο του Νοέμβρη 1999, όταν υπέπεσε σε παρόμοιο θεσμικό λάθος το Κ.Κ.Ε., που προσέφυγε με αίτηση αναστολής στο Συμβούλιο της Επικρατείας ενάντια στην απαγόρευση της συνάθροισης για την επίσκεψη Κλίντον στην Αθήνα, που είχε λάβει τότε η κυβέρνηση Σημίτη με Υπουργό Δημόσιας Τάξης και τότε τον Μιχάλη Χρυσοχοϊδη.

Αναφέρομαι στην απόφαση της Επιτροπής Αναστολών του ΣτΕ 633/1999 με την οποία απορρίφθηκε η αίτηση αναστολής εκτέλεσης του Κ.Κ.Ε. κατά της απόφασης του Γενικού Αστυνομικού Διευθυντή Αττικής, που απαγόρευε τη δημόσια υπαίθρια συνάθροιση  ή πορεία οργανωμένων ομάδων στον Αερολιμένα Αθηνών και σε συγκεκριμένες οδούς στο κέντρο της Αθήνας (πολύ μικρότερη έκταση απαγόρευσης από την τρέχουσα), «για λόγους προστασίας της δημόσιας ασφάλειας, καθόσον την ημερομηνία που αυτές θα ελάμβαναν χώρα, είχε προγραμματιστεί επίσημη επίσκεψη στην Ελλάδα  του Προέδρου των Η.Π.Α. Κλίντον και απειλούνταν σοβαρός κίνδυνος για τη ζωή και σωματική ακεραιότητα  του ξένου επισήμου και των μελών της αποστολής του, ο οποίος κίνδυνος δεν μπορούσε να αποτραπεί αλλιώς»

Και τότε η απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας και συγκεκριμένα όχι απλά του Προέδρου του, αλλά της Επιτροπής Αναστολών του ως προς αίτημα της αιτούμενης αναστολής της απαγορευτικής διαταγής, υπήρξε απορριπτική με αποτέλεσμα την απονομιμοποίηση όλου του μπλοκ αντίστασης στην κυβερνητική απαγόρευση και την νομιμοποίηση της αστυνομικής καταστολής που με ανελέητο ξύλο, βιομηχανία χημικών και εκτεταμένες επιδρομές σε όλη σχεδόν την περιφέρεια του Δήμου Αθήνας ξυλοκόπησε και καταδίωξε άγρια χιλιάδες διαδηλωτές.

Το ίδιο μήνυμα εξέπεμψε και η προχθεσινή απορριπτική για το αίτημα προσωρινής διαταγής απόφασης της προέδρου του ΣτΕ. Το σκληρό πάθημα που υπoστήκαμε, είτε φταίγαμε είτε όχι, όλοι όσοι θέλαμε να αντιταχθούμε στην κυβερνητική απαγόρευση και να πάρουμε μέρος στην πορεία του Πολυτεχνείου δεν γυρνάει πίσω. Απαίτησή μας είναι τουλάχιστον να αποτελέσει μάθημα για εκείνους που είχαν την ατυχία να πάρουν αυτήν την πρωτοβουλία, και για κάθε αντίστοιχη μελλοντική φιλοδοξία. Καμμία υπερεκτίμηση των νομικών ικανοτήτων δεν επιτρέπει να παραγνωρίζονται πολιτικές συγκυρίες και σκοπιμότητες, αλλά τελικά και ο ίδιος ο θεσμικός ρόλος των ανώτατων φορέων της δικαστικής εξουσίας, ιδίως όταν μάλιστα η συνοχή του λόγου της για πρώτη φορά πλήττεται όπως παραπάνω αναδείχθηκε. Το ότι ο χώρος του κινήματος δεν διαθέτει συντακτική συνέλευση και όργανα εκπροσώπησης δεν συγχωρεί σε κανένα μέλος του την υποκατάστασή του. Καμμία αστική έννοια του δικαιώματος, που πράγματι επιτρέπει αναμφισβήτητα στον καθένα να προσφεύγει και να ζητά δικαστική προστασία δεν πρέπει να παρακάμπτει την κινηματική αναλογικότητα του τρόπου άσκησής του, ή ακόμα και την ανάγκη μη άσκησής του, όταν γνωρίζει ότι αφορά πολλαπλάσιους άλλους. Οταν η αποκατάσταση των αρνητικών συνεπειών δεν του είναι δυνατή, έχει υποχρέωση να αποφεύγει τις ενέργειες που τις προκαλούν. Ακόμα και όταν θεωρεί ότι ανάλογα πολλαπλάσιες είναι οι πιθανότητες επιτυχίας του νομικού του εγχειρήματος, οφείλει και αυτήν την πρόβλεψη του να την θέτει στα παραπάνω κριτήρια.

Και να συνειδητοποιεί ότι είναι εντελώς διαφορετική η όποιας δικονομικής μορφής συμμετοχή η παρέμβαση σε «δίκη ανοιγείσα» από το άνοιγμα μιας δίκης. Και μάλιστα όσο μεγάλης έκτασης και σημασίας. Διαφορετικά, πρόκειται για μία αυθαιρεσία πολύ μεγαλύτερη από εκείνου του «μπάχαλου» που πετάει μία πέτρα στην αστυνομία, ύστερα τρυπώνει στο κοινό μπλοκ των διαδηλωτών για να κρυφτεί και εξαιτίας της ενέργειάς του αυτής το κοινό μπλοκ των διαδηλωτών που δεν ρωτήθηκε ούτε συναίνεσε για αυτήν την πράξη, αντιμετωπίζει τα χημικά και το ξύλο.

Είναι λάθος να υποτιμά κανείς την αξία και την δυνατότητα μίας θεσμικής δικαστικής παρέμβασης, αλλά πολύ μεγαλύτερο λάθος είναι να την υπερτιμάει. Το λάθος αυτό το πληρώσαμε ακριβά και το 1999 και προχθές.

Το Πολυτεχνείο 2020

Παρά τον καθημερινό υγειονομικό εκβιασμό, την απάτη της κυβέρνησης με την γνώμη - φάντασμα της επιτροπής υγείας, την καθημερινή τρομοκρατία όλων των φορέων της κατασταλτικής εξουσίας με τις εκατοντάδες συλλήψεις, παραπομπές και επιβολές προστίμων των προηγούμενων ημερών, την συγκοινωνιακή δυσχέρανση πρόσβασης, την ασφυκτική αστυνομοκρατία, τις απειλές ξυλοδαρμού, συλλήψεων και προστίμων, χιλιάδες αγωνιστές, Αθηναίοι (αλλά και στη Θεσσαλονίκη, στην Καρδίτσα, στα Γιάννενα, στην Πάτρα, στην Ηγουμενίτσα, στο Ρέθυμνο και αλλού) και δεκάδες οργανώσεις της αριστεράς τίμησαν την αποστολή τους, δήλωσαν παρόντες στην επέτειο του Πολυτεχνείου και προσπάθησαν να διαδηλώσουν. Τήρησαν στο ακέραιο και με την καθοδήγηση των αγωνιζόμενων νοσοκομειακών γιατρών τα μέτρα προστασίας, απέναντι σε αστυνομικά ασκέρια, που ο ένας δίπλα στον άλλον σε δημόσια θέα αποτελούσαν εστία κινδύνου και μεταξύ τους και προς όσους έρχονταν σε επαφή. Στάθηκαν με αξιοπρέπεια απέναντι στην επέλαση των χημικών του νερού και των συλλήψεων. Στέρησαν από την αστυνομία και την κυβέρνηση το ηθικό πλεονέκτημα αποφεύγοντας τα επεισόδια. Είναι η πρώτη φορά που αστυνομική ανακοίνωση δικαιολογεί την καταστολή επικαλούμενη όχι τη συμπεριφορά των διαδηλωτών, αλλά το ότι «τηρήθηκε ο νόμος». Φυσικά δεν τηρήθηκε κανένας νόμος, παρά μία αντισυνταγματική και απατηλή απόφαση του αρχηγού ΕΛ.ΑΣ. στηριγμένη σε μία ανύπαρκτη γνώμη της Επιτροπής Προστασίας της Υγείας. Το ψέμμα έχει κοντά ποδάρια. Πόσες τέτοιες άλλωστε θα δούμε από σήμερα και μετά που λήγει η ισχύς της ; Πιστεύω καμμία δεν πρόκειται να αποτολμήσει. Οι νομικές αντιστάσεις που αναδείχθηκαν και στο εύρος και στη σύνθεση και στην ποιότητά τους είναι ικανές να την αποδομήσουν ξανά. Ενώ ακόμα και οι διορισμένοι γιατροί της Επιτροπής δεν δείχνουν πρόθυμοι να την στηρίξουν.

Φυσικά η στρατιωτική ισχύς της κυβέρνησης και της αστυνομίας φάνηκε στο δρόμο, στην Πανεπιστημίου, στα Σεπόλια και αλλού. Διέλυσε τις διαδηλώσεις, κατάβρεξε και κυνήγησε, προσήγαγε και συνέλαβε, μετέφερε σηκωτούς στα τέσσερα διαδηλωτές, μπήκε σε σπίτια και έδειρε ολόκληρες οικογένειες. Αλλά αυτό δεν είναι δείγμα νίκης, παρά αδυναμίας.

Και το 1973 τα τάνκς μπήκαν μέσα στο Πολυτεχνείο. Αλλά η ανυπακοή νίκησε και σε λίγους μήνες η χούντα αποτελούσε παρελθόν.

Οσο πιο βαθύ γίνεται το σκοτάδι, τόσο πιο κοντά πλησιάζει το ξημέρωμα.

Αθήνα, 18/11/2020

Κώστας Παπαδάκης

 
   
   
   
   
16 Νοεμβρίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Η αδιαφάνεια της γνώμης της Επιτροπής Προστασίας Δημόσιας Υγείας αφαιρεί παρά προσθέτει αξιοπιστία στην απαγόρευση των συναθροίσεων (του Κ. Παπαδάκη)


Η ΑΔΙΑΦΑΝΕΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΜΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ ΑΦΑΙΡΕΙ ΠΑΡΑ ΠΡΟΣΘΕΤΕΙ ΑΞΙΟΠΙΣΤΙΑ ΣΤΗΝ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗ ΤΩΝ ΣΥΝΑΘΡΟΙΣΕΩΝ

Γράφτηκαν πολλά και σωστά για την πρόδηλη και αναμφισβήτητη αντισυνταγματικότητα της υπ, αριθμ, 1029/8/18/14.11.2020 (ΦΕΚ Β 5046/14.11.2020) απόφασης αρχηγού ΕΛΑΣ

Ενδεικτικά αναφέρομαι στην άμεση ανακοίνωση της Ενωσης Δικαστών και Εισαγγελέων που υποστηρίζεται και από δύο μέλη του Δ.Σ. της Ενωσης Διοικητικών Δικαστών καθώς και την πρώην πρόεδρό της και μεταξύ άλλων καλεί τον αρχηγό της ΕΛΑΣ να την ανακαλέσει άμεσα και τα κείμενα των Θ. Καμπαγιάννη,  «Δεν θα επιτρέψουμε την αντιδημοκρατική εκτροπή» Θ. Ψήμμα, Χαρ. Κουρουνδή και Β. Τσιγαρίδα «Η δημοκρατία και το κράτος δικαίου σε αναστολή», Αγαμέμνονα Τάσση «Ναι, παραβιάζουν το Σύνταγμα» κ.α. Κείμενα εξαιρετικά, εμπεριστατωμένα και πολύ πειστικότερα από όσα υποστηρίζουν μέχρι τώρα τις αντίθετες απόψεις.

Είναι δε σημείο των καιρών το ότι οι συνδικαλιστικοί φορείς των δικαστών υπερασπίζονται συνταγματικά δικαιώματα και οι θεσμικοί φορείς των υπερασπιστών τους τάσσονται με τον περιορισμό τους από την εξουσία, αρκεί να μην κλείνουν τα δικαστήρια. Χαρά και λύπη. Άλλη ώρα θα τα αναλύσουμε.

Μιας και άνοιξαν οι ασκοί του Αιόλου ας μου επιτραπούν εντελώς συνοπτικά μερικές συμπληρωματικές παρατηρήσεις :

ΤΑ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΑ ΕΡΕΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗΣ

Τα νομοθετικά ερείσματα της υπ. αριθμ, 1029/8/28/14.11.2020 (ΦΕΚ Β 5046/14.11.2020) απόφασης αρχηγού ΕΛΑΣ για την απαγόρευση των συναθροίσεων είναι τα άρθρα 11 και 5 Συντάγματος, η ερμηνευτική δήλωση του τελευταίου και το άρθρο 68 παρ. 2 της από 20.3.2020 Π.Ν.Π.

Όλα όμως τα ερείσματα που επικαλείται είναι ασύνδετα :

1) Το άρθρο 11 του Συντάγματος δεν επιτρέπει απαγόρευση υπαίθριων συναθροίσεων από την αστυνομία, παρά μόνο όταν συντρέχει κίνδυνος για τη δημόσια ασφάλεια.

Στην προκείμενη περίπτωση η παραπάνω απόφαση δεν επικαλείται τέτοιον κίνδυνο, άρα κείται εκτός των ορίων της συνταγματικής διάταξης του άρθρου 11 Σ που επικαλείται, αυθαίρετα μάλιστα όπως θα δούμε παρακάτω. Διεύρυνση περιορισμών συνταγματικού δικαιώματος χωρίς συνταγματική πρόβλεψη είναι αυτονόητο ότι δεν επιτρέπεται.

2) Η ερμηνευτική δήλωση του άρθρου 5 του Συντάγματος αφορά αποκλειστικά και μόνο την παράγραφο (4) του άρθρου 5 αντικείμενο της οποίας είναι τα ατομικά διοικητικά μέτρα και όχι τα γενικά, όπως η καθολική απαγόρευση των συναθροίσεων σε όλη μάλιστα την επικράτεια.

Και πάλι λοιπόν η παραπάνω απόφαση κείται εκτός των ορίων της συνταγματικής διάταξης του άρθρου 5 Σ και της ερμηνευτικής δήλωσης αυτού, που επικαλείται.

Οσον αφορά το επόμενο έρεισμα :

2. Για επιτακτικούς λόγους αντιμετώπισης σοβαρού κινδύνου δημόσιας υγείας που συνίστανται στη μείωση του κινδύνου διασποράς του κορωνοϊού COVID-19, είναι δυνατόν, με απόφαση του Αρχηγού της Ελληνικής Αστυνομίας μετά από γνώμη της Εθνικής Επιτροπής προστασίας της Δημόσιας Υγείας έναντι του κορωνοϊού COVID-19, να επιβάλλεται, για το απολύτως αναγκαίο χρονικό διάστημα, σε όλη την Επικράτεια ή σε ορισμένη μόνο περιοχή, απαγόρευση δημόσιων υπαίθριων συναθροίσεων, στις οποίες συμμετέχει ένας ελάχιστος αριθμός ατόμων. Με την ίδια απόφαση μπορούν να προβλέπονται διοικητικά πρόστιμα σε περίπτωση παραβίασης της διάταξης του προηγούμενου εδαφίου, υπό την επιφύλαξη της εφαρμογής άλλων κυρώσεων που προκύπτουν από την κείμενη νομοθεσία.

Όμως η διάταξη αυτή αφορά μία έκτακτη πράξη νομοθετικού περιεχομένου που ναι μεν κυρώθηκε με νόμο (άρθρο 1 ν. 4683/2020) πλην όμως δεν είναι δυνατό να ισχύει στο διηνεκές.

Εκτακτα μέτρα αναστολής στοιχειωδών συνταγματικών δικαιωμάτων δεν μπορούν να διατηρούν ισχύ πέραν των 15 ημερών και μάλιστα υπό τις προϋποθέσεις της κατάστασης πολιορκίας όπως περιγράφονται στο άρθρο 48 Σ.

Η παραπάνω Π.Ν.Π. θέσπισε μέτρα αντιμετώπισης της πανδημίας στον πρώτο της κύκλο. Εκλεισε και αυτή τον κύκλο της, ιδίως μετά τον Ιούνιο 2020 που αποκαταστάθηκε πλήρως η λειτουργία των οικονομικών και κοινωνικών δραστηριοτήτων.

Δεν είναι συνεπώς νομικά αποδεκτό να αναδίδει συνέπειες, μεταξύ των οποίων και η παροχή εξουσιοδότησης στον αρχηγό ΕΛΑΣ για απαγόρευση στοιχειωδών συνταγματικών δικαιωμάτων στο διηνεκές.

Πέραν αυτού είναι αντισυνταγματική, αφού όπως μόλις εκτέθηκε, καμμία από τις διατάξεις των άρθρων 5 και 11 Σ δεν τη νομιμοποιεί.

Ας σημειωθεί ιδιαίτερα ότι η επικαλούμενη από τον Αρχηγό ΕΛΑΣ διάταξη του άρθρου 11Σ δεν περιλαμβάνεται σε εκείνες με βάση τις οποίες εκδόθηκε η από 20.3.2020 Π.Ν.Π. το άρθρο 68 της οποίας αναφέρεται ως η πηγή εξουσιοδότησής του.

Στο προοίμιο της παραπάνω ΠΝΠ (άρθρο 1 παρ. 1) αναφέρεται :

«Εχοντας υπόψη :

1. Την παράγραφο 1 του άρθρου 44, σε συνδυασμό προς τις παραγράφους 1, 4 και 5 του άρθρου 5, την παράγραφο 3 του άρθρου 18, την παράγραφο 4 του άρθρου 25, την παράγραφο 3 του άρθρου 21, την παράγραφο 1 του άρθρου 22 και τις παραγράφους 1 και 2 του άρθρου 106 του Συντάγματος.»….

Οχι όμως και το άρθρο 11 Σ. Αρα η ΠτΔ που εξέδοσε την παραπάνω Π.Ν.Π,. που περιέχει και την εξουσιοδοτική διάταξη δεν περιέλαβε εξουσία περιορισμού του δικαιώματος του συνέρχεσθαι όπως αυτό κατοχυρώνεται και ρυθμίζεται από το άρθρο 11 στον αρχηγό της ΕΛΑΣ, ο οποία λοιπόν στην απόφασή του το επικαλείται ανεπέρειστα, άρα αυθαίρετα.

Και επιπλέον μετά τη θέση σε ισχύ του ν. 4703/2020 στις 10.7.2020 (νόμος για τις συναθροίσεις, ΦΕΚ Α 131/10.7.2020), ο οποίος μάλιστα εξαιρεί ρητά από την υποχρέωση γνωστοποίησης τη συνάθροιση της 17ης Νοεμβρίου, ο οποίος ρυθμίζει (όπως…. τα ρυθμίζει τέλος πάντων) συνολικά τα ζητήματα των συναθροίσεων, απαγορεύσεων και περιορισμών τους, των αρμοδιοτήτων και των προϋποθέσεων και διαδικασιών για αυτές, είναι αδιανόητο να μην θεωρείται ως σιωπηρά καταργημένη κάθε προγενέστερη και στηριζόμενη σε διαφορετικό και έκτακτο νομοθετικό καθεστώς εξουσιοδότηση απαγόρευσης.

Το άρθρο 10 παρ. 1 του ν. 4703/2020 προβλέπει :

1. Αρμόδια για την απαγόρευση επικείμενης δημόσιας υπαίθριας συνάθροισης είναι η κατά τόπον αρμόδια αστυνομική ή λιμενική αρχή με σύμφωνη γνώμη του οικείου προέδρου πρωτοδικών, η οποία παρέχεται το αργότερο έως είκοσι τέσσερις (24) ώρες πριν από την έναρξη της επικείμενης δημόσιας υπαίθριας συνάθροισης, και απλή γνώμη των οικείων Δημάρχων ή των υπεύθυνων Προέδρων ή Διευθυνόντων Συμβούλων δημοσίων φορέων διαχείρισης και εκμετάλλευσης λιμένων, η οποία διατυπώνεται εγγράφως ή σε επείγουσες περιπτώσεις, προφορικά και μνημονεύεται στη σχετική απόφαση. Σε περίπτωση άπρακτης παρέλευσης της προθεσμίας του προηγούμενου εδαφίου τεκμαίρεται, ότι η σύμφωνη γνώμη έχει παρασχεθεί.

Τίποτε από όλα αυτά δεν έχει τηρηθεί για τη λήψη της παραπάνω απόφασης.

Ολόκληρο νόμο ψήφισαν, που ουσιαστικά κατάργησε το δικαίωμα των συναθροίσεων. Αλλά ούτε και αυτόν ακόμα εφαρμόζουν !

Η ΑΦΑΝΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Ας έρθουμε στο πιο ουσιαστικό ζήτημα, καθώς κανείς δεν δικαιούται να παραγνωρίζει τον τυχόν κίνδυνο της δημόσιας υγείας από την πραγματοποίηση συναθροίσεων.

Αλλωστε με αυτήν και μόνο την προϋπόθεση, της προηγούμενης γνώμης (ουσιώδης τύπος για την εγκυρότητά της κατά το διοικητικό δίκαιο) παρέχεται αυτή η έστω παρωχημένη εξουσιοδότηση στον αρχηγό ΕΛ.ΑΣ.

Περιέργως στην εξουσιοδότηση του άρθρου 68 παρ. 2 της Π.Ν.Π. της 20.32.2020 μάλιστα δεν διαλαμβάνεται η διατύπωση «μετά από σύμφωνη γνώμη», αλλά απλώς «μετά από γνώμη».

Προφανώς οι εξουσιοδοτήσαντες τον αρχηγό ΕΛ.ΑΣ. Υπουργοί του έδωσαν το δικαίωμα να απαγορεύει συναθροίσεις ακόμα και όταν η γνώμη των αρμόδιων ιατρών δεν το θεωρεί αναγκαίο.

Οφειλε τέλος πάντων να έχει ζητήσει ο ίδιος ο Αρχηγός της ΕΛΑΣ εγγράφως τη σχετική γνώμη και αυτό να αποδεικνύεται. Αλλά κάτι τέτοιο δεν συντρέχει. Κανονικά η γνώμη αυτή θα έπρεπε να επισυνάπτεται στην απόφαση, εκτός αν ήταν δημοσιευμένη στη Διαύγεια η σε ΦΕΚ. Και σε κάθε περίπτωση να δινόταν αμέσως στη δημοσιότητα.

Οφειλε έστω και εκ των υστέρων η κυβέρνηση να την δώσει στη δημοσιότητα, όπως ορθώς (μόνο ως προς τούτο δυστυχώς) υποστηρίζει η σχετική ανακοίνωση της Συντονιστικής Επιτροπής των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων της χώρας

Η παράλειψη να δοθεί στη δημοσιότητα η από 4/11/2020 γνώμη της «Επιτροπής Προστασίας Δημόσιας Υγείας από τον covid – 19» κατ αρχήν αναδεικνύει την πλήρη αδιαφάνεια της διοικητικής πράξης που καταργεί ένα στοιχειώδες συνταγματικό δικαίωμα και στερεί τη μόνη του δικαιολογητική βάση από τον δημόσιο έλεγχο.  

Αλλά και επί της ουσίας ό,τι και να λέει αυτή η «γνώμη» γεννώνται ερωτήματα :

Α) Αν ζητούσε από τις 4/11/2020  απαγόρευση συναθροίσεων  τότε γιατί η ΚΥΑ (που αρμόδιοι για την έκδοσή της είναι τόσοι Υπουργοί)  της 6/11/2020 (και η διορθωτική της στις 10/11/2020) που ρητά αναφέρει ότι την έλαβε υπόψη όχι μόνο δεν απαγορεύει τις υπαίθριες συναθροίσεις, αλλά ρητά τις εξαιρεί από τις ρυθμίσεις της ;

Και αφού η ΚΥΑ δεν προέβη σε ρύθμιση γιατί ο αρχηγός ΕΛΑΣ περίμενε μέχρι τις 14.11.2020 ενώ ήταν γνωστή τουλάχιστον από τις 6/11/2020 στα κυβερνητικά όργανα, άρα και σε εκείνον, η από 4/11/2020 γνώμη της Επιτροπής Προστασίας Δημόσιας Υγείας από τον covid – 19 ;

Γιατί έθεσε σε κίνδυνο τη δημόσια υγεία από την πραγματοποίηση συναθροίσεων επί δέκα ημέρες ; 

Β) Αν δεν λέει τίποτε για απαγόρευση συναθροίσεων  τότε με ποιο κριτήριο ο αρχηγός ΕΛ.ΑΣ. υποκαθιστά τους γιατρούς και αυθαιρετεί ;

Ισως οι παραπάνω απαντήσεις απαντούν και στο ερώτημα γιατί την κρύβουν. Γιατί όποιο και αν είναι το περιεχόμενό της τους εκθέτει και τους αποκαλύπτει.

Τόσο είναι το ενδιαφέρον τους για την… προστασία της δημόσιας υγείας !

Ποιόν κοροϊδεύουν και μέχρι πότε ;

Αθήνα, 16/11/2020

Κώστας Παπαδάκης

 
   
   
   
   
15 Νοεμβρίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Δεν θα επιτρέψουμε την αντιδημοκρατική εκτροπή (του Θ. Καμπαγιάννη)


Η γενική αναστολή του δικαιώματος του συνέρχεσθαι επί 4 ημέρες σε ολόκληρη την ελληνική επικράτεια με απόφαση του Αρχηγού της Αστυνομίας (αριθμ. 1029/8/18, ΦΕΚ Β' 5046/14-11-2020) είναι αντίθετη σε κάθε έννοια δημοκρατίας και εκτός συνταγματικής νομιμότητας. Είναι απόφαση που δεν αντιστοιχεί σε δημοκρατικό κράτος δικαίου, αλλά σε αυταρχικό καθεστώς ή σε κατοχική αρχή. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη πολιτεύεται πλέον ως αστυνομικό κράτος.

Κάθε λέξη της αστυνομικής διαταγής είναι ένα ψέμα και μια προσβολή στις δημοκρατικές ευαισθησίες του λαού μας.

- Η αναφορά στο άρθρο 11 του Συντάγματος (δικαίωμα συνέρχεσθαι) γίνεται καθαρά προσχηματικά, καθώς η παράγραφος 2 επιτρέπει γενική απαγόρευση μόνο για λόγους δημόσιας ασφάλειας. Η παραπομπή στην ερμηνευτική δήλωση του άρθρου 5 του Συντάγματος για “τη λήψη μέτρων που επιβάλλονται για την προστασία της δημόσιας υγείας” δεν μπορεί να παράσχει δικαιολογητική βάση γενικευμένης απαγόρευσης δημόσιων συναθροίσεων που ισοδυναμεί με προσωρινή αναστολή του άρθρου 11. Τέτοια δυνατότητα προβλέπεται στο Σύνταγμα μόνον δυνάμει του άρθρου 48 (Κατάσταση Πολιορκίας) με αυστηρές οριοθετήσεις (απόφαση Βουλής, δημοσίευση της απόφασης από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας).

- Η αναφορά στην ΚΥΑ 71342/6-11-2020 αποσιωπά τη ρητή επιφύλαξη που αυτή προβλέπει για τις δημόσιες υπαίθριες συναθροίσεις του άρθρου 11 του Συντάγματος και του ν. 4703/2020. Είναι τέτοια η κυβερνητική αμηχανία που η απόφαση απαγόρευσης δεν παραπέμπει καν στον ν. 4703/2020 (“νόμο Χρυσοχοϊδη”) που μετά βαϊων και κλάδων ψήφισε η κυβέρνηση (τον αναφέρει μόνον στο διατακτικό), αφού ούτε καν σ' αυτόν δεν περιλαμβάνεται νόμιμη δικαιολογητική βάση για την αποφασισθείσα απαγόρευση. Με αυτόν τον τρόπο, η κυβέρνηση προσπερνά την υποχρέωση που η ίδια έχει νομοθετήσει για “σύμφωνη γνώμη του Προέδρου Πρωτοδικών” σε περίπτωση απαγόρευσης επικείμενης δημόσιας συνάθροισης (άρθρα 7 και 10 παρ. 1 του ν. 4703/2020).

- Η αναφορά στην ΠΝΠ της 20/3/2020, άρθρο 68 παρ. 2, που προβλέπει “απαγόρευση δημόσιων υπαίθριων συναθροίσεων για επιτακτικούς λόγους αντιμετώπισης σοβαρού κινδύνου δημόσιας υγείας που συνίστανται στη μείωση του κινδύνου διασποράς του κορωνοϊου COVID-19... με απόφαση του Αρχηγού της ΕΛΑΣ” δεν θεραπεύει την ως άνω αντισυνταγματικότητα, καθώς μία Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου δεν δύναται να υπερισχύει διατάξεων συνταγματικής περιωπής. Τουναντίον, εκθέτει τους συντάκτες τής αποφασισθείσας απαγόρευσης, καθώς θέτει ως προϋπόθεση της έκδοσης της αποφάσεως την γνώμη της Εθνικής Επιτροπής Προστασίας της δημόσιας υγείας. Όμως η παρατιθέμενη γνώμη έχει ημερομηνία 4/11/2020 και αποτυπώθηκε νομικά στις διατάξεις της ΚΥΑ της 6/11/2020, στις οποίες δεν προβλεπόταν γενική απαγόρευση δημόσιων υπαίθριων συναθροίσεων του άρθρου 11 του Συντάγματος.

- Η αναφορά στην τρέχουσα επιδημιολογική κατάσταση της χώρας και την ανάγκη εξειδίκευσης και αυστηροποίησης των ισχυόντων εκτάκτων μέτρων προστασίας είναι ένα παράθυρο για την γενικευμένη αναστολή διατάξεων του Συντάγματος για απροσδιόριστο χρονικό διάστημα, πέραν των 15 ημερών που τάσσει ως όριο το άρθρο 48 του Συντάγματος και της αυστηρά οριοθετημένης εκεί διαδικασίας για την έκδοση και παράταση μιας τέτοιας απόφασης.

Κατ' ουσίαν, η Βουλή υποκαθίσταται από τον Αρχηγό της Ελληνικής Αστυνομίας και την Επιτροπή των Λοιμωξιολόγων, που τελούν υπό την άμεση εξουσία της κυβέρνησης και απέναντι στην οποία δεν απολαμβάνουν καμία ανεξαρτησία. Πρόκειται για ρεσάλτο της κυβερνητικής εκτελεστικής εξουσίας στις αρμοδιότητες της Βουλής και τους περιορισμούς που θέτει το Σύνταγμα.

Η ημερομηνία έκδοσης και ισχύος της απόφασης καθιστά προφανώς παράνομες όλες τις ενέργειες κρατικών λειτουργών (αστυνομία, κατά τόπο Εισαγγελίες, κλπ) στις 13 και 14 Νοεμβρίου, με τις οποίες παρενοχλήθηκαν ή διώχθηκαν πολίτες με αφορμή κάλεσμα συμμετοχής στις εκδηλώσεις της 17 Νοέμβρη. Η έκδοση της απόφασης έγινε, κατά το χρόνο της ηλεκτρονικής σφραγίδας του ΦΕΚ, δηλαδή στις 14 Νοεμβρίου και ώρα 22:18:45 (ασχέτως του αν αναγράφεται ως ημερομηνία έκδοσης η 13η Νοεμβρίου), ενώ η ισχύς της προσδιορίζεται από 15 Νοεμβρίου και ώρα 6:00. Συνεπώς, είναι νόμω αβάσιμες και παράνομες: η προκαταρκτική εξέταση που διέταξε η Εισαγγελέας Πρωτοδικών στη Θεσσαλονίκη κατά της ιατρού Προέδρου της ΕΝΙΘ Δάφνης Κατσίμπα, η προσαγωγή, σύλληψη και κράτηση 5 μελών της ΑΝΤΑΡΣΥΑ το μεσημέρι της 14ης Νοεμβρίου στη Θεσσαλονίκη και η άσκηση ποινικής δίωξης σε βάρος τους, η κλήση σε εξέταση μέλους της Ένωσης Νοσοκομειακών Γιατρών και πλήθους πολιτών στην Καρδίτσα για αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, κοκ. Για τις ενέργειες αυτές των κρατικών λειτουργών, θα πρέπει να αναζητηθούν πειθαρχικές και ποινικές ευθύνες.

Τέλος, όσον αφορά το χρονικό τέλος της αντισυνταγματικής ανωμαλίας που δημιουργεί η ως άνω απόφαση, δεν μπορούμε να μην επισημάνουμε ότι ο ορισμός της χρονικής λήξης της την 18η Νοεμβρίου και ώρα 21:00 συμπίπτει με την έναρξη της απαγόρευσης κυκλοφορίας που είναι γενικά σε ισχύ καθ' άπασαν την επικράτεια από ώρα 21:00 έως τις 5:00 της επομένης. Πρόκειται για “κρατική ειρωνεία”: η κυβέρνηση και οι αστυνομικές αρχές στέλνουν το μήνυμα στους πολίτες ότι τα συνταγματικά κατοχυρώμενα δικαιώματά τους τελούν υπό την αίρεση ενός δαιδαλώδους, πολυπλόκαμου αυταρχικού πλαισίου, η ενάσκηση των οποίων ρυθμίζεται ανά ώρα από διαφορετικές απαγορεύσεις. Το μήνυμα είναι σαφές: ο χρόνος λήξης της κατάστασης έκτακτης ανάγκης είναι απροσδιόριστος.

Η απόφαση της κυβέρνησης που αποτυπώνεται στην Απόφαση του Αρχηγού της ΕΛΑΣ είναι δικαστικά ελεγκτέα. Για τους πολίτες και τις συλλογικότητες του εργατικού και του λαϊκού κινήματος, η ελευθερία της συνάθροισης είναι θεμελιώδης και απαράγραπτη. Είναι συστατική του Συντάγματος, η δε κοινή νομοθεσία επιτρέπεται μόνο να τη ρυθμίζει και όχι να την περιορίζει αυθαίρετα. Σε κάθε περίπτωση, η αντίσταση σε κάθε σφετερισμό της λαϊκής κυριαρχίας αποτελεί όχι απλώς δικαίωμα, αλλά συνταγματική υποχρέωση κάθε Έλληνα πολίτη, όπως αυτή διατυπώνεται στην ακροτελεύτια διάταξη (άρθρο 120) του Συντάγματος.

Θανάσης Καμπαγιάννης, δικηγόρος, μέλος Διοικητικού Συμβουλίου του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών με την “Εναλλακτική Παρέμβαση – Δικηγορική Ανατροπή”.

 
   
   
   
   
15 Νοεμβρίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Η δημοκρατία και το κράτος δικαίου σε αναστολή (κείμενο των Θ. Ψήμμα, Χαρ. Κουρουνδή και Β. Τσιγαρίδα)


Τις τελευταίες ημέρες είναι πασίδηλη μια –ενορχηστρωμένη και εκτελεσμένη με οργουελικό τρόπο- αναστολή του συνταγματικά κατοχυρωμένου δικαιώματος στο συνέρχεσθαι (άρθ. 11 Συντ.). Είναι φανερό ότι η κυβερνητική-κοινοβουλευτική πλειοψηφία, με πρόσχημα την αναγκαία προστασία της δημόσιας υγείας, εκλαμβάνει τις δημόσιες υπαίθριες συναθροίσεις ως λογικά αδιανόητη «εγκληματική ενέργεια» που δέον να προλαμβάνεται ακόμα και με λογικές Minority Report.

Χωρίς να υφίσταται μέχρι την 15η Νοεμβρίου 2020 απαγόρευση δημόσιων υπαίθριων συναθροίσεων (πριν δηλαδή τεθεί σε ισχύ η Απόφαση του Αρχηγού της Ελληνικής Αστυνομίας), οι δυνάμεις καταστολής επιδόθηκαν σε κρεσέντο αυταρχισμού κατά πολιτών (μεταξύ πολλών άλλων, δύο φοιτητών, δυο εργαζομένων κι ενός δικηγόρου που δεν κρατήθηκε λόγω ειδικής δωσιδικίας, μελών της ΑΝΤΑΡΣΥΑ) που μοίραζαν προκηρύξεις, με τις οποίες απηύθυναν και κάλεσμα για την πορεία του Πολυτεχνείου, ενώ η Εισαγγελέας διέταξε διενέργεια επείγουσας προκαταρκτικής εξέτασης σε βάρος της Προέδρου της Ένωσης Νοσοκομειακών Ιατρών Θεσσαλονίκης για διέγερση σε ανυπακοή.

Οι αξιόποινες πράξεις που αποδίδονται στους συλληφθέντες είναι η διέγερση σε ανυπακοή (αρ. 183 ΠΚ) σε συνδυασμό με την παραβίαση μέτρων για την πρόληψη ασθενειών (αρ. 285 ΠΚ). Με άλλα λόγια, κατηγορούνται ότι διήγειραν άλλους ανθρώπους να παραβιάσουν τα υγειονομικά μέτρα συμμετέχοντας στην πορεία του Πολυτεχνείου. Μέχρι τη χρονική στιγμή της σύλληψής τους, όμως, η πορεία του Πολυτεχνείου δεν είχε απαγορευθεί με τον θεσμικά προβλεπόμενο τρόπο, απλώς είχε δημοσιοποιηθεί πρόθεση απαγόρευσής της με δήλωση του Υπουργού Προστασίας του Πολίτη, διότι «οι δρόμοι και οι διαδηλώσεις κουβαλάνε ιό και γεννάνε αρρώστια» (sic). Συγκεκριμένα, η ίδια η ΚΥΑ της 6/11/2020 (ΦΕΚ 4899 τ. Β΄), με την οποία κηρύχθηκε το lock down σε ολόκληρη την χώρα, προβλέπει την αναστολή των συναθροίσεων με την επιφύλαξη των δημόσιων υπαίθριων συναθροίσεων του άρθρου 11 του Συντάγματος και του ν. 4703/2020. Ακόμα και βάσει του -υπέρμετρα περιοριστικού για το δικαίωμα στη συνάθροιση- ν. 4703/2020, η προληπτική απαγόρευση διαδήλωσης προϋποθέτει αιτιολογημένη απόφαση αστυνομικής αρχής (άρθ. 7) κατόπιν ενημέρωσης του αρμόδιου Εισαγγελέα Πρωτοδικών (άρθ. 11). Κατά συνέπεια, οι συλληφθέντες θα οδηγηθούν στο εδώλιο του κατηγορουμένου για το ότι διήγειραν τους πολίτες να τελέσουν μια πράξη που δεν συνιστά ποινικό αδίκημα, ούτε καν παράνομη ενέργεια!

Ποιοί θεσμικοί φορείς, λοιπόν, προέβησαν σ' αυτό το αδιανόητο –για μια δικαιοκρατούμενη Πολιτεία- ατόπημα; α) οι αστυνομικοί που τους προσήγαγαν στο Αστυνομικό Τμήμα και ο αξιωματικός υπηρεσίας που απευθύνθηκε στην Εισαγγελία για να ρωτήσει κατά πόσο στοιχειοθετείται ποινικό αδίκημα και β) η Εισαγγελέας ποινικής δίωξης που απάντησε ότι στοιχειοθετείται και μάλιστα έδωσε εντολή να κρατηθούν. Η εντολή για κράτηση δεν είναι διόλου αυτονόητη και δείχνει πόσο υποκριτική είναι η επίκληση της προστασίας της δημόσιας υγείας. Οι άνθρωποι αυτοί, όλοι και όλες γνωστής διαμονής, οδηγήθηκαν στα κρατητήρια για να κοιμηθούν μαζί με άλλους κρατούμενους χωρίς κανένα μέτρο προστασίας. Επιπλέον, οι συλληφθέντες και οι συλληφθείσες οδηγήθηκαν στην Αστυνομική Διεύθυνση με πέντε άτομα στο κάθε περιπολικό, δηλαδή χωρίς να υπάρχει καμία απόσταση μεταξύ τους και άρα τέθηκε σε κίνδυνο η υγεία τόσο των κρατουμένων όσο και των ίδιων των αστυνομικών. Κατά συνέπεια, η Αστυνομία και η Εισαγγελία συνέπραξαν στην άσκηση ποινικής δίωξης για πράξεις που δεν συνιστούν ποινικό αδίκημα!

Ας έρθουμε και στη θλιβερή, αδιανόητη στα μεταπολιτευτικά χρονικά, Απόφαση του Αρχηγού της Ελληνικής Αστυνομίας για καθολική αναστολή του δικαιώματος στο συνέρχεσθαι για τέσσερις μέρες. Για ακόμα μια φορά, αναδεικνύεται η αλά καρτ προστασία της δημόσιας υγείας, καθώς η εν λόγω απόφαση στοχεύει αποκλειστικά και μόνο στην προληπτική απαγόρευση των επετειακών εκδηλώσεων μνήμης για το Πολυτεχνείο, από τη στιγμή που το δικαίωμα στο συνέρχεσθαι παραμένει ενεργό βάσει της ΚΥΑ για την υπόλοιπη περίοδο του lock down.

Το άρθ. 11 παρ. 2 Συντ., παρέχει τη δυνατότητα για κατ’ εξαίρεση απαγόρευση δημόσιας υπαίθριας συνάθροισης για δύο μόνον περιοριστικά απαριθμούμενους λόγους: α) όταν υφίσταται σοβαρός κίνδυνος για τη δημόσια ασφάλεια και β) όταν επαπειλείται σοβαρή διατάραξη της κοινωνικοοικονομικής ζωής. Οι διατάξεις που εισάγουν δραστικούς περιορισμούς ή, κατά μείζονα λόγο, απαγορεύσεις στην απόλαυση των συνταγματικά κατοχυρωμένων ελευθεριών θα πρέπει να ερμηνεύονται στενά. Από κανένα σημείο της Απόφασης του Αρχηγού της Ελληνικής Αστυνομίας, εξάλλου, δεν προκύπτει η σύνδεση της προστασίας της δημόσιας υγείας με κάποιον εκ των δύο προαναφερόμενων λόγων που δύνανται να θεμελιώσουν (με δικαιοκρατικές εγγυήσεις ασφαλώς) απαγόρευση διενέργειας δημόσιας υπαίθριας συνάθροισης.

Επιπλέον, ο Αρχηγός της Ελληνικής Αστυνομίας επικαλείται επιπροσθέτως ως δήθεν συνταγματική ratio για τη λήψη της εν λόγω Απόφασης την ερμηνευτική δήλωση του άρθ. 5 Συντ., βάσει της οποίας επιτρέπεται κατ’ εξαίρεση η λήψη περιοριστικών (της ελευθερίας κίνησης και εγκατάστασης) ατομικών διοικητικών μέτρων, μεταξύ άλλων, και «για την προστασία της δημόσιας υγείας». Στην προκειμένη περίπτωση, όμως, δεν μιλάμε για ατομικά διοικητικά μέτρα, αλλά για γενική ρύθμιση που αναστέλλει προσωρινά την άσκηση ενός συνταγματικά κατοχυρωμένου δικαιώματος.

Ο μόνος συνταγματικά προβλεπόμενος τρόπος για να λάβει χώρα καθολική αναστολή του δικαιώματος του συνέρχεσθαι είναι η ενεργοποίηση του άρθ. 48 Συντ., δηλαδή η κήρυξη της χώρας σε κατάσταση πολιορκίας, κάτι που δεν έχει συμβεί (δεν έχει ψηφιστεί σχετικός νόμος με απόλυτη κοινοβουλευτική πλειοψηφία) και ούτε δύναται να συμβεί, μιας και η προστασία της δημόσιας υγείας δεν συγκαταλέγεται στους περιοριστικά απαριθμούμενους λόγους, για τους οποίους μπορεί να κηρυχθεί προσωρινό καθεστώς έκτακτης ανάγκης με κυβερνητικές υπερεξουσίες και αναστολή της ισχύος συνταγματικών ελευθεριών.

Κατόπιν των ανωτέρω προσβλητικών για το φιλελεύθερο και δημοκρατικό κράτος δικαίου γεγονότων, όποια κι αν είναι η θέση του καθενός και της καθεμιάς για το αν πρέπει να γίνουν ή όχι ενσώματες εκδηλώσεις μνήμης για το Πολυτεχνείο εν μέσω έξαρσης της πανδημίας, ζητάμε:

α) την άμεση απελευθέρωση των συλληφθέντων και την άμεση απόσυρση των παντελώς αβάσιμων κατηγοριών για διέγερση σε ανυπακοή και παραβίαση μέτρων για την πρόληψη ασθενειών, και

β) την άμεση επάνοδο των κυβερνητικών, διοικητικών και εισαγγελικών οργάνων του Κράτους στη συνταγματική νομιμότητα, την οποία διασαλεύουν με πρωτοφανή τρόπο τις τελευταίες ημέρες.

Η προστασία της δημόσιας υγείας, εξάλλου, αποτελεί επιτακτικό σκοπό δημοσίου συμφέροντος, και ως σκοπός δημοσίου συμφέροντος που θέτει υπό δραστικό περιορισμό συνταγματικά κατοχυρωμένα δικαιώματα νομιμοποιείται μόνο μέσα από την ευρύτερη δυνατή δημοκρατική διαβούλευση και την αταλάντευτη προσήλωση των αρμόδιων οργάνων της Πολιτείας στο κράτος δικαίου και, ιδίως, στην πιο θεμελιώδη πτυχή του, την αρχή της νομιμότητας που επιτάσσει όλες οι δημόσιες αρχές να λειτουργούν εντός του πλαισίου του νόμου (intra legem και secundum legem).

ΟΙ ΥΠΟΓΡΑΦΟΝΤΕΣ/ΟΥΣΕΣ

  • Κουρουνδής Χαράλαμπος, Διδάκτορας Νομικής ΑΠΘ, υπότροφος μεταδιδακτορικός ερευνητής, μέλος ΔΣ ΔΣΘ
  • Τσιγαρίδας Βασίλης, Διδάκτορας Διοικητικού Δικαίου Νομικής Σχολής ΑΠΘ
  • Ψήμμας Θωμάς, Διδάκτορας Φιλοσοφίας του Δικαίου Νομικής Σχολής ΑΠΘ.
 
   
   
   
   
6 Νοεμβρίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Οι δικηγόροι δεν είναι πρόβατα επί σφαγή! (του Κώστα Παπαδάκη)


Κείμενο του Κώστα Παπαδάκη, δικηγόρου και πρώην μέλους ΔΣ του ΔΣΑ:

ΟΙ ΔΙΚΗΓΟΡΟΙ ΔΕΝ ΘΑ ΓΙΝΟΥΝ ΠΡΟΒΑΤΑ ΠΟΥ ΕΠΙΛΕΓΟΥΝ ΤΟΥΣ ΟΡΟΥΣ ΣΦΑΓΗΣ ΤΟΥΣ: ΚΛΕΙΣΤΑ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΑ ΟΣΟ ΔΙΑΡΚΕΙ Η ΠΑΝΔΗΜΙΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΗΣ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗ!

Η σημερινή ανακοίνωση για το νέο κλείσιμο από τις 7.11.2020 υπερβαίνει και εκ των πραγμάτων δίνει λύση στη διαμάχη μεταξύ των συνδικαλιστικών φορέων δικαστών, εισαγγελέων και γραμματέων αφενός και δικηγόρων αφετέρου σχετικά με την ανάγκη να κλείσουν τα δικαστήρια λόγω της πανδημία η μη.

Και αποτελεί ευκαιρία να διατυπωθούν μερικά σχόλια και σκέψεις σχετικά.

1. Η νομιμοποίηση της θεσμικής εκπροσώπησης από την Ολομέλεια των Προέδρων και τον Πρόεδρο του Δ.Σ.Α. είναι αναμφισβήτητη. Την έχω υπηρετήσει επί σειρά ετών και ο ίδιος. Αλλά η αφόρητη πίεση που άσκησαν μέχρι τώρα για να παραμείνουν τα δικαστήρια της Αθήνας ανοιχτά παρά την εξάπλωση της πανδημίας είναι εσφαλμένη και είμαι βέβαιος ότι αντανακλά στρεβλά τις διαθέσεις και τις επιθυμίες του δικηγορικού σώματος, ενώ κατ αποτέλεσμα υπηρετεί μόνο την κυβέρνηση και όχι τους δικηγόρους και την κοινωνία.

2. Η αντιμετώπιση της πανδημίας σήμερα αναμφισβήτητα προϋποθέτει λήψη σοβαρότερων μέτρων από εκείνα που είχαν ληφθεί τον Μάρτιο 2020. Τότε χωρίς πολύ σκέψη και με έναν αριθμό κρουσμάτων όχι μεγαλύτερο από 100 την ημέρα, τα δικαστήρια έκλεισαν, όπως και όλες σχεδόν οι παραγωγικές δραστηριότητες, πάρθηκαν και άλλα ακόμα αυστηρότερα μέτρα και η πανδημία αντιμετωπίστηκε.

Αποδείχθηκε όμως γρήγορα ότι οι θυσίες του ελληνικού λαού και μεταξύ αυτού και των δικηγόρων, που δεν θα ξεχάσουν την εξαπάτηση τους από την κυβέρνηση με το κόλπο των voucher και την ελλιπή αποζημίωση τους για το υπόλοιπο χρονικό διάστημα που έμειναν χωρίς δουλειά, είχαν προγραμματισθεί για να εξυπηρετήσουν την διαχείριση της επερχόμενης θερινής τουριστικής περιόδου του 2020.

Προφανώς η κυβέρνηση ονειρευόταν και προετοίμασε μία Ελλάδα - υγειονομικό παράδεισο για τον τουρισμό σε σχέση με τις μαστιζόμενες από πολλαπλάσια κρούσματα Ιταλία και Ισπανία και πίστεψε ότι η «βαρειά βιομηχανία» θα πιάσει την καλή και θα ρεφάρει.

Πολύ γρήγορα και εύκολα άνοιξε τις πύλες της από στεριά και αέρα για να εισρεύσει ο πολυπόθητος τουρισμός, προκειμένου να εξυπηρετηθούν τα συμφέροντα των αεροπορικών και τουριστικών εταιριών.

Το αποτέλεσμα ήταν ο άμεσος πολλαπλασιασμός των κρουσμάτων, η μεταφορά τους από την νησιωτική χώρα στις μεγάλες πόλεις και στην συνέχεια η ακατάσχετη εξάπλωση τους. Σήμερα ο ρυθμός των ημερήσιων κρουσμάτων έχει εικοσαπλασιαστεί από εκείνον του Μαρτίου 2020, καθώς ο ημερήσιος αριθμός περνάει και τα δύο χιλιάδες κρούσματα, ενώ μπαίνουμε πιά στον χειμώνα. Η κυβέρνηση συμπεριφέρθηκε σαν καπιταλιστής τζογαδόρος. Εχασε αλλά αρνείται να πληρώσει.

Η απόφαση για καραντίνα το Νοέμβρη έχει το ίδιο ομολογημένο σκεπτικό : Θυσιάζουμε έναν μήνα νεκρό για την αγορά με στόχο να μειωθούν τα κρούσματα ώστε τον Δεκέμβρη η αγορά να ανοίξει.

Και να αρχίσει νέο κύμα και τότε!

3. Το Εθνικό Σύστημα Υγείας σε ελάχιστα καλύτερη κατάσταση βρίσκεται από εκείνη του Μαρτίου 2020, καθώς ούτε η αύξηση του αριθμού των Μ.Ε.Θ., ούτε οι προσλήψεις του προσωπικού που έγιναν είναι ικανές για να αποκαταστήσουν τα κενά και να εξασφαλίσουν την δυνατότητα υποδοχής περιστατικών διασωλήνωσης που θα προκύψουν από τα κρούσματα.

Κάτω από τις συνθήκες αυτές και με το εμβόλιο για την αντιμετώπιση της πανδημίας να μην είναι ορατό ως ενδεχόμενο στο άμεσο μέλλον, απαιτούνται προφανώς σοβαρότερα μέτρα, πέρα από τη μάσκα και τις αποστάσεις.

Τέτοια δεν είναι η απολύτως αντισυνταγματική απαγόρευση της κυκλοφορίας και μάλιστα χωρίς εξαιρέσεις που επιβλήθηκε πρόσφατα, έστω και για περιορισμένες ώρες την νύχτα και που ως μέτρο το μόνο που προσφέρει είναι να ερεθίζει τις ορέξεις της εξουσίας για την περιστολή των στοιχειωδών συνταγματικών δικαιωμάτων των πολιτών.

Αυτά άραγε δεν απασχολούν τους ανταγωνιζόμενους εκπροσώπους του χώρου της δικαιοσύνης ; Δεν θυμάμαι καμμία σχετική ανακοίνωση, έστω και λιγότερο μαχητική.

Είναι ο περιορισμός των παραγωγικών και κοινωνικών δραστηριοτήτων, οι οποίες συνεπάγονται μετακινήσεις και συγχρωτισμό, ιδίως σε κλειστούς χώρους, και κίνδυνο μετάδοσης των κρουσμάτων.

4. Μία από αυτές τις δραστηριότητες είναι φυσικά και τα δικαστήρια. Εφελκύουν χιλιάδες διαδίκων, μαρτύρων, δικηγόρων, τεχνικών συμβούλων, αλλά και γραμματέων, υπαλλήλων, δικαστών, εισαγγελέων και λοιπά καθημερινά, ενώ προκαλούν ισάριθμες τουλάχιστον μετακινήσεις για προπαρασκευαστικές εργασίες (συναντήσεις σε δικηγορικά γραφεία, προετοιμασίες εκδικάσεων κ.λ.π.). Το γεγονός, ότι από το κλείσιμο των δικαστηρίων οι μη έμμισθοι (μαχόμενοι) δικηγόροι είναι εκείνοι, οι οποίοι θα πεινάσουν σε αντίθεση με γραμματείς, υπαλλήλους, δικαστές, εισαγγελείς κ.λ.π., των οποίων ο μισθός τρέχει αδιατάρακτα, είναι αλήθεια.

Αλλά αυτό δεν είναι αιτία να αναλάβουμε μία τεράστια ευθύνη απέναντι στην κοινωνία για να προτάξουμε τη βιοποριστική μας ανάγκη και να δώσουμε το μήνυμα ότι αψηφούμε τον κίνδυνο από την εξάπλωση της πανδημίας μπροστά στο να μην πεινάσουμε, όταν μάλιστα είναι προφανές ότι τα δικαστήρια και αν ακόμα είναι ανοιχτά θα υπολειτουργούν, οι υποθέσεις θα αναβάλλονται πολύ ευκολότερα λόγω κρουσμάτων, ασθενειών, φόβου μετάδοσης, δυσχέρειας μετακινήσεων κ.λ.π., ενώ η ελεεινή οικονομική κατάσταση όλου του κόσμου είναι προφανές, ότι θα οδηγήσει σε μειωμένες αμοιβές, καθυστερήσεις πληρωμών κ.λ.π.

Αλλωστε με ποια ψυχολογία να δουλέψει κανείς απερίσπαστος σε ένα νεκρό περιβάλλον και με ψυχολογία διάχυτου καθημερινού κινδύνου;

Και τι σημαίνει ακριβώς «ανοιχτά δικαστήρια»;

Οι ουρές στην είσοδο του Ειρηνοδικείου;

Τα ραντεβού μετά από δέκα μέρες στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών για να πάρεις μία δικογραφία;

Οι υποχρεωτικές ηλεκτρονικές αιτήσεις στη γραμματεία του Πρωτοδικείου που ικανοποιούνται μετά από πολλές εβδομάδες;

Τα γραφεία που είναι κλειστά και υποστελεχωμένα;

Μήπως αυτές είναι εικόνες από το μέλλον της καθημερινότητας των μαχόμενων δικηγόρων, που η πανδημία αποτελεί πρώτης τάξεως αφορμή για να εγκατασταθούν στην ανοχή μας και να επιδεινώσουν ακόμα περισσότερο τις συνθήκες δουλειάς μας και την απροθυμία του κράτους να τις εξυπηρετεί;

Αυτά επιδιώκουμε να νομιμοποιήσουμε;

Είμαστε ικανοποιημένοι που κάναμε τις τρείς δικαστικές ενώσεις, που συνδικαλιστικά δεν διακρίνονταν και από ιδιαίτερη σύμπνοια, να εκδώσουν κοινή ανακοίνωση για τα αυτονόητα και να προχωρούν και σε κινητοποιήσεις;

Αποτελεί αγωνιστική περγαμηνή το γεγονός ότι οι δικηγόροι εμφανίζονται να ανησυχούν περισσότερο για τα εισοδήματά τους, ενώ οι δικαστές για τη δημόσια υγεία;

Σε μία συγκυρία που ζητούμενό της είναι η κατάκτηση του δικαιώματος κριτικής στην εισαγγελική και δικαστική εξουσία, το ζήτημα της πανδημίας βρήκαμε ως πεδίο αντιπαράθεσης;

Η δικαιοσύνη πράγματι δεν είναι φέουδο κανενός. Αλλά δεν πρόσεξα καμμία σχετική ανακοίνωση των εκπροσώπων των φορέων του δικηγορικού συνδικαλισμού υπέρ της ελεύθερης κριτικής στις εισαγγελικές και δικαστικές πράξεις, όταν πριν λίγες εβδομάδες όσοι τις ασκούσαμε δεχόμασταν καταιγισμό απειλών για μηνύσεις και πειθαρχικά.

5. Από πολιτική και συνδικαλιστική άποψη αποτελεί ισοδύναμο λάθος εγκληματικού βαθμού η παροχή σανίδας σωτηρίας στην κυβέρνηση, η οποία πως και πως επεδίωκε – μέχρι που η πραγματικότητα σε συνδυασμό μα τον προγραμματισμό της αγοράς για τον Δεκέμβρη την υποχρέωσε να αποφασίσει όσα ανακοίνωσε σήμερα - να διατηρήσει ενεργές τις παραγωγικές δραστηριότητες για να απαλλαγεί από το κόστος της υποχρέωσης πρόνοιας απέναντι στους εργαζομένους και τους επαγγελματίες που θα πάψουν να εργάζονται.

Η δικαιολογία ότι οι δικηγόροι θέλουν ανοιχτά τα δικαστήρια την απαλλάσσει από το πολιτικό κόστος, το μεταθέτει στους δικηγόρους και ταυτόχρονα δημιουργεί ένα «γραμμάτιο» έστω και ψεύτικης αξίας, που στην συνέχεια ο δικηγορικός συνδικαλισμός θα πρέπει να εξοφλήσει για να βγάλει την υποχρέωση. Γιατί;

6. Μία υπεύθυνη, σοβαρή και ανάλογη με το ύψος των περιστάσεων θέση του δικηγορικού σώματος απέναντι στην εξάπλωση της πανδημίας δεν μπορούσε παρά να είναι η άμεση και πλήρης διακοπή όλων δικαστικών λειτουργιών με εξαίρεση τις παραγραφόμενες υποθέσεις και τα ασφαλιστικά μέτρα, σύμφωνα με όσα ίσχυσαν την περίοδο Μαρτίου-Μάϊου 2020.

Ταυτόχρονα με την απαίτηση οι δικηγόροι να αποζημιωθούν πλήρως, όπως ακριβώς αποζημιώνονται και όλοι οι έμμισθοι για την απώλεια των εισοδημάτων τους. Αλλά αποζημίωση δεν σημαίνει φυσικά ούτε τα 534 ευρώ, ούτε τα voucher, ούτε όλα τα άλλα κόλπα, τα οποία σκαρφίζεται η κυβέρνηση. Όπως οι δικαστές, δικαστικοί υπάλληλοι και εισαγγελείς εισπράττουν τον μισθό τους κανονικά (χωρίς έστω συμβολικά και για τα μάτια του κόσμου να προτείνουν την παρακράτηση ενός μέρους του χάριν αλληλεγγύης υπέρ των άμισθων «συλλειτουργών» τους από τους οποίους απαιτούν να συμφωνήσουν να κλείσουν τα δικαστήρια) έτσι και οι δικηγόροι πρέπει να αποζημιωθούν για όσο αδυνατούν να εργαστούν.

Και αποζημίωση για τους μαχόμενους δικηγόρους σημαίνει καταβολή για κάθε μήνα ποσού ίσου με εκείνο που είχε δηλωθεί στην φορολογική του δήλωση τον αντίστοιχο μήνα του προηγούμενου χρόνου, με ελάχιστο όριο το ποσό των συντάξιμων αποδοχών της ασφαλιστικής κατηγορίας, στην οποία έχει καταταγεί ο συγκεκριμένος δικηγόρος και με βάση των οποίων του έχουν επιβληθεί και καταβάλει ασφαλιστικές εισφορές. Οι ασκούμενοι να αποζημιωθούν με τον προβλεπόμενο από το νόμο κατώτατο μισθό τους. Και οι υπάλληλοι των δικηγορικών γραφείων με τον μισθό που έπαιρναν.

Αλλιώς αναγνωρίζουμε στο κράτος να χρησιμοποιεί τα εισοδήματα που δηλώνουμε για να μας φορολογεί και τις συντάξιμες αποδοχές που αυτό καθορίζει για να μας εισφορολογεί, αλλά όχι και να μας αποζημιώνει. Ως γνωστόν, οι εξουσίες δεν έχουν αρχές. Εχουν μόνο συμφέροντα!

Με τι λεφτά ; Με αυτά που πληρώνει το χρέος. Και με αυτά που θα πληρώσει τα ραφάλ και τις φρεγάτες. Αν και τώρα δεν γίνει παύση πληρωμών κάτω από ποιες συνθήκες θα γίνει ; Θα πληρώνουμε τις τράπεζες και τους εμπόρους όπλων αφήνοντας όσους επιβιώσουν από την πανδημία να πεθάνουν από την πείνα χωρίς δημόσια υγεία και πρόνοια;

Μα ούτε και αυτό υπήρξε ποτέ διατυπωμένο αίτημα των δικηγορικών συλλόγων.

Το δικηγορικό σώμα και η εκπροσώπησή του δεν μπορεί να αποδεχθεί την λογική του προβάτου που επιλέγει τους όρους σφαγής του. Απέναντι στο δίλημμα της πανδημίας και της πείνας που απειλούν και οι δύο με τον δικό τους τρόπο την επιβίωση των δικηγόρων, η διέξοδος δεν είναι η επιλογή ενός από τα δύο, αλλά ο αγώνας ενάντια και στα δύο.

Καιρός να συνειδητοποιήσουν οι δικηγορικοί σύλλογοι το μέγεθος της κοινωνικής, πολιτικής και συνδικαλιστικής τους ευθύνης και να προσαρμόσουν σε αυτά τους στόχους τους, αντί να δημιουργούν εσφαλμένα πεδία περιάπτοντας στα μέλη τους την ύβρι ότι προτάσσουν «τα συντεχνιακά τους» αντί για την προστασία της δημόσιας υγείας.

Αθήνα, 5/11/2020

Κώστας Παπαδάκης

Δικηγόρος, πρώην μέλος του Δ.Σ. του Δ.Σ.Α.

 
   
   
   
   
6 Νοεμβρίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Το νέο lockdown και το Σύνταγμα (του Χαράλαμπου Κουρουνδή)


Το νέο lockdown είναι από συνταγματική άποψη ακόμα πιο προβληματικό από το προηγούμενο. Τον Μάρτιο, ο γενικός περιορισμός (ουσιαστικά απαγόρευση με περιοριστικά οριζόμενες εξαιρέσεις) της κυκλοφορίας δικαιολογήθηκε από τη συνταγματική θεωρία κυρίως με γνώμονα την αρχή της αναλογικότητας. Το «τεστ αναλογικότητας» επιβάλλει την εξέταση της συνταγματικότητας του σκοπού των νομοθετικών περιορισμών των θεμελιωδών δικαιωμάτων, της καταλληλότητας και της αναγκαιότητάς τους και, τέλος, τη συνολική συνταγματική στάθμιση των νομοθετικών επιλογών.

Οι πράξεις και (ιδίως) οι παραλείψεις της κυβέρνησης κατά τους 8 μήνες που έχουν περάσει από τον Μάρτιο, όμως, προκαλούν εύλογες απορίες για τη σημερινή απόφαση. Παρότι η κυβέρνηση είχε επικαλεστεί την ανάγκη να κερδηθεί χρόνος για την ενίσχυση του συστήματος υγείας, δεν έκανε τίποτα ουσιαστικό σ’ αυτήν την κατεύθυνση. Επιπλέον, δεν λήφθηκαν στοχευμένα μέτρα για την προστασία των ευπαθών κατηγοριών που κινδυνεύουν περισσότερο (π.χ. επέκταση της «βοήθειας στο σπίτι»). Αντ’ αυτών, είδαμε μια αντιφατική πολιτική που στοχοποιούσε τους νέους την ίδια στιγμή που αδιαφορούσε για τον συνωστισμό στα μέσα μαζικής μεταφοράς. Η διαρκής αναφορά στην ατομική ευθύνη δεν συνοδεύτηκε από την αντίστοιχη εκπλήρωση των συνταγματικών υποχρεώσεων του κράτους απέναντι στους πολίτες.

Αυτή η εικόνα συμπληρώνεται από μια τραγελαφική προχειρότητα, που αφαιρεί το έδαφος από οποιαδήποτε προσπάθεια σοβαρής συζήτησης για την αναγκαιότητα ή την καταλληλότητα των μέτρων. Ενδεικτικά, η ΚΥΑ που προέβλεψε το lockdown στη Θεσσαλονίκη (ΦΕΚ B' 4831) επιτρέπει από τις 21.00 ώς τις 5.00 την ατομική κίνηση με κατοικίδιο ζώο αλλά όχι και χωρίς αυτό! Η μη τήρηση των κανόνων καλής νομοθέτησης σε όλη την κρίσιμη περίοδο και το αδιαφανές πέπλο που καλύπτει το σκεπτικό λήψης του εκάστοτε λαμβανόμενου μέτρου έχουν πλέον γενικευτεί.

Αντίστοιχα, το lockdown αναμένεται να επιφέρει νέο πλήγμα στις δημοκρατικές ελευθερίες. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της ελευθερίας της συνάθροισης (άρθρο 11 του Συντάγματος), η άσκηση της οποίας δεν αναφέρεται πουθενά ως εξαίρεση στην παραπάνω ΚΥΑ όπως συνέβαινε σε προηγούμενες (π.χ. ΦΕΚ B' 4829). Η έμμεση αναστολή όμως ενός θεμελιώδους δικαιώματος δεν είναι συνταγματικά ανεκτή. Περαιτέρω, είναι υπαρκτός ο κίνδυνος η πανδημία να μετατραπεί σε όχημα για περιορισμό της αντιπολιτευτικής κριτικής, όπως συνέβη πρόσφατα με τη σκανδαλώδη επιλεκτική ενίσχυση συγκεκριμένων ΜΜΕ. Είναι αναγκαία η θεσμοθέτηση της παροχής δωρεάν ραδιοτηλεοπτικού χρόνου στα κόμματα εντός και εκτός Βουλής (και αναλογικά σε κοινωνικούς φορείς) κατά το πρότυπο των σχετικών προβλέψεων για την προεκλογική περίοδο.

Ολα τα παραπάνω δεν μειώνουν σε καμία περίπτωση τη σημασία της τήρησης των αναγκαίων υγειονομικών μέτρων για την προστασία όλων μας, ιδίως των πιο ευπαθών. Η ατομική ευθύνη, όμως, δεν είναι δυνατό να χρησιμοποιείται από τους κυβερνώντες σαν φύλλο συκής για να κρύψει τις δικές τους παραλείψεις ενώ πρωτίστως εκείνοι είναι επιφορτισμένοι με το υψηλό καθήκον προστασίας της δημόσιας υγείας.

* Ο Χαράλαμπος Κουρουνδής είναι διδάκτορας Νομικής ΑΠΘ, μέλος Δ.Σ. Δικηγορικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης.

Το άρθρο δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα των Συντακτών (6/11/2020).

 
   
   
   
   
27 Οκτωβρίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Οι μέλισσες νίκησαν τους λύκους (του Θ. Καμπαγιάννη)


Η απόφαση του δικαστηρίου για τη μη χορήγηση αναστολών στις ποινές των καταδικασμένων Χρυσαυγιτών επισφραγίζει την ιστορική απόφαση της 7ης Οκτωβρίου και δεν αφήνει περιθώρια για παρερμηνείες.

Η Χρυσή Αυγή είναι μια ναζιστική εγκληματική οργάνωση που υπό τον μανδύα του πολιτικού κόμματος τελούσε ανθρωποκτόνες επιθέσεις εναντίον όλων όσων η ναζιστική ιδεολογία στοχοποιεί ως “υπάνθρωπους”: μετανάστες, ιδεολογικούς και πολιτικούς αντιπάλους, αντιφρονούντες.

Οι τρεις μεγάλες υποθέσεις που δίκασε το δικαστήριο, μαζί με την κατηγορία της εγκληματικής οργάνωσης, συμβολίζουν τους στόχους και σηματοδοτούν την αξία της καταδίκης. Στο πρόσωπο του Παύλου Φύσσα, δικαιώνονται οι χιλιάδες αντιφασίστριες και αντιφασίστες που στάθηκαν όρθιοι μπροστά στα τάγματα εφόδου.

Στο πρόσωπο του Αμπουζίντ Εμπάρακ και του Σαχζάτ Λουκμάν, δικαιώνονται οι αμέτρητοι ανώνυμοι μετανάστες που μαχαιρώθηκαν, χτυπήθηκαν, μακελεύτηκαν από τη ναζιστική οργάνωση. Στο πρόσωπο των κομμουνιστών συνδικαλιστών του ΠΑΜΕ, δικαιώνονται όλοι οι εργάτες και οι εργάτριες που αγωνίζονται καθημερινά για το μεροκάματο και είναι ταυτόχρονα μαχητές της τάξης τους.

Η απόφαση παίρνει ακόμα μεγαλύτερη αξία αν αναλογιστεί κανείς τις συνθήκες υπό τις οποίες λήφθηκε: μια πολυπρόσωπη δίκη, με ελάχιστους πόρους, χωρίς αίθουσα, καθημερινές δικασίμους και αποκλειστική απασχόληση των δικαστών (τα προβλήματα αυτά λύθηκαν πολύ αργά), με τα κατεστημένα ΜΜΕ να σνομπάρουν επιδεικτικά την ακροαματική διαδικασία και τα πορίσματά της.

Αλλά το σημαντικότερο: με μια εισαγγελική έδρα που, αντί να είναι “καταπέλτης” όπως τη θέλει η δημοσιογραφική κοινοτυπία, συντάχθηκε απροκάλυπτα με τους ναζιστές εγκληματίες, συσκοτίζοντας και διαστρέφοντας αποδεικτικό υλικό με τρόπο που δεν αναλογεί ούτε σε συνηγόρους υπεράσπισης.

Το δικαστήριο χρειάστηκε να παλέψει ενάντια σε όλες αυτές τις συνθήκες. Κάπου εδώ θα έπρεπε να μπει το επίρρημα “παλικαρίσια”. Αλλά η σύνθεση ήταν πλειοψηφικά γυναικεία, σε αντίθεση με παλιότερες ιστορικές δίκες. Και, τελικά, με τον δικό της τρόπο, κατόρθωσε να βρει τον δρόμο για το δίκιο.

Ως δικηγόροι πολιτικής αγωγής προσφέραμε επί πεντέμισι χρόνια την εργασία μας σε ανθρώπους που ειδάλλως δεν θα μπορούσαν να παρασταθούν σε ένα τόσο μακροχρόνιο δικαστήριο, απέναντι σε μια οργάνωση που ο πυρήνας της υπεράσπισής της πληρωνόταν από την Ελληνική Βουλή. Χωρίς το θάρρος των θυμάτων, την κινητοποίηση του αντιφασιστικού κινήματος, τον αγώνα μετρημένων δημοσιογράφων, το αποτέλεσμα αυτής της δίκης θα ήταν διαφορετικό. Χρειάστηκε να παλέψουμε για το αυτονόητο.

Τώρα που οι ηγέτες της ναζιστικής εγκληματικής οργάνωσης είναι στη φυλακή, πρέπει να ξηλώσουμε όλες τις διασυνδέσεις της μέσα στο κράτος που της εξασφάλιζαν θεσμική ασυλία. Πρέπει επίσης να αντιμετωπίσουμε τις πολιτικές που τη γιγάντωσαν, ιδίως τη ρατσιστική στοχοποίηση των μεταναστών, τον κλιμακούμενο κρατικό αυταρχισμό, την οικονομική εξαθλίωση.

Έχουμε όμως τώρα λόγο να αισιοδοξούμε. Αποδείξαμε ότι οι μέλισσες μπορούν να νικάνε τους λύκους.

* Ο Θανάσης Καμπαγιάννης είναι δικηγόρος, πολιτική αγωγή στη δίκη της Χρυσής Αυγής και μέλος του ΔΣ του ΔΣΑ με την “Εναλλακτική Παρέμβαση – Δικηγορική Ανατροπή”.

*Το άρθρο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Τα Νέα Σαββατοκύριακο» (24-25/10/2020).

 
   
   
   
   
13 Οκτωβρίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Καλώς τα τα παιδιά – Για την ανακοίνωση της Συντονιστικής Επιτροπής για τη δίκη της Χρυσής Αυγής (του Θ. Καμπαγιάννη)


Με την από 7/10/2020 ανακοίνωσή της που δημοσιοποιήθηκε αμέσως μετά την έκδοση της δικαστικής απόφασης, η Συντονιστική Επιτροπή της Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων αποκαλεί τη Χρυσή Αυγή “νεοναζιστική οργάνωση”, “μόρφωμα” και πάντως όχι “κόμμα του συνταγματικού τόξου”, καλώντας τους δικηγόρους σε δημοκρατική εγρήγορση απέναντι σε αντίστοιχα μορφώματα στο μέλλον.

Ως δικηγόροι της πολιτικής αγωγής στη δίκη της Χρυσής Αυγής, ανταποκριθήκαμε στο κάλεσμα για “δημοκρατική εγρήγορση” προτού αυτό εκδοθεί από τη Συντονιστική. Επί πεντέμισι χρόνια, προσφέραμε την εργασία μας στα θύματα της νεοναζιστικής βίας, τους Αιγύπτιους ψαράδες, την οικογένεια του Παύλου Φύσσα, τους κομμουνιστές συνδικαλιστές της Ζώνης του Περάματος, σε ανθρώπους δηλαδή που ούτε κατά διάνοια θα είχαν τη δυνατότητα να παραστούν σε ένα τέτοιο ποινικό δικαστήριο, απέναντι σε μια οργάνωση που ο υπερασπιστικός της πυρήνας πληρωνόταν από το Κοινοβούλιο ως “επιστημονικοί συνεργάτες”. Μάλιστα στα πλαίσια αυτής της προσπάθειας, κινδύνευσε η σωματική ακεραιότητα δικηγόρων της πολιτικής αγωγής που έπεσαν θύματα χρυσαυγίτικων δολοφονικών επιθέσεων, όπως συνέβη στο πρόσωπο της Ελευθερίας Τομπατζόγλου και της Ευγενίας Κουνιάκη.

Με τα εχέγγυα αυτής μας της στάσης, λοιπόν, και χωρίς κίνδυνο παρεξήγησης, οφείλουμε να αναρωτηθούμε: Γιατί εκδίδεται τώρα αυτό το προσκλητήριο; Γιατί όχι νωρίτερα; Γιατί μετά την έκδοση της καταδικαστικής απόφασης;

Η δικαιολογία που δίνει η Συντονιστική είναι η “πάγια θέση [των θεσμικών οργάνων του δικηγορικού σώματος] να μην παρεμβαίνουν σε εκκρεμείς δίκες”. Πρόκειται για προφανή υπεκφυγή. Για τρεις λόγους:

  1. Τα θεσμικά μας όργανα έχουν παρέμβει και μάλιστα επανειλημμένα σε εκκρεμείς δίκες. Για να θυμίσω μόνο τα δύο πιο πρόσφατα παραδείγματα: παρενέβησαν μέσω συμβούλου του ΔΣ του ΔΣΑ, κατ’ εντολή του Προέδρου Δ. Βερβεσού, στη δίκη των δολοφόνων της Ελένης Τοπαλούδη, όπως επίσης παρενέβησαν μετά την υποβολή μηνυτήριας αναφοράς δικηγόρου κατά δικαστικού υπαλλήλου, με συνάντηση του Προέδρου του ΔΣΑ με την Πρόεδρο του Αρείου Πάγου όσον αφορά την επίδικη υπόθεση. Η θέση λοιπόν της μη-παρέμβασης σε εκκρεμείς δίκες δεν είναι πάγια: έχει εξαιρέσεις.
  2. Αλλά και στην ίδια τη δίκη της Χρυσής Αυγής, θεσμικά όργανα του ΔΣΑ παρενέβησαν και μάλιστα με απολύτως ανοίκειο και μονομερή τρόπο. Σε τηλεοπτική συνέντευξή του στο Kontra Channel στις 2/4/2019, ο Πρόεδρος του ΔΣΑ κ. Βερβεσός απέδωσε την υπέρμετρη διάρκεια της δίκης στην (απολύτως απαραίτητη) συνένωση των δικογραφιών, υιοθετώντας έτσι έναν σημαντικό υπερασπιστικό ισχυρισμό της Χρυσής Αυγής. Στην πραγματικότητα, η καθυστέρηση της δίκης οφειλόταν σε λόγους που είχαν να κάνουν με την αίθουσα, την τακτικότητα των δικασίμων, την αποκλειστική απασχόληση των δικαστών (ζητήματα που αναδείκνυε η πολιτική αγωγή ενόσω η ηγεσία του ΔΣΑ τηρούσε σιγή ιχθύος), αλλά και σε συνειδητή στρατηγική κωλυσιεργίας της υπεράσπισης. Φυσικά η παρέμβαση του Προέδρου του ΔΣΑ δεν έμεινε ανεκμετάλλευτη. Μάρτυρες υπεράσπισης της Χρυσής Αυγής κατέθεσαν το περιεχόμενο των δηλώσεων αυτών στο ακροατήριο, με αποτέλεσμα η θέση αυτή να καταστεί αντικείμενο της δίκης και να αξιοποιηθεί δεόντως από πλευράς ναζιστικού μορφώματος.
  3. Αν, τέλος, κάποιος λάβει στα σοβαρά την “πάγια θέση της μη παρέμβασης”, όπως αυτή αναφέρεται, δεν μπορεί παρά να παρατηρήσει ότι η δίκη είναι ακόμα “εκκρεμής”! Δεν έχει τελειώσει καν σε πρώτο βαθμό (στο ακροατήριο συζητώνται ακόμα τα ζητήματα ποινών), ενώ – και να είχε τελειώσει σε πρώτο βαθμό – εκκρεμεί το Εφετείο, είναι δε σίγουρο ότι θα καταστεί αμετάκλητη μετά από πολλά πολλά χρόνια…

Ας μην παρεξηγηθώ. Προφανώς και καλώς έπραξε η Συντονιστική Επιτροπή και – έστω και καθυστερημένα – εξέδωσε την εν λόγω ανακοίνωση. Η αιτιολογία είναι σαφής και προσυπογράφω μέχρι τελείας το περιεχόμενό της, γι’ αυτό και αρκούμαι να το αναπαράγω: “Το δικηγορικό σώμα, με την ιστορία και τις παραδόσεις του, αποτελεί διαχρονικά θεματοφύλακα των δημοκρατικών ιδεωδών και των ατομικών ελευθεριών και έχει σταθεί αντιμέτωπο σε κάθε προσπάθεια δημοκρατικής εκτροπής και αλλοίωσης του πολιτεύματος”. Η ναζιστική εγκληματική οργάνωση “Χρυσή Αυγή”, σπορά του γερμανικού στρατού κατοχής (κατά δήλωση του Αρχηγού της) και του Απριλιανού πραξικοπήματος, αποτέλεσε πράγματι κίνδυνο για τη δημοκρατία.

Όμως εδώ είναι και ο πυρήνας της διαφωνίας μας με την ηγεσία που προσφέρουν οι σημερινοί ιθύνοντες του δικηγορικού σώματος.

Αν όντως η Συντονιστική πίστευε τα όσα έγραφε, τότε ο Δικηγορικός Σύλλογος Αθηνών, ως τοπικά αρμόδιος μιας και το δικαστήριο που δίκαζε ήταν το Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων Αθηνών, εκπροσωπώντας και το σύνολο του δικηγορικού σώματος πανελλαδικά, θα έπρεπε στο ξεκίνημα της δίκης της Χρυσής Αυγής, στις 20 Απριλίου 2015, να διεκδικήσει τον ρόλο της πολιτικής αγωγής!

Και ας μην σπεύσει κάποιος να μου πει ποιά θα ήταν η τύχη ενός τέτοιου διαβήματος, θυμίζοντάς μου τα πορίσματα της θεωρίας και τη σχετική νομολογία. Μου είναι γνωστά.

Το διάβημα αυτό, ειδικά αν συνοδευόταν από δημόσιες εκδηλώσεις και τοποθετήσεις, θα επικύρωνε στα μάτια της κοινωνίας εκείνον τον ρόλο που θεωρητικά αξιώνουμε ως δικηγόροι: του θεματοφύλακα των δημοκρατικών ιδεωδών και των ατομικών ελευθεριών.

Και φυσικά καμία αντίφαση δεν θα δημιουργούσε αυτό με την παρουσία δικηγόρων-μελών του ΔΣΑ στα έδρανα της υπεράσπισης. Όταν διεξάγονταν οι δίκες της Χούντας, ο Δικηγορικός Σύλλογος Αθηνών δεν αμφισβήτησε ποτέ το δικαίωμα των πραξικοπηματιών να έχουν δικηγόρους. Όμως αυτό δεν σήμανε την μη διατύπωση γνώμης για την ανάγκη καταδίκης των κατηγορουμένων έστω και αν η δίκη ήταν “εκκρεμής”.

Αν θέλει κανείς να ψάξει τα βαθύτερα αίτια της απαξίωσης του δικηγορικού επαγγέλματος και τη μετατροπή του κλάδου μας σε “καρπαζοεισπράκτορα” της εκάστοτε κυβέρνησης, ας την αναζητήσει και στο πόσο οι ίδιοι, μέσω των ηγεσιών μας, φτηνύναμε τον θεσμικό μας ρόλο και εγκαταλείψαμε πεδία κοινωνικής παρέμβασης που θα δυνάμωναν την διαπραγμευτική μας ισχύ.

Αυτά όμως είναι σκέψεις που τις κάνουν δυνάμεις που είναι διαθέσιμες να έρθουν σε σύγκρουση με την εκτελεστική εξουσία, κάτι που ειδικά τους μήνες της πανδημίας οι ηγεσίες μας απέδειξαν ότι δεν έχουν καμία διάθεση να πράξουν.

Ως υστερόγραφο, ας σημειώσω την τόλμη που επέδειξε ο προσφάτως επανεκλεγείς Πρόεδρος της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων Χριστόφορος Σεβαστίδης που, τόσο με προγενέστερη αρθρογραφία του όσο και με τη σεμνή και χωρίς τυμπανοκρουσίες παρουσία του τη μέρα έκδοσης της απόφασης, έλαβε σαφή θέση για το ιστορικό διακύβευμα αυτής της υπόθεσης. Μείναμε έτσι μόνοι εμείς, οι δικηγόροι και τα συλλογικά μας όργανα, να αναμένουμε τι θα πουν οι δικαστές της έδρας για να τοποθετηθούμε…

Χαμένες ευκαιρίες από μια ηγεσία κατώτερη των προκλήσεων και των προσδοκιών. Επείγει να αλλάξουμε συλλογική πορεία.

*Ο Θανάσης Καμπαγιάννης είναι δικηγόρος πολιτικής αγωγής στη δίκη της Χρυσής Αυγής και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του ΔΣΑ με την “Εναλλακτική Παρέμβαση – Δικηγορική Ανατροπή”.

 
   
   
   
   
6 Ιουλίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Ενα αντισυνταγματικό νομοσχέδιο που θα κουρελιαστεί στην πράξη (του Θ. Καμπαγιάννη)


Αναδημοσιεύουμε άρθρο του Θανάση Καμπαγιάννη, συμβούλου στο ΔΣ του ΔΣΑ με την "Εναλλακτική Παρέμβαση - Δικηγορική Ανατροπή" (6/7/2020):

Ενα αντισυνταγματικό νομοσχέδιο που θα κουρελιαστεί στην πράξη

Τι το πραγματικά διαφορετικό φέρνει το νομοσχέδιο για τις διαδηλώσεις που κατέθεσε η κυβέρνηση και σχεδιάζεται να ψηφιστεί από τη Βουλή αυτή την εβδομάδα; Οχι πάντως τη δυνατότητα του κράτους να παρενοχλεί, να απαγορεύει και να διαλύει δημόσιες συναθροίσεις.

Οσοι ζήσαμε ως συμμετέχοντες το μεγάλο αντιμνημονιακό κίνημα του 2010-2012, ξέρουμε από πρώτο χέρι το μέγεθος της βίας που χρησιμοποιήθηκε για τη διάλυση των μαζικών συγκεντρώσεων με ΜΑΤ, χημικά και στημένα κατηγορητήρια. Τι μπορεί να αλλάξει λοιπόν, και μάλιστα προς το χειρότερο, έχοντας μια τόσο πρόσφατη πικρή εμπειρία;

Το υπό ψήφιση νομοσχέδιο επιχειρεί να πλήξει τον πυρήνα του συνταγματικού δικαιώματος του συνέρχεσθαι μετατρέποντας την ελευθερία από κανόνα σε εξαίρεση. Σύμφωνα με το άρθρο 11 παρ. 1 του Συντάγματος, κάθε συνάθροιση είναι εκ των προτέρων ελεύθερη και νόμιμη με την προϋπόθεση να πραγματοποιείται «ήσυχα και χωρίς όπλα», κατ’ εξαίρεση δε στην παράγραφο 2 περιγράφονται οι περιορισμοί που τίθενται υπέρ της δημόσιας τάξης.

Το νομοσχέδιο, κατ' απόλυτη αντίθεση προς τη συνταγματική διάταξη, αλλάζει το πρόσημο: κάθε δημόσια συνάθροιση βαφτίζεται εκ των προτέρων δυνάμει παράνομη.

Για να κατακτήσει τη νομιμότητά της, οι διοργανωτές της πρέπει να προβούν σε γνωστοποίηση (α. 3 παρ. 1), ορισμό οργανωτή (α. 3 παρ. 2), συνεργασία με κρατικό διαμεσολαβητή (α. 4 και 5), κ.λπ., εξουσίες που απονέμονται σύμπασες στην Αστυνομία. Κάθε μη γνωστοποιηθείσα συνάθροιση μπορεί να διαλυθεί εξ αυτού και μόνο του λόγου (α. 9 παρ. 1 εδ. δ), ανεξαρτήτως του αν είναι ειρηνική ή όχι! Πρόκειται για κραυγαλέα αντισυνταγματικό νομοθέτημα που, αντί να εξασφαλίζει την εφαρμογή της συνταγματικής διάταξης του άρθρου 11, τη διαστρέφει και την καταργεί.

Η κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι επιχειρεί να «βάλει τάξη στο χάος» των συγκεντρώσεων στο κέντρο της Αθήνας. Δεν θα μιλήσω για το χάος της Πανεπιστημίου, του δρόμου όπου τυχαίνει να εργάζομαι, με τον «Μεγάλο Περίπατο».

Αν η κυβέρνηση ήθελε την εφαρμογή της συνταγματικής νομιμότητας, θα κατέθετε έναν νόμο που θα οριοθετούσε τις απαγορεύσεις της αστυνομικής αρχής για λόγους δημόσιας τάξης, όπως το προβλέπει η παράγραφος 2 του άρθρου 11. Τουναντίον, πιστή στη συντηρητική της ιδεοληψία, η κυβέρνηση ξεπατίκωσε ένα χουντικό διάταγμα του 1971 και επέλεξε τον δρόμο της γενικευμένης ποινικοποίησης του δικαιώματος της συνάθροισης.

Ετσι, χιλιάδες πολίτες οι οποίοι θα συμμετάσχουν σε μια συγκέντρωση που δεν διαθέτει την αστυνομική άδεια θα τελέσουν το ιδιώνυμο αδίκημα του άρθρου 13 του υπό ψήφιση νόμου. Μάλιστα, με δεδομένη την προβλεπόμενη ποινή φυλάκισης μέχρι 1 έτος σε συνδυασμό με τον νεοπαγή θεσμό της «ποινικής διαταγής» του άρθρου 409 του νέου Κώδικα Ποινικής Δικονομίας, είναι δυνατή η επιβολή της συγκεκριμένης ποινής χωρίς καν ακροαματική διαδικασία (!) και με μόνο στοιχείο μία φωτογραφία, αν βρεθούν πρόθυμοι εισαγγελείς και δικαστές.

Οσο δε για την αντικειμενική αστική ευθύνη του οργανωτή για τυχόν ζημιές που θα προκληθούν στη διάρκεια της συνάθροισης, δεν έχουμε παρά να απευθύνουμε το ακόλουθο ρητορικό ερώτημα: θα αποδεχόταν ο κύριος Χρυσοχοΐδης τη νομοθέτηση αντικειμενικής αστικής ευθύνης του εκάστοτε υπουργού Προστασίας του Πολίτη για τυχόν πράξεις βίας και αυθαιρεσίας εκ μέρους αστυνομικών οργάνων; Θα ήταν πρόθυμος να πληρώσει από την προσωπική του περιουσία την αποζημίωση που δικαιούται ο κ. Ινδαρές; Αστεία πράγματα.

Παρά τα αντιθέτως λεγόμενα, η κυβέρνηση αντί να κοιτάζει προς το μέλλον έχει επίμονα στραμμένο το βλέμμα της στο παρελθόν. Είμαστε αντιμέτωποι με μια ανομολόγητη ρεβάνς κατά του νομικού αποτυπώματος του συσχετισμού της Μεταπολίτευσης, που η δεξιά παράταξη ποτέ δεν χώνεψε και διαρκώς επιθυμεί την ανατροπή του.

Η Νέα Δημοκρατία προσπαθεί να γυρίσει το ρολόι της Ιστορίας πίσω ακόμα και από τον συμβιβασμό που αναγκάστηκε να αποδεχτεί ο Κωνσταντίνος Καραμανλής με το Σύνταγμα του 1975, υποχωρώντας ο ίδιος από το σχέδιο μιας κηδεμονευόμενης δημοκρατίας και ενός καχεκτικού φιλελευθερισμού (την πολιτική αυτή απόπειρα και την ήττα της, όπως αποτυπώθηκε στο Σύνταγμα, έχει αποτυπώσει υποδειγματικά ο Χαράλαμπος Κουρουνδής στο βιβλίο του «Το Σύνταγμα και η Αριστερά: από τη "βαθεία τομή" του 1963 στο Σύνταγμα του 1975», εκδόσεις Νήσος, Αθήνα 2018).

Επιτρέψτε μου μια πρόβλεψη: ο νόμος θα ψηφιστεί με δεδομένη την κοινοβουλευτική πλειοψηφία της Νέας Δημοκρατίας (ενδιαφέρον είναι το ερώτημα της στάσης του Κινήματος Αλλαγής, που καλείται να αποφασίσει αν θα συνομολογήσει τις αντι-μεταπολιτευτικές εμμονές της Δεξιάς).

Αλλά η εφαρμογή του θα γυρίσει μπούμερανγκ στους εμπνευστές του. Κι αυτό γιατί εναπόκειται τελικά στους οργανωτές των συγκεντρώσεων αν θα εφαρμόσουν τον νόμο ή το Σύνταγμα. Ωστόσο κανένα σωματείο, συλλογικότητα ή φορέας του ευρύτερου εργατικού και λαϊκού κινήματος δεν θα εφαρμόσει έναν καταφανώς αντισυνταγματικό νόμο.

Με τον τρόπο αυτό η κυβέρνηση θα καταφέρει να πολιτικοποιήσει κάθε συνάθροιση, οποιοδήποτε και αν είναι το περιεχόμενό της, προσδίδοντάς της αντικυβερνητικό χαρακτήρα. Και αν και είναι βέβαιο ότι τα πολύπαθα ποινικά πινάκια αυτής της χώρας θα ταλαιπωρηθούν από τους μαθητευόμενους κυβερνητικούς μάγους, στο τέλος ο νόμος αυτός θα κουρελιαστεί για τον απλούστατο λόγο ότι η ελευθερία θα βρει τον τρόπο της να αναπνεύσει. Και η κυβέρνηση Μητσοτάκη θα ηττηθεί.

 
   
   
   
   
3 Ιουλίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Η de facto κατάργηση των διαδηλώσεων, συγκεντρώσεων και ανοιχτών διαμαρτυριών (της Αλέκας Ζορμπαλά)


Αναδημοσιεύουμε κείμενο της δικηγόρου Αθηνών Αλέκας Ζορμπαλά για το υπό ψήφιση νομοσχέδιο του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη για τις διαδηλώσεις:

Η de facto κατάργηση των διαδηλώσεων, συγκεντρώσεων και ανοιχτών διαμαρτυριών!

Με το σχέδιο νόμου, που κατέθεσε η κυβέρνηση Μητσοτάκη, επιχειρείται σαφώς, όχι κάποια λειτουργική ρύθμιση των δημόσιων συναθροίσεων, αλλά η επιβολή τέτοιων και τόσων περιορισμών, που, αν τηρηθούν, οδηγούν νομοτελειακά στον υπέρμετρο περιορισμό και, εν τοις πράγμασι, στην κατάργηση του δικαιώματος του Συνέρχεσθαι, όπως ορίζει το Σύνταγμα, αλλά και όπως αυτό ασκήθηκε στις δεκαετίες της πολιτικής ζωής αυτού του τόπου.

Πολύ συνοπτικά:

1) Σκοπός του είναι η διασφάλιση της δημόσιας ασφάλειας και η μη διατάραξη της κοινωνικοοικονομικής ζωής μιας περιοχής.

Για το σκοπό αυτό δεν χρειαζόταν νέος νόμος, από την στιγμή, που υπάρχει ολόκληρο νομοθετικό πλέγμα χουντικής προέλευσης εν ισχύ, που καμία από τις “σοσιαλιστικές” κυβερνήσεις, ή την “πρώτη φορά αριστερά” δεν κατάργησε (ΝΔ 794/1971, ΒΔ 269/1972, ΝΔ 797/1971), αλλά και το ΠΔ 131/91, που ρυθμίζουν ακριβώς τα θέματα αυτά.
Ίσως να “ντρέπονται” εκεί στην ΝΔ να βασισθούν σε χουντικά νομοθετήματα και ως εκ τούτου, νομοθετούν ακριβώς τα ίδια και με επιπλέον δυσμενέστερες διατάξεις ...

2) Θεωρείται ως “Διατάραξη”, άρα και η δυνατότητα του Κράτους να απαγορεύει ή να διαλύει μια συνάθροιση, η “σοβαρή παρεμπόδιση της κίνησης των πολιτών και γενικά η διασάλευση της ομαλής κοινωνικής και οικονομικής ζωής μιας περιοχής.” Άρα κάθε διαδήλωση, συγκέντρωση κλπ, εν δυνάμει συνιστά Διατάραξη, πλην αυτών, που θα γίνονται στη “γυάλα”...

3) Καθιερώνεται μια νέα ιδιότητα στην ελληνική πολιτική σκηνή, αυτή του Οργανωτή της συνάθροισης (φυσικά πρόσωπα, συλλογικότητες, αλλά και το φυσικό πρόσωπο της κάθε συλλογικότητας, που θα δηλώνεται ως υπεύθυνος).

Ο Οργανωτής θα ευθύνεται ποινικά, αλλά και αστικά, αποζημιώνοντας (και με την ατομική του περιουσία) οποιονδήποτε υπέστη βλάβη προσωπική ή βλάβη της περιουσίας του, από τους συμμετέχοντες στην συνάθροιση. Συλλογική και Αντικειμενική ευθύνη ταυτόχρονα!!!

Ο Οργανωτής οφείλει να γνωστοποιεί έγκαιρα στην αστυνομία ή στο λιμενικό (αυτό μάλλον για τις διαμαρτυρίες των λιμενεργατών, γιατί τίποτα δεν αφήνει στην τύχη του αυτό το Σχέδιο Νόμου) τα ακριβή στοιχεία του, τον χρόνο, τόπο, έναρξη, διάρκεια συνάθροισης, αριθμό συμμετεχόντων, σκοπό και δρομολόγιο (!!!), άλλως η “αυθόρμητη” συνάθροιση “δύναται να επιτραπεί”, δηλ. και για να μην μας κοροϊδεύουν, απαγορεύεται.

Ο Οργανωτής επίσης, οφείλει να συνεργάζεται με την αστυνομία για την τήρηση της τάξης, να συμμορφώνεται στις υποδείξεις της, και να την καλεί να απομακρύνει από το σώμα της διαδήλωσης άτομα, που χωρίς να έχουν διαπράξει κάποιο αδίκημα, φέρουν όμως αντικείμενα πρόσφορα για την άσκηση βίας (!!!), δηλ.τα πάντα!

4) Όμως έχουμε και τυποποίηση μιας νέας αστυνομικής και λιμενικής ιδιότητας, αυτής του Διαμεσολαβητή! Ο οποίος θα επιφορτίζεται με το τιτανοτεράστιο καθήκον για την δημιουργία άμεσης επαφής, διαρκούς συνεργασίας και επικοινωνίας μεταξύ του Οργανωτή της συνάθροισης και των αστυνομικών αρχών! Ο σύνδεσμός μας δηλ.στην Ασφάλεια...
Αναλογίζεται κανείς, αν κάποιος από την κυβέρνηση, από το υπουργείο ΠροΠο, από όλους αυτούς του πολιτικούς και νομικούς μανδαρίνους, έχει συμμετάσχει, έστω και μία φορά στη ζωή του σε διαδήλωση, αλλιώς, ακόμα και εν γνώσει τους δεν θα είχαν την αφέλεια να προτείνουν τέτοια ανερμάτιστα και ανεδαφικά μέτρα.

5) Οι αστυνομικές αρχές μπορούν να απαγορεύσουν μια συνάθροιση, αν ΠΙΘΑΝΟΛΟΓΟΥΝ κίνδυνο για τη δημόσια ασφάλεια ή διατάραξη της οικονοικοκοινωνικής ζωής, με κριτήρια α) ο εκτιμώμενος αριθμό των συμμετεχόντων (???) (β) η περιοχή πραγματοποίησής της, (γ) ο βαθμός επικινδυνότητας αυτής ως προς την πιθανότητα διάπραξης σοβαρών εγκλημάτων και διατάραξης της κοινωνικοοικονομικής ζωής (!!!).

Εν ολίγοις κάθε διαδήλωση στην απόλυτη διακριτική ευχέρεια της κάθε πολιτικής ηγεσίας και στο έλεος του κάθε αστυνομικού ή λιμενικού διευθυντή.

Μία συνάθροιση μπορεί, επίσης, να απαγορευθεί και αν ο σκοπός της είναι αντίθετος σε άλλη συνάθροιση, που ήδη έχει γνωστοποιηθεί. Εν ολίγοις, απαγόρευση αντισυγκεντρώσεων.

6) Ακόμα όμως και αν έχεις περάσει με επιτυχία το σκληρό τεστ και σου έχει δοθεί η άδεια για να προχωρήσεις σε μια συνάθροιση, υπάρχει μετά το στάδιο και η δυνατότητα από πλευράς αρχών, της επιβολής Περιορισμών και σε μελλούμενη συνάθροιση, αλλά και σε συνάθροιση εν εξελίξει... Αρκεί και μόνον να πιθανολογείται, ότι η διεξαγωγή της προκαλεί μεγάλη διατάραξη στην κοινωνικοοικονομική ζωή της περιοχής, λόγω ιδίως του αριθμού των συμμετεχόντων και λαμβάνοντας υπόψη ιδίως τις ειδικότερες κυκλοφοριακές και άλλες ιδιαίτερες τοπικές συνθήκες.

7) Σε περίπτωση Απείθαρχων, σε περίπτωση αυτών, που δεν συμμορφώνονται προς τας υποδείξεις, τότε ακολουθεί το στάδιο της Διάλυσης!

Διαδήλωση χωρίς άδεια, απαγορευμένη διαδήλωση, μη τήρηση περιορισμών, καθώς και εάν κατά τη διάρκεια μιας διαδήλωσης διαπραχθούν αδικήματα (αδιακρίτως και αορίστως), τότε οι αστυνομικές και λιμενικές αρχές επεμβαίνουν (όπως πάντα, άλλωστε, έκαναν) και την διαλύουν με κάθε ΝΟΜΙΜΟ, ΠΡΟΣΦΟΡΟ & ΑΝΑΓΚΑΙΟ ΜΕΣΟ... Άρα και εφόσον δεν απαγορεύεται ρητώς, εκτός από το ξύλο και τα χημικά με τα οποία έχουν δηλητηριάσει γενιές και γενιές, στην έννοια του νόμιμου μέσου υπάγεται και η χρήση πιστολιών. Πεδίον δόξης λαμπρό για τους Ράμπο της Ασφάλειας!

8) Και βεβαίως βεβαίως, αν παρά την απαγόρευση συμμετέχεις σε συνάθροιση, ή σε αντισυγκέντρωση τιμωρείσαι με φυλάκιση μέχρι ενός έτους.

Αν επιχειρήσεις να αλλοιώσεις τον ειρηνικό χαρακτήρα της συνάθροισης με φυλάκιση μέχρι δύο έτη (ποιός είναι αυτός που θα κρίνει άραγε, ποιές είναι οι προθέσεις, ποιές είναι οι προπαρασκευαστικές πράξεις αυτές, με τις οποίες επιχειρείται η αλλοίωση του ειρηνικού χαρακτήρα; Και υπάρχει άραγε τέτοιο αδίκημα; Πάντως, όσο ζω, συνεχώς μαθαίνω!)

Ως επιμύθιο δεν διστάζω να πω, ότι με το προτεινόμενο Σχέδιο Νόμου, επιχειρείται εν τοις πράγμασι η κατάργηση του Συνταγματικά κατοχυρωμένου δικαιώματος των δημοσίων συναθροίσεων.

Όλα και όλοι όμως δοκιμάζονται στην πράξη και στους δρόμους!

Και να μην ξεχνά η Κυβέρνηση, ότι εν μέσω χούντας, τρόμου, δολοφονιών, βασανιστηρίων και απαγορεύσεων, και διαδηλώσεις έγιναν, και η Νομική έγινε και το Πολυτεχνείο!

 
   
   
   
   
31 Μαϊου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Νέος Πτωχευτικός Κώδικας: από δω και πέρα, θα αποφασίζουν οι τραπεζίτες (του Π. Κολοβού)


Δημοσιεύουμε μια πρώτη ανάλυση του προσχεδίου του Νέου Πτωχευτικού Κώδικα από τον δικηγόρο Παναγιώτη Κολοβό, μέλος της "Εναλλακτικής Παρέμβασης - Δικηγορικής Ανατροπής".

Νέος Πτωχευτικός Κώδικας: από δω και πέρα, θα αποφασίζουν οι τραπεζίτες

Νέος Πτωχευτικός κώδικας στα σκαριά στην υπηρεσία των τραπεζών και των λοιπών κερδοσκόπων.

Εν μέσω της βαθύτερης οικονομικής κρίσης που εξελίσσεται παγκόσμια, όπως όλα δείχνουν και ενώ η ελληνική κοινωνία κάθε άλλο παρά έχει συνέλθει οικονομικά από την προηγούμενη κρίση και την βαθιά ύφεση που ακολούθησε, η Κυβέρνηση επεξεργάζεται, για να δώσει στην δημοσιότητα για διαβούλευση, με συνοπτικές διαδικασίες – όπως συνηθίζει, νέο πτωχευτικό κώδικα. Αυτός ο νέος πτωχευτικός κώδικας θα αλλάξει σημαντικά τα δεδομένα για τις επιχειρήσεις, αλλά και τους πολίτες που βρίσκονται ή θα βρεθούν σε αδυναμία πληρωμών των υποχρεώσεων τους.

Ο στόχος είναι βέβαια, για άλλη μια φορά, να ενισχυθεί η θέση των Τραπεζών, να απαλλαγούν από το βάρος των κόκκινων δανείων αλλά και να μεγαλώσει η πίτα των κερδών, για τις τράπεζες και τους μεγάλους επιχειρηματικούς ομίλους, που κερδοφορούν παρά την κρίση. Το προσχέδιο του Νέου Πτωχευτικού Κώδικα, που δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί επίσημα, δόθηκε στη δημοσιότητα από την «Καθημερινή» στις 17/4/2020 και σε αυτό βασίζεται ο σχολιασμός που ακολουθεί.

Πτώχευση για όλους

Ο νέος πτωχευτικός κώδικας, περιλαμβάνει πολλές αλλαγές, που δεν είναι σκόπιμο να παρατεθούν αναλυτικά, σε ένα άρθρο σαν το παρόν. Η σημαντικότερη αλλαγή όμως , είναι ότι γίνεται υποκείμενο πτώχευσης, όχι μόνο όποιος (φυσικό ή νομικό πρόσωπο) έχει την εμπορική ιδιότητα, όπως ίσχυε μέχρι σήμερα, αλλά κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, δηλαδή, όποιος έχει χρέη και δεν μπορεί να τα εξυπηρετήσει, ανεξαρτήτως αν είναι επιχείρηση, μισθωτός, συνταξιούχος ή άνεργος. Και βεβαίως υφίσταται και τις συνέπειες της πτώχευσης, δηλαδή απαλλαγή από τα χρέη, με προϋπόθεση όμως, την απώλεια και ρευστοποίηση του συνόλου της περιουσίας του. Επίσης, με την νέα διάταξη, μπορούν να τεθούν σε πτώχευση και νομικά πρόσωπα που δεν έχουν κερδοσκοπικό χαρακτήρα, πχ σύλλογοι, σωματεία κλπ. (άρθρο 2).

Δεύτερη σημαντική αλλαγή, επέρχεται στο πότε υπάρχει αδυναμία πληρωμής. Ενώ μέχρι σήμερα προϋπόθεση για την πτώχευση ήταν, να τεκμαίρεται μόνιμη και γενική αδυναμία πληρωμής, με τις προβλέψεις του νομοσχεδίου, οι πιστωτές (τράπεζες – funds) θα μπορούν να οδηγήσουν τον οφειλέτη σε πτώχευση, εάν επί εξάμηνο δεν καταβάλει το 40% των ληξιπρόθεσμων οφειλών του. Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με το ότι αίτηση για πτώχευση μπορεί να υποβάλει και ένας μόνος πιστωτής, σημαίνει ότι μία τράπεζα μόνο, μπορεί να οδηγήσει τον οφειλέτη σε πτώχευση, αν δεν εξυπηρετεί κανονικά τις δόσεις του για ένα εξάμηνο. Αν κάποιος λοιπόν, δεν μπορεί να πληρώσει το στεγαστικό του δάνειο, επί ένα εξάμηνο, επειδή για παράδειγμα, τέθηκε σε εκ περιτροπής εργασία, με τα νέα μέτρα για την αντιμετώπιση της πανδημίας και έχασε το μισό εισόδημα του, θα μπορεί να τεθεί σε διαδικασία πτώχευσης από τους δανειστές του (άρθρα 3 και 5).

Τρίτη σημαντική αλλαγή, είναι ότι πλέον στην πτωχευτική περιουσία, στην οποία φυσικά εντάσσεται όλη η ακίνητη περιουσία του οφειλέτη, ακόμα και η κύρια κατοικία, περιλαμβάνεται επίσης, «το μέρος του ετησίου εισοδήματός που υπερβαίνει τις εύλογες δαπάνες διαβίωσης». Δηλαδή, εφόσον ισχύει η πτώχευση και για φυσικά πρόσωπα, μπορούν να ενταχθούν στην πτωχευτική περιουσία και εισοδήματα όπως μισθοί και συντάξεις, εφόσον ξεπερνούν ένα ποσό, που καθορίζεται σήμερα περίπου στα 540 ευρώ άνά άτομο και 900 ευρώ για ζευγάρι, ενώ μέχρι σήμερα ο μισθός ήταν ακατάσχετος στο σύνολο του για χρέη προς ιδιώτες (όχι για το κράτος). Ο μισθός παραμένει βέβαια ακατάσχετος, αλλά με την συγκεκριμένη διατύπωση, εφόσον δεν εξαιρείται ρητά, μπορεί να ενταχθεί στην πτωχευτική περιουσία και έτσι με δικαστική απόφαση, μέρος του να κατευθύνεται υποχρεωτικά στους πιστωτές (άρθρο 18).

Τέταρτη σημαντική αλλαγή, είναι ότι καταργείται η διάταξη του ισχύοντος πτωχευτικού κώδικα (άρ. 71) που προέβλεπε ότι: «Ο εισηγητής [σ.: του Πτωχευτικού Δικαστηρίου] μπορεί, με αιτιολογημένη διάταξή του, μετά από πρόταση του συνδίκου, να επιτρέπει την καταβολή του αναγκαίου χρηματικού ποσού (από τα εισοδήματα της υπό πτώχευση εταιρείας) προς τον οφειλέτη για τη στοιχειώδη διατροφή αυτού και της οικογένειάς του που περιλαμβάνει τα απολύτως αναγκαία για τη συντήρησή τους». Συνεπώς, ακόμα και το δικαίωμα στην ελάχιστη αξιοπρεπή διαβίωση του οφειλέτη, υποχωρεί μπροστά στα συμφέροντα των πιστωτών.

Η αποτυχημένη συνταγή του εξωδικαστικού μηχανισμού

Στον πτωχευτικό κώδικα, εντάσσεται σαν ξεχωριστό κεφάλαιο, με τίτλο «διαδικασίες πρόληψης αφερεγγυότητας» η ρύθμιση οφειλών μέσω του «εξωδικαστικού μηχανισμού ρύθμισης οφειλών» που ίσχυσε για επιχειρήσεις (Ν. 4469/2017) και επεκτείνεται πλέον και σε φυσικά πρόσωπα – οφειλέτες (άρ. 113-121). Βεβαίως, η συγκεκριμένη διαδικασία, δεν σημείωσε καμία ιδιαίτερη επιτυχία και πρακτικά έμεινε σε αχρησία, αφού εκτός από μια περίπλοκη και εξαιρετικά τεχνοκρατική και γραφειοκρατική διαδικασία ένταξης, προϋπέθετε τη συμφωνία της πλειοψηφίας των δανειστών για να υπάρξει ρύθμιση, χωρίς να προβλέπει κάποια διαδικασία αναγκαστικής ρύθμισης, σε περίπτωση που δεν συναινούσαν, όπως θα ήταν μια δικαστική απόφαση. Για παρόμοιους λόγους, όπως και λόγω εξαιρετικά αυστηρών κριτηρίων ένταξης, αποδείχτηκε φιάσκο και η λεγόμενη «Προστασία της Κύριας Κατοικίας» του Ν. 4605/2019, που προϋποθέτει ρύθμιση μέσω παρόμοιας πλατφόρμας, μετά την κατάργηση της σχετικής διάταξης του Νόμου Κατσέλη. Και στις δύο περιπτώσεις λίγες αιτήσεις έχουν προχωρήσει και έχουν γίνει τελικά δεκτές.

Η γενίκευση μιας παρόμοιας διαδικασίας στα πλαίσια του πτωχευτικού κώδικα, προϊδεάζει για την αποτυχία αυτής της προληπτικής διαδικασίας και την ανεξέλεγκτη εξάπλωση των πτωχεύσεων. Άλλωστε οι περισσότερες διατάξεις του νέου Κώδικα αποσκοπούν στην απλοποίηση και την επιτάχυνση της διαδικασίας της πτώχευσης, προς όφελος φυσικά κυρίως των Τραπεζών.

Οι τράπεζες πάνω απ’ όλα!

Άλλες σημαντικές αλλαγές που αφορούν κυρίως τις υπό πτώχευση επιχειρήσεις, είναι οι εξής:

– Στη διαδικασία διάσωσης – εξυγίανσης επιχειρήσεων τίθεται ως βασικός κανόνας ότι δεν θα χειροτερεύσει η θέση του πιστωτή (άρ. 123).

– Όταν μια επιχείρηση εντάσσεται σε προπτωχευτικό καθεστώς εξυγίανσης, δεν απαιτείται απόφαση της συνέλευσης μετόχων ή εταίρων για τη μεταβίβαση μέρους ή ακόμα και του συνόλου της περιουσίας της (άρ. 124).

– Μειώνεται σε 50% το ποσοστό πιστωτών που απαιτείται να συναινέσουν για επικύρωση συμφωνίας εξυγίανσης. Έτσι οι τράπεζες θα μπορούν κατά κανόνα να αποφασίζουν μόνες τους, εφόσον έχουν το μεγαλύτερο ποσοστό των απαιτήσεων, παρακάμπτοντας τους μικρούς πιστωτές (άρ. 123).

– Το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά Ταμεία γίνονται ουσιαστικά παρακολούθημα των τραπεζών στις συμφωνίες αναδιάρθρωσης – εξυγίανσης: Εάν οι απαιτήσεις τους είναι μέχρι 15 εκατ. ευρώ και αντιστοιχούν σε ποσό μικρότερο από τις οφειλές προς τους υπόλοιπους πιστωτές της επιχείρησης, θα συνυπογράφουν ό,τι αποφασίζουν οι υπόλοιποι πιστωτές κατά πλειοψηφία, δηλαδή κατά κανόνα οι τράπεζες (άρ. 124).

– Έμμεση χειροτέρευση της θέσης των εργαζόμενων, όπως και του Δημοσίου και ασφαλιστικών ταμείων και φυσικά, μικρότερων πιστωτών ( προμηθευτών κλπ), προς όφελος των Τραπεζών. Συγκεκριμένα, στο άρθρο 84 του Προσχεδίου, προβλέπεται νέα διάταξη σύμφωνα με την οποία: «Προστίθενται ως πρώτη τάξη των γενικών προνομίων του άρθρου 975 Κ.Πολ.Δ. οι απαιτήσεις από χρηματοδοτήσεις οποιασδήποτε φύσεως προς την επιχείρηση του οφειλέτη, προκειμένου να εξασφαλιστεί η συνέχιση της δραστηριότητας και των πληρωμών της, η διάσωσή της και η διατήρηση ή επαύξηση της περιουσίας της, με βάση τη συμφωνία εξυγίανσης του παρόντος κώδικα. Το ίδιο προνόμιο έχουν και απαιτήσεις προσώπων που, με βάση τη συμφωνία εξυγίανσης, συνεισέφεραν αγαθά ή υπηρεσίες προς το σκοπό συνέχισης της δραστηριότητας της επιχείρησης και των πληρωμών, για την αξία των αγαθών ή των υπηρεσιών που συνεισέφεραν. Επίσης, το ίδιο προνόμιο έχουν και απαιτήσεις από χρηματοδότηση κάθε φύσης και παροχή αγαθών και υπηρεσιών προς την επιχείρηση του οφειλέτη που δίδονται για τους σκοπούς του πρώτου εδαφίου και γεννώνται κατά το χρονικό διάστημα των διαπραγματεύσεων για την επίτευξη συμφωνίας εξυγίανσης, το οποίο δύναται να απέχει έως έξι (6) μήνες, κατ` ανώτατο όριο, από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης επικύρωσης».

Το άρθρο 975 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας που αναφέρεται, προβλέπει την σειρά κατάταξης των πιστωτών σε περίπτωση πλειστηριασμού (σε περιουσιακό στοιχείο του οφειλέτη) ή πτώχευσης. Στο άρθρο αυτό, προηγούνται οι απαιτήσεις για έξοδα κηδείας, νοσήλια του οφειλέτη και έξοδα διατροφής μελών της οικογένειας του και αμέσως μετά έρχονται οι απαιτήσεις από δεδουλευμένα εργαζομένων, αποζημιώσεις απόλυσης, αμοιβές εξαρτημένων ελεύθερων επαγγελματιών και απαιτήσεις δημοσίου για ΦΠΑ και ασφαλιστικών ταμείων. Ήδη, η ικανοποίηση των χρεών προς εργαζόμενους, είχε γίνει πιο δύσκολη με την ένταξη στην ίδια τάξη των απαιτήσεων ασφαλιστικών ταμείων και Δημοσίου (η οποία είχε συμβεί με προηγούμενη νομοθετική αλλαγή), οι οποίες συνήθως λόγω όγκου, μείωναν πολύ το ποσοστό που κατέληγε σε εργαζόμενους. Όμως πλέον, με την νέα διάταξη, γίνεται ακόμη πιο δύσκολη, καθώς μπαίνει σαν πρώτη τάξη προνομιούχων απαιτήσεων, οι οφειλές από χρηματοδοτήσεις προς την επιχείρηση κατά το στάδιο της εξυγίανσης, οι οποίες, όπως γίνεται εύκολα κατανοητό, σχεδόν μόνο από τράπεζα μπορούν να προέρχονται. Έτσι λοιπόν, τα χρέη προς τους εργαζόμενους και λοιπές αμοιβές εργασίας γίνεται ακόμη πιο δύσκολο να ικανοποιηθούν, αφού μπαίνουν «σφήνα» οι τράπεζες που έδωσαν δανειοδότηση στην διάρκεια της εξυγίανσης.

Leasing αντί για προστασία κύριας κατοικίας

Ο Πτωχευτικός Κώδικας συμπληρώνεται με ειδικές ρυθμίσεις για τους δανειολήπτες που καλύπτονταν παλιότερα από το Νόμο Κατσέλη και μετά, μερικώς, από το νομοθετικό πλαίσιο προστασίας της πρώτης κατοικίας.

Προβλέπεται κρατικός φορέας απόκτησης – επαναμίσθωσης για τις πρώτες κατοικίες των φυσικών προσώπων που θα πτωχεύσουν και ο οποίος θα αποκτά την ιδιοκτησία αυτών των κατοικιών, αποπληρώνοντας τους πιστωτές και στη συνέχεια θα τα νοικιάζει στους οφειλέτες.

Συγκεκριμένα, στο άρθρο 163 προβλέπεται ότι εάν κηρυχθεί σε πτώχευση οφειλέτης, με αντικειμενική αξία α’ κατοικίας έως 200.000 ευρώ (προσαυξανόμενη έως 300.000 με σύζυγο και τρία τέκνα) και με μηνιαίο οικογενειακό εισόδημα που δεν υπερβαίνει τις εύλογες δαπάνες διαβίωσης προσαυξημένο κατά 70%, «θα έχει το δικαίωμα να μεταβιβάσει την πρώτη κατοικία του στον Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης και να την μισθώσει από αυτόν».

Η μίσθωση θα γίνεται για 12 χρόνια. Εντός τριετίας,ο οφειλέτης έχει δικαίωμα να ζητήσει επέκταση της μίσθωσης στα 20 χρόνια, με επαναπόκτηση της κύριας κατοικίας. Μετά τη λήξη της 20ετίας και εφόσον πληρώσει όλα τα μισθώματα, αποκτά την κυριότητα (σύμβαση τύπου leasing).

Ο «Φορέας Απόκτησης και Επαναμίσθωσης» θα συσταθεί με «προικοδότηση κεφαλαίου» από το Δημόσιο, θα τιτλοποιεί τις απαιτήσεις του από ενοίκια και θα αναθέσει τη διαχείριση των κατασχεμένων σπιτιών σε εξειδικευμένη εταιρεία διαχείρισης.

Ουσιαστικά λοιπόν, το κράτος αναλαμβάνει να εγγυηθεί και πάλι, υπέρ των τραπεζών τα κόκκινα δάνεια, ως εξής: Αποκτώντας την – πολλές φορές δύσκολο να ρευστοποιηθεί ή αξιοποιηθεί – ιδιοκτησία των βεβαρυμμένων ακινήτων, αναλαμβάνει να αποπληρώσει τους πιστωτές του υπερχρεωμένου οφειλέτη στο ύψος της εμπορικής της αξίας, κατά τον χρόνο της πτώχευσης και στη συνέχεια, αφού οι τράπεζες έχουν πάρει τα λεφτά τους και δεν κινδυνεύουν από άγονους πλειστηριασμούς ο κρατικός φορέας αναλαμβάνει να εισπράξει το ποσό από τον οφειλέτη, ως ενοίκιο για μακροχρόνια μίσθωση. Αν ο οφειλέτης καταφέρει να ανταποκριθεί, μπορεί να πάρει πίσω το σπίτι του. Αν όχι, αυτό μένει στο Δημόσιο, το οποίο για να πάρει πίσω τα λεφτά του, ίσως αναγκαστεί να τα πουλήσει όσο – όσο, πάλι στις τράπεζες και τα fund για να τα αξιοποιήσουν. Αλλιώς θα μείνει με τα χαμηλής αξίας σπίτια στα χέρια και οι υπερχρεωμένοι δανειολήπτες βέβαια θα υποστούν έξωση.

Βεβαίως, για να αποκτά ρευστότητα, ο «Φορέας» θα αναγκάζεται να τιτλοποιεί απαιτήσεις από τα ενοίκια, άρα οι τράπεζες και τα fund θα βρίσκουν πάλι πεδίο κερδοσκοπίας, με τις απαιτήσεις αυτές. Με λίγα λόγια, οι τράπεζες εξασφαλίζονται με το μέγιστο της αξίας, που θα μπορούσαν να πάρουν από τα σπίτια το οποίο θα πληρώνει το Δημόσιο, ενώ το κόστος συντήρησης, ο κίνδυνος μείωσης της αξίας τους και γενικότερα το ρίσκο, μοιράζονται στον οφειλέτη και στο Δημόσιο.

Συμπερασματικά, ο νέος πτωχευτικός κώδικας που επεξεργάζεται η κυβέρνηση «δίνει το μαχαίρι και το πεπόνι» εξ ολοκλήρου στις τράπεζες, στοχεύει σε μια γρήγορη εκκαθάριση της αγοράς από τις προβληματικές επιχειρήσεις και βέβαια μεγάλη μερίδα μικρών επιχειρήσεων που συνθλίβονται από την κρίση, προς όφελος βέβαια των τραπεζών και των μεγάλων μονοπωλίων, σφίγγει ακόμη περισσότερο την θηλιά της υπερχρέωσης στο λαιμό των κατώτερων τάξεων, και περνάει τα σπασμένα στους εργαζόμενους, στους μικρούς πιστωτές και φυσικά στο Δημόσιο, άρα και πάλι, μέσω της φορολογίας, στα λαϊκά στρώματα.

Η απάντηση του εργατικού κινήματος και της Αριστεράς

Απέναντι σε όλα αυτά, το εργατικό κίνημα πρέπει να απαιτήσει και να επιβάλει την αυτοτελή νομοθετική προστασία της κύριας κατοικίας οφειλετών που αποδεδειγμένα δεν μπορούν σήμερα να ανταποκριθούν στις οφειλές τους. Πρέπει επιπλέον να διεκδικηθεί μία γενικευμένη σεισάχθεια, με πάγωμα των οφειλών για όσο διάστημα βρίσκεται κάποιος σε ανεργία και διαγραφή μεγάλου μέρους των οφειλών, ανάλογα με τα σημερινά εισοδήματα των οφειλετών, αλλά και διαγραφή οφειλών που δεν ανταποκρίνονται σήμερα σε πραγματική περιουσία, με την απαξίωση των περιουσιακών στοιχείων που έχει στο μεταξύ μεσολαβήσει. Επίσης, σε περίπτωση που μια επιχείρηση που απασχολεί σημαντικό αριθμό εργαζομένων βρίσκεται σε αδυναμία πληρωμής, ή κλείνει, πρέπει να κρατικοποιείται με αποζημίωση στους πιστωτές στη βάση των πραγματικών αναγκών και όχι άλλων προνομίων, με προτεραιότητα στους εργαζόμενους, τους μικρούς δανειστές και προμηθευτές. Στις μικρότερες επιχειρήσεις πρέπει να προβλεφθεί μια αντίστοιχη σειρά ικανοποίησης των δανειστών στη βάση των αναγκών τους.

Για να μπορούν ωστόσο να πραγματοποιηθούν αυτά στο σύνολο τους, πρέπει το εργατικό κίνημα να μπορεί να ελέγξει τους μοχλούς της οικονομίας, την κυβέρνηση και το τραπεζικό σύστημα και αυτό προϋποθέτει την εδραίωση μιας κυβέρνησης των εργαζομένων που θα κοινωνικοποιήσει τις τράπεζες και επαναδιαπραγματευτεί και διαγράψει τα δάνεια των οφειλετών στη βάση των σημερινών τους δυνατοτήτων και λαμβάνοντας υπόψη τις πραγματικές βιοτικές τους ανάγκες με όρους αξιοπρέπειας. Ένας τέτοιος στόχος πρέπει να αποτελεί βασική αιχμή για το πρόγραμμα της κομμουνιστικής και αντικαπιταλιστικής Αριστεράς, αλλά οι διεκδικήσεις αυτές πρέπει να τεθούν ήδη από σήμερα και να γίνουν αντικείμενο διεκδίκησης ενός μαζικού κινήματος των εργαζόμενων τάξεων και των φτωχών υπερχρεωμένων δανειοληπτών.

 
   
   
   
   
14 Μαϊου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Για την αγόρευση της εισαγγελέως στη δίκη Τοπαλούδη και την ανακοίνωση του Προέδρου του ΔΣΑ (του Θ. Καμπαγιάννη)


Για την αγόρευση της εισαγγελέως στη δίκη Τοπαλούδη και την ανακοίνωση του Προέδρου του ΔΣΑ

Του Θανάση Καμπαγιάννη, συμβούλου στο Διοικητικό Συμβούλιο του ΔΣΑ με την “Εναλλακτική Παρέμβαση – Δικηγορική Ανατροπή”

Είναι κατανοητή η χτεσινή ανακούφιση από πολλούς καλούς ανθρώπους για την εισαγγελική αγόρευση στη δίκη Τοπαλούδη. Έχουμε τέτοια πικρή εμπειρία από τις διωκτικές και τις δικαστικές αρχές που χτες δεν θα μας παραξένευε αν ακούγαμε την εισαγγελέα να κάνει ερωτήματα του τύπου: “και γιατί πήγε το θύμα για φαγητό με τους κατηγορούμενους;”, “και γιατί φλέρταρε;”, “και μήπως τους κουνήθηκε και τους προκάλεσε;” και λοιπά πολλά. Τα έχουμε δει και τα έχουμε ζήσει όλα αυτά, δεν τα βγάζουμε δυστυχώς από το μυαλό μας...

Τουναντίον η εισαγγελική πρόταση ήταν χτες κρυστάλλινη όσον αφορά αυτό: το θύμα είπε “όχι”. Η νεαρή γυναίκα είπε “όχι”. Και οι κατηγορούμενοι την εκδικήθηκαν: τη βίασαν μετά από τεράστια αντίσταση του θύματος, τη σκότωσαν, την πέταξαν γυμνή σαν σακί στη θάλασσα για να τη φάνε τα ψάρια και να παρασυρθεί το σώμα της στα ανοιχτά της θάλασσας, καθάρισαν μεθοδικά τον τόπο του εγκλήματος και εξαφάνισαν τα πειστήρια. Πρόκειται για ένα από τα φριχτότερα εγκλήματα στα πρόσφατα ποινικά χρονικά. Και η εισαγγελέας αποκωδικοποίησε και κάποιες κρίσιμες κοινωνικές πτυχές του εγκλήματος: ο πλούτος του ενός κατηγορούμενου, ελληνικής καταγωγής από τη Ρόδο, που “δεν είχε ακούσει ποτέ ένα όχι”, ο συμπληρωματικός ρόλος του δεύτερου, αλβανικής καταγωγής, ως “δολώματος”, η συνάντηση μιας νεαρής φοιτήτριας από την Ορεστιάδα με τα ήθη της ροδίτικης κοινωνίας που ζει εδώ και δεκαετίες στους ρυθμούς του χρήματος και του τουρισμού, η υποτίμηση του γυναικείου φύλου. Όλα αυτά τα στοιχεία ήταν που δημιούργησαν χτες έναν στεναγμό ανακούφισης.

Όμως. Υπάρχει όμως. Για να τα υποστηρίξουμε όλα αυτά, δεν χρειάζεται να κάνουμε τα στραβά μάτια σε όσα ήταν καταφανώς λαθεμένα. Το θύμα του βιασμού δεν χρειάζεται να είναι “αφίλητη παρθένα” για να στοιχειοθετήσει την υπόθεσή του. Οι χαρακτηρισμοί των κατηγορούμενων ως “τεράτων” απενοχοποιούν τελικά την κοινωνία που τους δημιούργησε: δεν γεννήθηκαν, αλλά γίνανε βιαστές. Οι φυσιογνωμιστικοί αφορισμοί και ο Λομπρόζο δεν έχουν θέση σε αγορεύσεις εισαγγελικών λειτουργών μιας φιλελεύθερης έννομης τάξης. Και η αμφισβήτηση του ρόλου του συνηγόρου υπεράσπισης ως συλλειτουργού της δικαιοσύνης δεν προοιωνίζεται τίποτα καλό για την απονομή της. Το χειρότερο: κάθε δικαστική ή εισαγγελική υπέρβαση δίνει δυνατότητες στους κατηγορούμενους να θυματοποιηθούν. Και αυτό είναι το τελευταίο που χρειάζεται σ' αυτή την υπόθεση.

Η μορφή της Ελένης Τοπαλούδη μας στοιχειώνει και ζητάει δικαιοσύνη. Αυτό μόνο προέχει.

Όσον αφορά την ανακοίνωση του Προέδρου του ΔΣΑ κ. Δ. Βερβεσού

Το μεγαλύτερο λάθος που μπορεί να γίνει σε μια δίκη σαν και αυτή του βιασμού και της δολοφονίας της Ελένης Τοπαλούδη είναι τα δευτερεύοντα ζητήματα να συγκαλύψουν την ουσία.

Με δεδομένη μάλιστα την πορεία που ελεύθερα επέλεξαν οι κατηγορούμενοι, αυτήν της συγκάλυψης και της διάχυσης της ευθύνης αντί για την ειλικρινή μεταμέλεια, τίποτα δεν πρέπει να επισκιάσει τις πράξεις τους. Σημεία της χτεσινής εισαγγελικής αγόρευσης με την οποία συμφωνώ έδωσαν λαβές, που δεν μπορούσαν να μείνουν ασχολίαστες. Προσωπικά, αυτόν τον σχολιασμό τον έκανα παραπάνω. Το πρωί εκδόθηκε ανακοίνωση του Προέδρου του ΔΣΑ Δημήτρη Βερβεσού. Είμαι μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του ΔΣΑ με την Εναλλακτική Παρέμβαση και βλέπω ειδήσεις με τίτλο “Οργή δικηγόρων κατά της εισαγγελέως”, οπότε οφείλω μια δημόσια γνώμη.

Διαφωνώ με την ανακοίνωση του Προέδρου. Κατά πρώτον, δεν είναι ανακοίνωση “των δικηγόρων”. Δεν ειναι καν ανακοίνωση του Διοικητικού Συμβουλίου του ΔΣΑ, καλοδεχούμενο βέβαια να έρθει το θέμα να το συζητήσουμε. Είναι προσωπική ανακοίνωση του Δ. Βερβεσού, που έχει φυσικά ψηφιστεί ως Πρόεδρος και κατέχει θεσμική θέση.

Οι πολιτικοσυνδικαλιστικές ανακοινώσεις δεν κρίνονται από μια στενή αντίληψη περί της ορθότητας ή μη του σκεπτικού τους. Κρίνονται στη συνάφειά τους. Κρίνονται από τις σιωπές που προηγήθηκαν και θα ακολουθήσουν κι από τα θέματα που επιλέγονται για να εκδοθούν. Κρίνονται τελικά από το συνολικό τους αποτύπωμα.

Αυτό, λοιπόν, το συνολικό αποτύπωμα των παρεμβάσεων του Προέδρου σε πλήθος περιπτώσεων τα τελευταία χρόνια είναι λάθος και αποτυπώνει την στραβή πορεία του δικηγορικού συνδικαλισμού τις τελευταίες δεκαετίες, μια πορεία που φυσικά μένει και εκλογικά να αλλάξει. Είναι το αποτύπωμα που ανησυχεί για την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης στην υπόθεση Novartis, την ίδια στιγμή που το έγκλημα του λευκού κολάρου μένει ατιμώρητο με ευθύνη του παλιού πολιτικού συστήματος. Είναι το αποτύπωμα που ανοίγει πολεμική με τον πρόεδρο της ΕΔΕ Χριστόφορο Σεβαστίδη ως τον μεγάλο “εχθρό” του δικηγορικού σώματος, την ίδια στιγμή που δεν τολμάει να ζητήσει την παραίτηση του Βρούτση. Είναι το αποτύπωμα που αντιδικεί με την εισαγγελέα στη δίκη Τοπαλούδη μετά από μια αγόρευση που σπάει το αφήγημα των απανταχού βιαστών, τη στιγμή που οι αντιδικηγορικές αποστροφές της επαναλαμβάνονται σε πολλες δικαζόμενες υποθέσεις ανά την Ελλάδα χωρίς εκεί να τυχαίνουν αντίστοιχης προβολής και ανακοίνωσης. Σε όλες αυτές τις παρεμβάσεις, υπάρχουν βέβαια ορθές όψεις. Αλλά, το ζητούμενο είναι το συνολικό αποτύπωμα.

Κερασάκι στην τούρτα αυτού του είδους των παρεμβάσεων είναι η “πάγια θέση” της “μη παρέμβασης του ΔΣΑ σε υπό εξέλιξη δίκη”. Οι Δικηγορικοί Σύλλογοι, κατανοώντας τις συνθήκες μιας ανοιχτής δίκης και της παράστασης μελών τους σε αμφότερες τις πλευρές, πρέπει να είναι φειδωλοί στις τοποθετήσεις τους. Σε εμβληματικές ωστόσο υποθέσεις, πρέπει να τοποθετούνται με τρόπο που να μην υπεισέρχεται στα πραγματικά περιστατικά αλλά εκφράζοντας τη φωνή της δικαιοσύνης. Το άγος της έμφυλης βίας, των βιασμών και των γυναικοκτονιών, πρέπει να αναδειχθεί από τους Δικηγορικούς Συλλόγους και να τύχει παραδειγματικής αντιμετώπισης και τιμωρίας από την έννομη τάξη. Αυτή είναι μια γενική θέση που δεν μπορεί να λείπει από την ανακοίνωση ενός Δικηγορικού Συλλόγου που σέβεται τον εαυτό του, αν δεν επιθυμεί να αντιμετωπιστεί σαν μια ανησυχούσα συντεχνία. Ποιός, αλήθεια, θα μπορούσε να διανοηθεί την ιστορία του Δικηγορικού Συλλόγου της Αθήνας, χωρίς τις δημοκρατικές παρεμβάσεις του στην διάρκεια των Δικών της Χούντας; Ευτυχώς που ο ΔΣΑ δεν είχε τότε συνδικαλιστές που θα εξέφραζαν την “πάγια θέση” της “μη παρέμβασης σε υπό εξέλιξη δίκη”...

Το έργο του συνηγόρου υπεράσπισης οριοθετείται από τις υποχρεώσεις αλήθειας, συνηγορίας και εχεμύθειας. Το τρίπτυχο αυτών των υποχρεώσεων και η αλληλουχία τους επιτάσσουν και θωρακίζουν το έργο του συνηγόρου. Η υποχρέωση συνηγορίας απο μόνη της θα σήμαινε διαστρέβλωση, στρεψοδικία, χάλκευση στοιχείων, προσβολή του θύματος – οριοθετείται όμως από την υποχρέωση αλήθειας (που δεν την έχει ο κατηγορούμενος αλλά την έχει ο συνήγορός του). Η υποχρέωση αλήθειας από μόνη της θα σήμαινε αποκάλυψη στοιχείων σε βάρος του κατηγορούμενου/εντολέα – οριοθετείται όμως από την υποχρέωση εχεμύθειας που επιτάσσει την προβολή μόνο των θετικών αποδεικτικών στοιχείων που κατατείνουν στην αθώωση.

Ο συνήγορος υπεράσπισης αναδεικνύεται έτσι σε παράγοντα και συλλειτουργό της δικαιοσύνης, κομμάτι της, κατά Μαγκάκη, "τριχορδίας θεσμών" που μαζί με τον εισαγγελέα και τον δικαστή συνθέτουν την διαλεκτική της ποινικής δίκης για την ανεύρεση της ουσιαστικής αλήθειας. Είναι χρέος του συνήγορου να υπηρετήσει τον ρόλο αυτό, του εισαγγελέα να τον σεβαστεί και του συνδικαλιστή να τον υπερασπιστεί σε όλο του το βαθύ νόημα.

 
   
   
   
   
5 Μαϊου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Μικτά Ορκωτά Δικαστήρια: Ένα crash test που πρέπει να μας προβληματίσει (του Θ. Καμπαγιάννη)


Μικτά Ορκωτά Δικαστήρια: Ένα crash test που πρέπει να μας προβληματίσει (του Θ. Καμπαγιάννη)

Η χτεσινή εικόνα από το Μικτό Όρκωτό Δικαστήριο της Αθήνας (4/5/2020) επιβεβαιώνει όσους έχουμε εκφράσει τον σκεπτικισμό μας για το εφαρμόσιμο των μέτρων υγιεινής και ασφάλειας που προβλέπει η υπ’ αριθμ. Δ1α/ΓΠ.οικ.26804 ΚΥΑ (ΦΕΚ Β 1588/25.4.2020) και πιο συγκεκριμένα το άρθρο 7, δηλαδή: σύσταση για χρήση μάσκας, τήρηση απόστασης μεταξύ φυσικών προσώπων κατ’ ελάχιστον 1,5 μέτρου, ανώτατο όριο εισερχομένων σε αίθουσες ενός ατόμου ανά 10 τετραγωνικά μέτρα.

Με τη συνέχιση της δίκης Τοπαλούδη (η νέα δικάσιμος της οποίας είχε προσδιοριστεί για χτες με δεδομένη την επικείμενη συμπλήρωση του 18μήνου της προφυλάκισης των δύο κατηγορουμένων), αλλά και με τη συγκρότηση των μικτών ορκωτών δικαστηρίων του Μαϊου (βλ. άρθρο 4 παρ. 2 περ. δ’ της ως άνω ΚΥΑ), η χτεσινή ημέρα ήταν το πραγματικό crash-test για την επανέναρξη της δικαιοσύνης. Και η εικόνα ήταν απογοητευτική.

Η εκφώνηση των ενόρκων δεν μπορούσε φυσικά να γίνει ούτε στις αίθουσες 1 και 2 (98 τετραγωνικά μέτρα η καθεμία) ούτε στον εσωτερικό χώρο έξω από τις αίθουσες, η δε διεξαγωγή δίκης στη λιλιπούτεια αίθουσα 3 δεν συζητείται ούτε ως ανέκδοτο. Η εκφώνηση έγινε τελικά στον προαύλιο χώρο του Νεόδμητου κτιρίου του Ειρηνοδικείου, με την ηρωική προσπάθεια των ευσυνείδητων γραμματέων του ΜΟΔ Αθηνών.

Όσο για τη διεξαγωγή της πολύκροτης υπόθεσης Τοπαλούδη, αυτή συνεχίστηκε στην αίθουσα 1, αλλά εκεί είναι που φάνηκε και το ανεφάρμοστο των μέτρων. Πώς γίνεται σε αίθουσα που χωράει μάξιμουμ 10 άτομα, αν ακολουθηθούν πιστά οι διατάξεις της ΚΥΑ, να συνεδριάσει Μικτό Ορκωτό Δικαστήριο; Και μόνον οι 7 δικαστές, η εισαγγελική λειτουργός, η γραμματέας και οι δύο κατηγορούμενοι υπερβαίνουν τον νόμιμο αριθμό, χωρίς να υπολογίσει κανείς συνηγόρους, μάρτυρες, διάδικους και αστυνομικούς. Όσο δε για κοινό και δημοσιογράφους, δηλαδή για τους ενεργητικούς φορείς της δημοσιότητας της δίκης, ούτε λόγος! Εν τέλει, τα άτομα που παρευρίσκονταν στη δικαστική αίθουσα ήταν πάνω από 25.

Κάπου εδώ πρέπει να καταλάβουμε πώς η έκτακτη συνθήκη του κορονοϊού και η λήψη έκτακτων μέτρων έρχονται να συναντήσουν παλιές συζητήσεις και να λειτουργήσουν σαν “κόφτες” με πολύ συγκεκριμένο πρόσημο. Ας δώσω εδώ δύο παραδείγματα για το τι εννοώ:

Στην από 29/4/2020 εγκύκλιό του προς τους δικαστές, ο προϊστάμενος του Πρωτοδικείου Αθηνών κύριος Γ. Γρίβας έδωσε εντολή να “κατέλθουν” οι ένορκοι από την έδρα και να καθίσουν στα έδρανα των δικηγόρων, προκειμένου να τηρηθεί η φυσική απόσταση του 1,5 μέτρου μεταξύ των δικαστών. Με δεδομένη την υπάρχουσα κτιριακή υποδομή, η κατεύθυνση αυτή μοιάζει – αν μη τι άλλο – λογική. Ωστόσο, ας είμαστε ειλικρινείς: η “κάθοδος” σύσσωμων των ενόρκων στα έδρανα των συνηγόρων, σε αντίθεση με την διατήρηση σύσσωμων των τακτικών δικαστών στην έδρα, αντιστοιχεί στην εδραιωμένη πεποίθηση εντός του δικαστικού σώματος που αντιμετωπίζει τους λαϊκούς δικαστές ως δικαστές δεύτερης κατηγορίας, σε αντίθεση με την πανηγυρικά διατυπωμένη ισοτιμία τακτικών και λαϊκών δικαστών στο άρθρο 410 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας.

Παρομοίως, στην εγκύκλιό του ο κ. Προϊστάμενος εφιστά την προσοχή “για την παραμονή εντός της αίθουσας συνεδριάσεων ΜΟΝΟ των αναγκαίων για την εκδίκαση της κάθε υπόθεσης προσώπων”. Πόσο εύκολα, αλήθεια, η κατεύθυνση αυτή του κυρίου προέδρου σήμανε την απαγόρευση εισόδου σε κοινό και δημοσιογράφους, η παρουσία των οποίων εν προκειμένω θα αποτελούσε το εχέγγυο της δημοσιότητας της δίκης, την ίδια στιγμή που εντός της αίθουσας βρίσκονταν αρκετοί αστυνομικοί; Η στάθμιση της δημοσιότητας και της δημόσιας τάξης αποβαίνει συχνά σε βάρος της πρώτης, που κινδυνεύει, ειδικά σε συνθήκες έκτακτων μέτρων, να εξελιχθεί σε “μία ξένη φορτική”, για να χρησιμοποιήσουμε τις λέξεις του ποιητή. Τελικά, κατόπιν απεύθυνσης του Δικηγορικού Συλλόγου, ενδιαφέροντος της εισαγγελικής λειτουργού της έδρας και απόφασης της Προέδρου, επιτράπηκε η είσοδος σε εκπρόσωπο του τύπου.

Στην περίοδο αυτή που ανοίγεται μπροστά μας, χρειάζεται να εξασφαλίσουμε την επαναλειτουργία της δικαιοσύνης – η πρόσβαση στην οποία είναι όρος της ύπαρξης ενός κράτους δικαίου – σε συνθήκες υγιεινής και ασφάλειας, χωρίς όμως να κάνουμε “σκόντο” σε όσα με κόπο κατακτήθηκαν από τον νομικό μας πολιτισμό.

Προσωπική μου πεποίθηση είναι ότι η κυβέρνηση έχασε πολύτιμο χρόνο: σπατάλησε τους δύο μήνες που της έδωσαν οι πολίτες με την υπευθυνότητά τους και δεν εκπόνησε ένα οργανωμένο σχέδιο για την “ζωή μετά”. Θα περίμενε κανείς πως έξω από τις δικαστικές αίθουσες, στις μεγάλες σάλες του Εφετείου ή έξω από τα κτίρια της Ευελπίδων και του Ειρηνοδικείου, θα είχαν ήδη εγκατασταθεί ηλεκτρονικοί πίνακες, σε σύνδεση με τις αίθουσες, που να ενημερώνουν τους διαδίκους για τον αριθμό του πινακίου που εκδικάζεται. Βλέπει κανείς κάτι τέτοιο; Μακάρι να διαψευστούμε όσες και όσοι θέτουμε τέτοια “ενοχλητικά” ερωτήματα.

* Ο Θανάσης Καμπαγιάννης είναι σύμβουλος στο Διοικητικό Συμβούλιο του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών με την “Εναλλακτική Παρέμβαση – Δικηγορική Ανατροπή”.

 
   
   
   
   
2 Μαϊου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Ψηφιακές Υπηρεσίες και Ηλεκτρονική Δικαιοσύνη (του Γρηγόρη Μισκεδάκη)


Ο δικηγόρος Γρηγόρης Μισκεδάκης, μέλος της "Εναλλακτικής Παρέμβασης - Δικηγορικής Ανατροπής", εκθέτει τις σκέψεις του για τις ψηφιακές υπηρεσίες και την ηλεκτρονική δικαιοσύνη:

Τράπεζα Νομικών Πληροφοριών

Ο ΔΣΑ λειτουργεί ως γνωστόν την Τράπεζα Νομικών Πληροφοριών «Ισοκράτης». Δυστυχώς όμως λόγω μη εκσυγχρονισμού της πλατφόρμας είναι δύσχρηστη και το σύνολο σχεδόν των συναδέλφων όταν έχουν την δυνατότητα χρησιμοποιούν ιδιωτικές βάσεις δεδομένων. Η πλέον ρεαλιστική πρόταση είναι η ένταξη του Ισοκράτη σε ενιαίο ή συναφές περιβάλλον με την εφαρμογή της Ολομέλειας. Όπως ορίζει ο Κώδικας Δικηγόρων στην περίπτωση ε της παραγράφου 1 του άρθρου 134 του Κώδικα Δικηγόρων «Έργο της Ολομέλειας: ε) Η δημιουργία και λειτουργία από την Ολομέλεια ή σε συνεργασία με άλλους κρατικούς ή μη φορείς, τράπεζας νομικών πληροφοριών». Συνεπώς καθίσταται επιτακτική ανάγκη η Ολομέλεια να αναζητήσει τα μέσα για να δημιουργήσει μια σύγχρονη Τράπεζα Νομικών Πληροφοριών.

Σε ιδιωτική βάση δεδομένων είναι διαδεδομένη η πρακτική μεμονωμένοι δικηγόροι να αποστέλλουν αποφάσεις τους προς δημοσίευση. Μια αντίστοιχη πρακτική θα μπορούσε να συμβεί με την ΤΝΠ του Ισοκράτη με την επιπρόσθετη συμβολή των Δικηγορικών Συλλόγων οι οποίοι θα μπορούσαν να εμπλουτίζουν τη βάση με σημαντικές αποφάσεις που εκδίδουν Δικαστήρια της περιφέρειας τους.

Επίσης το Νομικό Βήμα μπορεί να ενταχθεί ως υπηρεσία εντός της ΤΝΠ με δυνατότητα αναζήτησης άρθρων και μελετών με βάσει όρους αναζήτησης και θεματικές όπως συμβαίνει με αντίστοιχα περιοδικά σε ιδιωτικές βάσεις δεδομένων.

Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο

Ο ΔΣΑ παρέχει στα μέλη του την δυνατότητα να δημιουργήσουν ηλεκτρονική διεύθυνση με την κατάληξη @dsa.gr. Η υπηρεσία πρέπει να εκσυγχρονιστεί και να αναβαθμιστεί. Λόγω της συνεχούς επέκτασης των δυνατοτήτων της ηλεκτρονικής δικαιοσύνης θα ήταν ασφαλέστερο η διεπαφή των δικηγόρου με τις δικαστικές και διοικητικές υπηρεσίες να γίνεται μέσω ενός πιστοποιημένου φορέα παροχής υπηρεσιών ηλεκτρονικού ταχυδρομείου. Σε χώρες του εξωτερικού λειτουργεί το σύστημα της πιστοποιημένης διεύθυνσης ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (μεταξύ άλλων στη Γερμανία και την Ιταλία). Στο σύστημα αυτό όταν ένα μήνυμα αποστέλλεται στον δέκτη δημιουργείται ένα αυτόματο αποδεικτικό παραλαβής που λαμβάνει ο αποστολέας και έχει την ίδια νομική ισχύει με την κοινή κοινοποίηση. Η υπηρεσία ίσως είναι σκόπιμα να επεκταθεί και στην Ελλάδα για τη δημιουργία ενός ασφαλούς πλαισίου ηλεκτρονικών κοινοποιήσεων, υπό την προϋπόθεση ότι θα υπάρχει η αρχή της ασφάλειας και του απορρήτου.

Ηλεκτρονικό Γραφείο

Ο Δικηγορικός Σύλλογος Θεσσαλονίκης προσφέρει τις εξής ηλεκτρονικές υπηρεσίες στα μέλη του.

  1. Διαδικτυακή εφαρμογή για μηχανογράφηση του δικηγορικού γραφείου.

  2. Εφαρμογή για κινητά με ηλεκτρονική ατζέντα του δικηγόρου.

Οι ανωτέρω ή παρόμοιες εφαρμογές μπορούν να αναπτυχθούν για το σύνολο των δικηγόρων βασιζόμενοι στην αντίστοιχη εμπειρία της Θεσσαλονίκης.

Ηλεκτρονική παρακολούθηση πορείας πινακίων

Σε δικηγορικούς συλλόγους της περιφέρειας έχει δημιουργηθεί ειδική υπηρεσία για την παρακολούθηση της πορείας των πινακίων σε πραγματικό χρόνο είτε μέσω εφαρμογής κινητών είτε μέσω οθονών την πορεία των πινακίων.Κρίνεται απαραίτητο πριν προχωρήσουμε στις ανωτέρω λύσεις, δηλαδή του ηλεκτρονικού γραφείου και της ηλεκτρονικής παρακολούθησης των πινακίων να συμβουλευτούμε τους συναδέλφους για την αξιολόγηση της εμπειρίας τους με τις εν λόγω εφαρμογές.

Εφαρμογή της Ολομέλειας

Η εφαρμογή της Ολομέλειας αποτελεί το κυριότερο μέσο με το οποίο υλοποιείται η ηλεκτρονική διεπαφή του δικηγόρου με το περιβάλλον της ηλεκτρονικής δικαιοσύνης και διακυβέρνησης. Το πλήρες όνομα της είναι «Αλληλεπιδραστικές Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες Προδικασίας – On line εξυπηρέτηση Δικηγόρων, Δικαστών, Πολιτών». Ο ΔΣΑ ανέθεσε με σύμβαση συνολικού ύψους 3.331.503 ευρώ ανάθεσε την εργολαβία της υπηρεσίας στην εταιρεία Singular Logic τον Ιανουάριο του 2013. Οι πόροι προέρχονταν από το πρόγραμμα από το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα του ΕΣΠΑ«Ψηφιακή Σύγκλιση». Το κόστος λειτουργίας της πλατφόρμας για το έτος 2018 ανερχόταν στο ύψος των 86800 ευρώ.

Έχουν προγραμματιστεί μια σειρά από αναβαθμίσεις οι κυριότερες των οποίων είναι

  1. Παρακολούθηση ροής Δικαστικών Υποθέσεων σε Πολιτικά, Διοικητικά Δικαστήρια και Ελεγκτικό Συνέδριο.

  2. Ηλεκτρονική Έκδοση και πληρωμή Παράβολων από το portal - Κατάθεση στα Δικαστήρια.

  3. Ηλεκτρονική Έκδοση και Πληρωμή Δικαστικών Ενσήμων, Τελών Απογράφου κ.λπ. - Κατάθεση στα Δικαστήρια.

  4. Νέος τρόπος έκδοσης γραμματίων Προείσπραξης από το portal και Ενημέρωση του ΟΣΔΔΥ ΠΠ, ΟΣΣΔΥ ΔΔ, ΟΠΣ ΕλΣυν από τους Παραστάτες Δικηγόρους με άμεση σύνδεση με την υπό εκδίκαση υπόθεση.

Το κυριότερο ζήτημα που σχετίζεται με το portal της ολομέλειας είναι ότι πλέον δεν χρηματοδοτείται από πόρους του ΕΣΠΑ. Η λύση που προκρίθηκε ήταν η καθιέρωση ειδικής εισφορά που καθιερώθηκε με το άρθρο 29 του νόμου 4529.2019 ύψους 0,40 λεπτών ανά γραμμάτιο. Ίσως αντί της ανωτέρω κράτησης θα πρέπει να καθιερωθεί μια ετήσια συνδρομή ανά δικηγόρο που θα καταβάλλεται μέσω των Δικηγορικών Συλλόγων. Λόγω του κομβικού του ρόλου πρέπει να καταστεί σαφές ο τρόπος για την βιωσιμότητα του και για την περαιτέρω επέκταση των δυνατοτήτων του.

Ηλεκτρονική δικαιοσύνη

Τα νομοθετήματα που αφορούν την ηλεκτρονική δικαιοσύνη είναι:

  • Το ΠΔ 53/2012 που ρυθμίζει την ηλεκτρονική κατάθεση δικογράφων, χορήγηση πιστοποιητικών και λοιπών εγγράφων από τα Δικαστήρια της χώρας.
  • Το ΠΔ 153/2013 την ηλεκτρονική κατάθεση προτάσεων και σχετικών εγγράφων (αποδεικτικών μέσων και διαδικαστικών εγγράφων) ενώπιον των πολιτικών δικαστηρίων
  • Το ΠΔ 40/2013 που ρυθμίζει την ηλεκτρονική κατάθεση δικογράφων, ηλεκτρονική χορήγηση σχετικών πιστοποιητικών και λοιπών εγγράφων στο Συμβούλιο της Επικρατείας και στα Τακτικά Διοικητικά Δικαστήρια.
  • Το ΠΔ 95/2014 που ρυθμίζει την ηλεκτρονική κατάθεση δικογράφων, ηλεκτρονική χορήγηση σχετικών πιστοποιητικών και λοιπών εγγράφων στο Ελεγκτικό Συνέδριο.
  • Το ΠΔ 19/2017 που ρυθμίζει την εγγραφή της υπόθεσης στο ηλεκτρονικό πινάκιο, καταχώριση της διάταξης στο ηλεκτρονικό βιβλίο διατάξεων και ηλεκτρονική ενημέρωση των διαδίκων, κατά το άρθρο 237 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας.
  • Η ΥΑ 109/2012 που ρυθμίσει την αποϋλοποίηση των ενσήμων.

Όπως είναι εύκολο να διαπιστωθεί το νομικό πλαίσιο για την ηλεκτρονική δικαιοσύνη υφίσταται εδώ και αρκετά χρόνια.

Τα Ολοκληρωμένα Πληροφοριακά Συστήματα που λειτουργούν είναι τα κάτωθι:

  1. Το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Διαχείρισης Δικαστικών Υποθέσεων της Πολιτικής και Ποινικής Δικαιοσύνης (www.solon.gov.gr). Έχει τεθεί υπό λειτουργία η α’ φάση που αφορά την μηχανογράφηση και την ηλεκτρονική κατάθεση δικογράφων για τον Άρειο Πάγο και το σύνολο των δικαστηρίων που αφορούν τις Εφετειακές περιφέρειες της Αθήνας, Θεσσαλονίκης, Πειραιά και Εύβοιας. Πρόσφατα προκηρύχθηκε η β’ που αφορά το σύνολο των πολιτικών και ποινικών δικαστηρίων της χώρας με προκήρυξη ύψους περίπου είκοσι εκατομμυρίων ευρώ.

  2. Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Διαχείρισης Δικαστικών Υποθέσεων για τη Διοικητική Δικαιοσύνη (www.adjustice.gr) και αφορά το σύνολο των Διοικητικών Δικαστηρίων της χώρας και το Συμβούλιο της Επικρατείας. Τ

  3. To Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα του Ελεγκτικού Συνεδρίου (www.elsyn.gr).

  4. Το Εθνικό Ποινικό Μητρώο.

  5. Ολοκληρωμένο Πληροφοριακού Συστήματος Ηλεκτρονικών Υπηρεσιών Καταστημάτων Κράτησης

  6. Ψηφιακή Καταγραφή, Αποθήκευση και Διάθεση Πρακτικών Συνεδριάσεων Δικαστηρίων(https://www.ospd.gr/).

Η ηλεκτρονική δικαιοσύνη πλέον διάγει τα πρώτα βήματα της στην Ελλάδα. Σε αρκετές χώρες της Ευρώπης έχει γίνει η υποχρεωτική η ηλεκτρονική διεπαφή των φορέων της δίκης και έχει καταργηθεί η έντυπη μορφή. Σταδιακά αυτό θα εφαρμοστεί και στην χώρα μας. Ήδη από την 01/01/2021 καθίσταται υποχρεωτική των δικογράφων και των σχετικών εγγράφων ηλεκτρονικά στα διοικητικά δικαστήρια.

Καθίσταται αναγκαίο να χορηγηθούν στο σύνολο των εμπλεκομένων φορέων στην δικαιοσύνη, δηλαδή στους δικαστικούς, δικηγόρους, παρέδρους του ΝΣΚ και τους γραμματείς ψηφιακές υπογραφές.

Το ΟΠΣΔΔΥ της Διοικητικής Δικαιοσύνης υποστηρίζει την ανάρτηση των αποφάσεων σε ψηφιακή μορφή. Είναι τεχνικά δυνατόν, κατ’ αναλογία με όσα ισχύον σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, η ανάρτηση των αποφάσεων που να φέρουν την ψηφιακή υπογραφή τόσο του Δικαστή όσο και του γραμματέα και να μπορεί να γίνεται συνεπώς η άμεση λήψη επικυρωμένου αντιγράφου.

Μια περαιτέρω έλλειψη είναι η μη ένταξη του συνόλου των διαδικασιών στην ηλεκτρονική κατάθεση δικογράφου όσον αφορά την πολιτική δικαιοσύνη. Σε αντίθεση με όσα ισχύουν για την διοικητική δικαιοσύνη όπου έχουν ενταχθεί όλες οι διαδικασίες πλην ελαχίστων εξαιρέσεων βασικές διαδικασίες όπως η εκουσία, τα ασφαλιστικά μέτρα, οι μικροδιαφορές και τα ένδικα μέσα δεν υποστηρίζονται. Το κυριότερο ζήτημα που έχει προκύψει είναι ότι σε συγκεκριμένες διαδικασίες (εκουσία, ασφαλιστικά μέτρα) είναι απαραίτητη η σύμπραξη του δικαστή. Όμως η σύμπραξη αυτή δεν έχει τεχνικά ρυθμιστεί το πως θα λαμβάνει χώρα. Είναι απαραίτητη συνεπώς ή μια νομοθετική ρύθμιση ή η τεχνική πρόβλεψη της σύμπραξης μέσω ηλεκτρονικών μέσων ή ο συνδυασμός και των δύο.

Επιπρόσθετα θα πρέπει να είναι δυνατή η κατάθεση προτάσεων, αντίκρουσης, αποδεικτικών μέσων, υπομνημάτων, δηλώσεων παράστασης όπου αυτή η δυνατότητα είναι προβλέπεται από την ισχύουσα νομοθεσία με ηλεκτρονικά μέσα.

Ήδη πιλοτικά στο Εφετείο Πειραιά, Πρωτοδικείο Πειραιά, Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης και Ειρηνοδικείο Αθηνών θα είναι δυνατή η έκδοση των πιστοποιητικών, περί μη δημοσίευσης Διαθήκης, περί μη αποποίησης Κληρονομιάς και περί μη προσβολής/ αμφισβήτησης κληρονομικού δικαιώματος με την μελλοντική επέκταση της δυνατότητας στο σύνολο των δικαστηρίων που εντάσσονται στην πλατφόρμα www.solon.gov.gr.

Στην ποινική δικαιοσύνη δεν υπάρχει αντίστοιχη νομοθετική πρόβλεψη για την ηλεκτρονική κατάθεση των μηνύσεων, υπομνημάτων κλπ. Η επέκταση πρέπει να γίνει και σε αυτόν τον τομέα της δικαιοσύνης με αναλογική εφαρμογή λύσεων που ισχύον σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Όμως σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να γίνει άμεσα η διασύνδεση της εφαρμογής της Ολομέλειας με το πληροφοριακό σύστημα της Εισαγγελίας για την παρακολούθηση της πορείας των μηνύσεων.

Προαναγγέλθηκε η έκδοση και χορήγηση όλων πιστοποιητικών στο κτηματολόγιο καθώς και οι δηλώσεις οι αγορές ακινήτων, οι πωλήσεις, οι μεταβιβάσεις, οι γονικές παροχές και οι κληρονομιές θα μπορούν να υποβάλλονται ηλεκτρονικά από τα μέσα Ιουνίου 2020.

Τα επόμενα στάδια που όπως καθίσταται σαφές δεν αφορούν το άμεσο μέλλον είναι η καθιέρωση της εξ αποστάσεων δίκη. Ήδη σε χώρες του εξωτερικού εφαρμόζονται παρόμοιες λύσεις όπως το e-courtroom στην Αυστραλία. Η χρήση τηλεματικών μέσων τουλάχιστον στο αρχικό επίπεδο θα μπορούσε να εφαρμοστεί σε περιπτώσεις όπου είναι αδύνατη ή δυσχερής η αυτοπρόσωπη παρουσία στο Δικαστήριο, όπως στην περίπτωση μαρτύρων που είναι εκτός της περιφέρειας του δικαστηρίου.

Τέλος θα πρέπει να αναφερθεί ότι ήδη στην Εσθονία έχουν αναπτυχθεί εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης σε αρχικό επίπεδο ως υποβοηθητικά εργαλεία για την δικαστική εξουσία. Στην Ελλάδα έχει συσταθεί ειδική μόνιμη επιτροπή συγκρότηση διαρκούς επιστημονικής επιτροπής με αντικείμενο την εξέταση των επιπτώσεων στο δικαστικό σύστημα, της εισαγωγής της τεχνητής νοημοσύνης (artificial intelligence) με την υπουργική απόφαση 8056/2019 (ΦΕΚ Β 431/2019). Όμως φρονούμε πως αργεί η πρακτική αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης στο ελληνικό δικαστικό σύστημα.

 
   
   
   
   
23 Απριλίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Δικηγόροι και voucher II: Για πού το βάλατε κύριε Βρούτση (του Κ. Παπαδάκη)


ΔΙΚΗΓΟΡΟΙ ΚΑΙ VOUCHER II : ΓΙΑ ΠΟΥ ΤΟ ΒΑΛΑΤΕ Κ. ΒΡΟΥΤΣΗ;, του δικηγόρου Κώστα Παπαδάκη (22/4/2020)

Δεκάδες χιλιάδες επιστήμονες, νέοι κυρίως, αναγκάστηκαν, μη έχοντας άλλη επιλογή, να υποβάλουν αίτηση υπαγωγής στο πρόγραμμα τηλεκατάρτισης για να μπορέσουν να εισπράξουν τα 600€, αφού η αρχική υπόσχεση της κυβέρνησης για την αποζημίωση των 800€ ανατράπηκε μέσα σε λίγες μέρες και τέθηκε ως όρος η συμμετοχή τους στο πρόγραμμα. Και όχι μόνο υπέβαλαν την αίτηση, αλλά διέθεσαν τις ημέρες του Πάσχα, αντιπαρερχόμενοι τις συνθήκες της καραντίνας και των πρωτόγνωρων διαδικασιών που ζούμε, για να ανταποκριθούν στην υποχρέωση τηλεκατάρτισης, αναλίσκοντας δεκάδες χαμένες ώρες μπροστά στους ηλεκτρονικούς τους υπολογιστές άλλοτε απέναντι σε κακοδιατυπωμένο έως και ακατάληπτο εκπαιδευτικό υλικό και άλλοτε απέναντι σε ερωτήσεις επιπέδου δημοτικού, αλλά με το χρόνο να τρέχει, να γράφει και να υπόσχεται την ανεμπόδιστη ολοκλήρωση της συμμετοχής τους. Βουνό οι καθημερινές ατομικές και συλλογικές διαμαρτυρίες, βροχή και οι καταγγελίες για «κολλητούς» που επιλέχθηκαν , δηλαδή τις επτά πλατφόρμες που "αξιολογήθηκαν" μέσα σ’ ένα 24ωρο, καταθέτοντας προγράμματα 100.000 σελίδων εκπαιδευτικού υλικού για να συμμετάσχουν στη συγκρότηση "Μητρώου Εγκεκριμένων Ολοκληρωμένων Συστημάτων Τηλεκατάρτισης", ως μεσάζοντες για την παροχή των συστημάτων τους στα Κέντρα Επαγγελματικής Κατάρτισης, που με τη σειρά τους έσπευσαν τρέχοντας και υποσχόμενα σαν προεκλογικοί πολιτευτές διάφορες παροχές σε όσους δικαιούχους τα επιλέξουν για να αναλάβουν την υλοποίηση του σχετικού προγράμματος.

Μέχρι που η κυβέρνηση συνειδητοποίησε ότι την πνίγει η οργή αυτού του κόσμου στον οποίον στήριξαν την εκλογική τους επίδοση, τον ύμνησαν ως «μεσαία τάξη» και εξάρτησαν την πολιτική τους νομιμοποίηση και την εκλογή τους από τη στάση του. Τώρα που κατάλαβε ότι τον έκανε να αισθάνεται προδομένος, εξαπατημένος και εκτεθειμένος σε μία πολύπλευρη διαδικασία εκμαυλισμού και αφού ξεμπροστιάστηκε για τους "κολλητούς", πήρε την απόφαση να τον αποδεσμεύσει και τυπικά από μια υποχρέωση που προσχηματικά και μόνο του είχε επιβάλει, καλώντας τον σε συνενοχή στην απάτη. Και το φιάσκο της Πρωταπριλιάς δεν έμελλε να επιβιώσει ούτε μέχρι την Πρωτομαγιά.

Έτσι, σήμερα, 22.4.2020, σε μια λακωνική ανακοίνωση, ο Υπουργός Εργασίας ανακοίνωσε ότι οι επιστήμονες που δήλωσαν συμμετοχή στην κατάρτιση του προγράμματος Voucher θα λάβουν χωρίς προϋποθέσεις την ενίσχυση των 600€ για τον μήνα «Απρίλιο», εκ του ασφαλούς βέβαια, και αφού μόλις μία μέρα πριν είχε λήξει η προθεσμία για υποβολή αιτήσεων, ώστε να μην υποβληθούν αιτήσεις και από όσους θέλουν να λάβουν την αποζημίωση, χωρίς να υποδυθούν τον καταρτιζόμενο. Το σκεπτικό της απόφασης αναγνωρίζει ότι «δυστυχώς το περιεχόμενο σε πολλά σημεία του δεν ήταν αυτό που αντιστοιχεί σ’ ένα τέτοιο πρόγραμμα και βεβαίως δεν υπηρετεί το σκοπό για τον οποίον αρχικά επελέγη από την κυβέρνηση».

Η κυβέρνηση είναι όμως εκείνη η οποία διέψευδε κατηγορηματικά όσους υποστήριζαν τα ίδια, αφού πρώτα το επέλεξε και μέσα σε ασφυκτικές προθεσμίες μεθόδευσε την αξιολόγηση των 7 Εταιρειών που συμμετείχαν στο Μητρώο Εγκεκριμένων Ολοκληρωμένων Συστημάτων Τηλεκατάρτισης και παρέδωσε «βορά» στα Κ.Ε.Κ. τους "ωφελούμενους", ενώ για μερικές εβδομάδες το επαινούσε, προσπαθούσε να υποβαθμίζει τις αστοχίες του, κλπ. Και τώρα είναι αυτή που, "ποιούμενη την ανάγκην φιλοτιμίαν" με ελαφρά πηδηματάκια, εγκαταλείπει τα μεγαλόπνοα προγράμματά της, αρκούμενη αντί επιλόγου σε γενικόλογες διακηρύξεις για το αποτελεσματικό και μεταρρυθμιστικό κράτος το οποίο θα χτίσει.

Η κυβέρνηση ηττήθηκε. Ωστόσο, κ. Υπουργέ, δεν τελειώσατε. Οφείλετε να αναλάβετε τις ευθύνες σας και σεις και ο πρωθυπουργός σας που σύμφωνα με τις φήμες ήταν προσωπικά δική του η επιλογή αυτής της μεθόδευσης. Είσθε υπόλογοι, τουλάχιστον πολιτικά, εκτός από τη συγνώμη, που ακόμα δεν ακούσαμε, και για τα εξής :

1) Πρώτα - πρώτα για τη διαχείριση του ποσού του Ε.Σ.Π.Α. Είχατε 193.000.000 € διαθέσιμα σε ελεύθερη ανακατεύθυνση μετά τη συγκυρία του κορωνοιού, τα οποία διατιθέμενα στους 180.342 δικαιούχους που απευθύνθηκε η πρόταση του voucher, αναλογούσαν περίπου 1.070 € στον καθέναν. Περισσότερα δηλαδή από την αποζημίωση των 800 € που δόθηκε στους υπόλοιπους εργαζόμενους. Επιλέξατε να διαθέσετε μόνο 600 € ανά δικαιούχο και συνολικά όχι περισσότερα από 180.342 Χ 600 = 108.205.200 € σε όλους τους δικαιούχους, κρατώντας τα υπόλοιπα 85.000.000 περίπου για τα ΚΕΚ. Τα δημοσιεύματα μιλάνε για 36.000.000 € στις 7 πλατφόρμες της νύχτας (αυτά που θα έπαιρναν απευθείας, πέρα από την προμήθεια για την παραχώρηση στη συνέχεια της πλατφόρμας) και τα υπόλοιπα περίπου 49.000.000 € περίπου στα ΚΕΚ που θα υλοποιούσαν την τηλεκατάρτιση. Γιατί ;

2) Τώρα που το πρόγραμμα ακυρώθηκε τι θα γίνουν αυτά τα 85.000.000 € ; Θα τα εισπράξουν ολοκληρωτικά οι εγκεκριμένες πλατφόρμες και τα Κ.Ε.Κ. ; Φυσικά και δεν πρέπει να μείνουν απλήρωτοι οι εργαζόμενοί τους, οι οποίοι δούλεψαν χωρίς να γνωρίζουν τι σημαίνει αργία, νύχτα και υπερωρία κάτω από τις συνθήκες του κορονοϊού και εκτέθηκαν ακούσια και χωρίς ευθύνη τους στις αστοχίες και στις ανεπάρκειες του προγράμματος. Αλλά θα πάει σε αυτούς ολόκληρο το ποσό των 85 εκ. ευρώ ; Δύσκολα το πιστεύω.

3) Πόσοι και πόσες από τους 180.342 δικαιούχους ανταποκρίθηκαν και υπέβαλαν αιτήσεις ; Προφανώς οι περισσότεροι, αλλά σίγουρα όχι όλοι. Τα χρήματα που προορίζονταν για τους υπόλοιπους πόσα είναι και πως θα διατεθούν ;

4) Συναφώς, όσοι και όσες δεν θέλησαν να υποβάλουν την "αίτηση της ντροπής", θα αποζημιωθούν όπως και οι υπόλοιποι με το ποσό των 600 €, που μάλλον "κάθεται" ; Η θα τιμωρηθούν που δεν συνέπραξαν στη μεθόδευση που τους υποδείξατε ;

Αυτά για όλους τους δικαιούχους.

Ας μου επιτραπεί να προσθέσω και για τους δικηγόρους δύο ακόμα ερωτήματα :

5) Αν με το ποσό των 600 € αποζημιώνεται η αδυναμία βιοπορισμού των δικηγόρων για τον Απρίλιο 2020, τι θα γίνει για το ανάλογο διάστημα του Μαρτίου, που τα δικαστήρια έκλεισαν από τις 13/3/2020 ;

Θυμίζω ότι για τους λοιπούς εργαζομένους το ποσό των 800 € κατά τις προβλέψεις σας αντιστοιχεί στην χαμένη απασχόληση ενάμισυ μήνα (μισού Μαρτίου και όλου του Απριλίου) ;

Οι δικηγόροι και οι άλλοι επιστήμονες γιατί εξαιρούνται από την αποζημίωση του Μαρτίου και κανείς κυβερνητικός παράγοντας δεν έχει ανοίξει το στόμα του για το διάστημα αυτό ;

6) Ερχεται και ο Μάιος 2020. Χωρίς πολλά - πολλά, θα δοθεί αποζημίωση ή μήπως θα αξιοποιήσετε τη χθεσινή πομπώδη εξαγγελία του κ. Πέτσα περί μερικής επαναλειτουργίας από 28/4/2020 των δικαστηρίων, δηλαδή ορισμένων τμημάτων των Ασφαλιστικών Μέτρων, όσων εξυπηρετούν τα συμφέροντα των τραπεζών για χορήγηση δανείων και μόνο, απλώς και μόνο για να έχετε ένα πρόσχημα για να την στερήσετε ;

Για να είμαι βέβαια δίκαιος θα ήθελα να γνωρίζω ποιά θέση θα πάρουν για όλα αυτά και όλοι οι "δικαιωμένοι" της αντιπολίτευσης, μιάς και μόλις έγινε αισθητή η νίκη βγήκαν σαν τα σαλιγκάρια μετά από τη βροχή όλοι οι "πατέρες" της.

Ωστόσο, η αποζημίωση των 800 € τον μήνα για όλους χωρίς όρους και προϋποθέσεις και οι άμεσες εξηγήσεις σας για τα παραπάνω είναι το ελάχιστο που μας οφείλετε, πριν την παραίτησή σας.

Για που το βάλατε λοιπόν τόσο βιαστικά;

 
   
   
   
   
13 Απριλίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Η συνδικαλιστική και η πολιτική δράση δεν είναι "άσκοπη μετακίνηση" (του Θ. Καμπαγιάννη)


Η συνδικαλιστική και η πολιτική δράση δεν είναι "άσκοπη μετακίνηση"

Του Θ. Καμπαγιάννη, συμβούλου ΔΣ του ΔΣΑ με την “Εναλλακτική Παρέμβαση – Δικηγορική Ανατροπή”

Πληθαίνουν τα περιστατικά προστίμων σε βάρος πολιτών που μετακινούνται στα πλαίσια συνδικαλιστικής και πολιτικής δράσης. Έτσι μέσα σε 24 ώρες (10-11/4/2020) πρόστιμα επιβλήθηκαν: α. Στον πρόεδρο της Πακιστανικής Κοινότητας Τζαβέντ Ασλάμ και στον δημοτικό σύμβουλο Αθήνας Πέτρο Κωνσταντίνου που μετέβησαν στο ΑΤ Γλυφάδας κατόπιν έκκλησης σε βοήθεια από κρατούμενους μετανάστες που κάνουν απεργία πείνας για την ανθυγιεινή κράτησή του σε κελί, β. στους Θ. Μεγαλοικονόμου ψυχίατρο, Α. Βαφειάδου πρώην δημοτικό σύμβουλο Περιστερίου, Χρ. Βαφειάδη καθηγητή και στον δημοτικό σύμβουλο Ιλίου Δημήτρη Γεωργίου, γιατρό καρδιολόγο, που μετέβησαν στο ΑΤ Περιστερίου κατόπιν έκκλησης σε βοήθεια από κρατούμενους για να τους διαθέσουν μέσα προστασίας, γ. Σε 9 μέλη της ΑΝΤΑΡΣΥΑ Ζωγράφου που συμμετείχαν σε μοίρασμα φυλλαδίων για τη στήριξη του ΕΣΥ κατά τη μετάβασή τους σε σούπερ-μάρκετ για την αγορά ειδών πρώτης ανάγκης.

Σε όλες τις περιπτώσεις, οι πολίτες τηρούσαν όλες τις προβλέψεις κοινωνικής αποστασιοποίησης και υγιεινής, ήταν εφοδιασμένοι με σχετικές βεβαιώσεις μετακίνησης και υπέβαλαν ενστάσεις στα υποβληθέντα πρόστιμα.

Πρόκειται για ωμή προσπάθεια φίμωσης κάθε συνδικαλιστικής και πολιτικής δράσης, την ίδια στιγμή που οι κρατικοί και κυβερνητικοί αξιωματούχοι εξαιρέθηκαν διά νόμου από την υπογραφή βεβαίωσης μετακίνησης. Η κυβέρνηση διατηρεί για τον εαυτό της το δικαίωμα να στήνει πολιτικές φιέστες, όπως αυτή της “υποδοχής” στο αεροδρόμιο Ελ. Βενιζέλος της αποστολής ιατρικού υλικού από την Κίνα στις 31/3/2020. Αλήθεια, τι ανάγκη εξυπηρετούσε η συγκεκριμένη εκδήλωση εν μέσω πανδημίας και απαγόρευσης κυκλοφορίας; Γιατί έπρεπε να μετακινηθεί ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και μαζί του δεκάδες αξιωματούχοι, δημοσιογράφοι, αστυνομικοί και λοιποί παρατρεχάμενοι για μια δήλωση στις κάμερες που θα μπορούσε να έχει γίνει μέσω skype;

Και, αλήθεια, ΠΡΟΚΑΛΟΥΜΕ την κυβέρνηση να μας απαντήσει; Ποιά βεβαίωση μετακίνησης υπέγραψε ο Πρόεδρος του Ιδρύματος Ωνάση κ. Παπαδημητρίου για να μεταβεί στο αεροδρόμιο Ελ. Βενιζέλος και να διαφημίσει τη “δωρεά” του; Την Βεβαίωση Α, του εργαζόμενου ή του ελεύθερου επαγγελματία; Ή την Βεβαίωση Β; Και ποιός λόγος προβλήθηκε: η “παροχή βοήθειας σε άνθρωπο που βρίσκεται σε ανάγκη” (δηλ. στον Κυριάκο Μητσοτάκη); Ή η “μετάβαση σε θρησκευτική τελετή”, δηλαδη στη “βάφτιση” της ανύπαρκτης φορολογίας των εφοπλιστών σε “δωρεά”; Αλλά βέβαια, αν ο τίτλος σου έχει τη λέξη “Ωνάσης”, είσαι υπεράνω νόμων και δεν θα βρεθεί ποτέ κανένας αστυνομικός να σου ζητήσει τα χαρτιά σου, πόσο δε μάλλον να σου βάλει πρόστιμο...

Ας μαζέψει λοιπόν η κυβέρνηση Μητσοτάκη και το Υπουργείο ΠΡΟΠΟ τους αστυνομικούς που αυθαιρετούν με την επιβολή προστίμων σε βάρος πολιτών που ούτε παρανόμησαν ούτε διακινδύνευσαν τη δημόσια υγεία και ασφάλεια. Αυτό που πραγματικά διακινδυνεύει την υγεία και τα δικαιώματα όλων μας είναι οι πολιτικαντισμοί και τα επικοινωνιακά σώου, που φυσικά καμία σχέση δεν έχουν με την αντιμετώπιση της πανδημίας.

 
   
   
   
   
8 Απριλίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Δικηγόροι και voucher: Ζήτημα αξιοπρέπειας (του Κ. Παπαδάκη)


Δικηγόροι και voucher: Ζήτημα αξιοπρέπειας, του δικηγόρου Κώστα Παπαδάκη (8/4/2020)

Αξίζει κάποιες φορές να βρίσκεται κανείς στην ψυχολογική ετοιμότητα και την οικονομική κατάσταση, που του επιτρέπει να προτιμήσει ένα ηχηρό όχι από ένα βουβό ναι, ιδίως όταν νοιώθει το ναι τόσο ντροπιαστικό.

Ένα τέτοιο «ναι» εξωθούνται δεκάδες χιλιάδων δικηγόρων και άλλοι αυτοαπασχολούμενοι επιστήμονες να πουν αύριο υποβάλλοντας ηλεκτρονικά την αίτηση για την συμμετοχή στο πρόγραμμα τηλεκατάρτισης voucher με αντίτιμο τα 600 ευρώ, προκειμένου να πάρουν την προκαταβολή των 400 ευρώ την επόμενη εβδομάδα και τα υπόλοιπα χρήματα μετά το πέρας και την πιστοποίηση της κατάρτισης, για την οποία θα απαιτηθεί διδακτικός χρόνος 100 ωρών.

Δεν μου μένει καμιά αμφιβολία, ότι καθένας από αυτούς που θα υποβάλουν την αίτηση το κάνει αναγκαστικά έχοντας πίσω του ένα μήνα χαμένο από βιοποριστική άποψη και την προοπτική να ακολουθήσουν πολλοί άλλοι. Είναι αλήθεια, ότι οι οικονομικές συνέπειες του κορονοϊού προβλέπονται ανυπολόγιστες. Πρόκειται για ζημιά στην πραγματική οικονομία που θα αφήσει όντως πίσω της καμμένη γη, που φυσικά θα κατανεμηθεί ταξικά όπως όλα τα κέρδη και οι ζημιές του οικονομικού κύκλου, θα εκμηδενίσει την όποια εισοδηματική ανάκτηση επιτεύχθηκε μετά την μνημονιακή κρίση και θα οδηγήσει σε απώλεια θέσεων εργασίας, ανατροπή εργασιακών κεκτημένων και τεράστια οικονομική καταστροφή για τους αυτοαπασχολούμενους.

Αν συνεκτιμηθεί, ότι η παροχή των νομικών υπηρεσιών δεν αποτελεί αυτό που λέμε «είδος πρώτης ανάγκης», φοβάμαι ότι τα δικηγορικά γραφεία, τουλάχιστον αυτά που εξυπηρετούν τα χαμηλότερα λαϊκά στρώματα, την εργατική τάξη και τον λαό θα αργήσουν πολλούς μήνες για να ανακτήσουν ένα στοιχειώδες βιοποριστικό εισόδημα. Έχουν κάθε δίκιο, λοιπόν, οι περισσότεροι δικηγόροι να νιώθουν ότι είναι παντελώς απροστάτευτοι. Οι δικηγόροι - συνεργάτες βρίσκονται ξαφνικά ακούσια άνεργοι χωρίς αποζημίωση ή οποιαδήποτε άλλη εξασφάλιση ή στην καλύτερη περίπτωση εργάζονται με μειωμένο μισθό εξ αποστάσεως, όταν φυσικά υπάρχει δουλειά για να κάνουν. Οι αυτοαπασχολούμενοι δικηγόροι έχουν από τις 13/3/2020 τα δικαστήρια κλειστά, τους δικαστικούς επιμελητές δίκαια να απεργούν και την απαγόρευση κυκλοφορίας δίπλα στα κλειστά δικαστήρια να απαγορεύει κάθε δυνατότητα επαγγελματικής ενασχόλησης. Οι φορείς που είναι επιφορτισμένοι με την πρόνοια και την προστασία των επαγγελματικών τους δικαιωμάτων, αν όχι εχθρικοί εναντίον τους είναι τουλάχιστον απόντες.

Ευρωπαϊκή Ενωση, κυβέρνηση, ασφαλιστικά ταμεία και δικηγορικοί σύλλογοι είτε δεν θέλουν, είτε αδυνατούν να δώσουν την λύση. Κάτω από αυτές τις συνθήκες, ο δικηγορικός πληθυσμός καλείται να ανταποκριθεί στις αιτήσεις για το voucher. Κυβέρνηση και δικηγορικοί σύλλογοι του κλείνουν το μάτι και ουσιαστικά καλούν όσους δεν θέλουν να καταρτιστούν να αρκεστούν στην είσπραξη της προκαταβολής των 400 ευρώ με την διαβεβαίωση ότι κανείς δεν πρόκειται να τους ζητήσει να τους επιστρέψουν. Λέει η προκήρυξη ότι λαμβάνει ο ωφελούμενος 400 ευρώ πριν την τηλεκατάρτιση και δεν θέτει καν ζήτημα επιστροφής αυτών των χρημάτων αν ο ωφελούμενος δεν την πραγματοποιήσει ! Είναι δηλαδή μια προκήρυξη - fake, απολύτως εικονική, ένα παραθυράκι που βρήκε η κυβέρνηση για να “βολέψει” και τους ελεύθερους επαγγελματίες. Ορκισμένοι οπαδοί του “αντιλαϊκισμού”, ειδικά όταν το βασικό αφήγημα της δεξιάς ήταν το πώς μοίραζε η κυβέρνηση Παπανδρέου τη δεκαετία του 80 τα ευρωπαϊκά προγράμματα, τώρα ξαφνικά μας λένε να εμπλακούμε σε μια απάτη, με μόνη διαφορά ότι σήμερα αυτό το κάνει η κυβέρνηση Μητσοτάκη και μάλιστα το ομολογούν και οι υπουργοί. Αυτοί που μερικές δεκαετίες πριν είχαν χαλάσει τον κόσμο στο όνομα της νομιμότητας με το σκάνδαλο για το γιουγκοσλάβικο καλαμπόκι και έσερναν στη φυλακή και την κατασυκοφάντηση έναν έντιμο πολιτικό, που βγήκε από την πολιτική φτωχότερος από ότι μπήκε και πέθανε όρθιος δουλεύοντας μέχρι τα 93 του ως μαχόμενος δικηγόρος, τώρα μας καλούν μαζικά να τα πάρουμε από την Ε.Ε. !

Τα 140 εκατομμύρια ευρώ κάθονται εδώ και χρόνια στο σχετικό πρόγραμμα του Ε.Σ.Π.Α. και αφού κανένας δεν σκέφτηκε να τα ανασύρει τόσα χρόνια (περιέργως ούτε καν οι εταιρείες - πάροχοι που τις ημέρες αυτές λυσσάνε να μπούν στην αγορά τηλεκατάρτισης) ήρθε η ώρα η κυβέρνηση της πρωταπριλιάς να τα χρησιμοποιήσει για να πετύχει με ένα σμπάρο δύο τρυγόνια. Και τους ελεύθερους επαγγελματίες - επιστήμονες να «αποζημιώσει» χωρίς να διαθέσει χρήματα από τον προϋπολογισμό της και στους κατόχους τηλεκατάρτισης να παράσχει ένα αξιόλογο ποσό ωφέλους στις συνθήκες που ζούμε.

Η τηλεκατάρτιση είναι πέρα από τα παραπάνω ο απόλυτος εμπαιγμός της κυβέρνησης απέναντι στους δικηγόρους, που αυτή τη στιγμή δεν μπορούν να δουλέψουν, έχουν πρόβλημα από την πρώτη μέρα να πληρώσουν τρέχοντα έξοδα και λογαριασμούς και η απάντηση είναι "καταρτιστείτε". Γι' αυτό και η θέση των Συλλόγων δεν μπορεί να είναι άλλη παρά η αποζημίωση των 800 ευρώ για όλους εδώ και τώρα και για κάθε χαμένο μήνα.

Ωστόσο, η αδιάψευστη αίσθηση κοροϊδίας δεν είναι από μόνη της ικανή να ανατρέψει την οικονομική ανάγκη και την απόλυτη αίσθηση αβεβαιότητας για το μέλλον που αντιμετωπίζει ο κλάδος αυτός. Ενσυνείδητα, λοιπόν, με την συντριπτική πλειοψηφία των καλουμένων να καταρτιστούν αδιάφορη για το αντικείμενο της κατάρτισης, που άλλωστε στους περισσότερους από τους δέκα τομείς του είναι παντελώς άσχετο με τις ανάγκες της μαχόμενης δικηγορίας, ετοιμάζονται να συμπληρώσουν τα στοιχεία τους για να μπουν στο πρόγραμμα. Δεν τους απαξιώνω ούτε τους κακίζω. Υπό άλλες συνθήκες θα έκανα το ίδιο και εγώ και δεν κρύβω ότι διλημματίστηκα πολύ σοβαρά μέχρι την στιγμή που γράφω το κείμενο αυτό για να το κάνω. Δεν θα πω σε κανέναν «μην πάρεις το 600άρι» ή «γιατί το πήρες» ειδικά απευθυνόμενος σε συναδέλφους που δεν έχουν τα προς το ζην. Απέναντι σε μια κυβέρνηση που έχει σαν ξεκάθαρο στόχο την εξόντωση των αυτοαπασχολούμενων δικηγόρων, κάθε συναδέλφισσα και συνάδελφος μπορεί και πρέπει να αξιοποιήσει κάθε δυνατότητα που τους δίνεται για να επιβιώσουν.

Αισθάνομαι όμως ότι υπάρχει η ανάγκη από κάποια ηχηρά όχι, όπως περιέγραφα παραπάνω, που να εκφράζουν όχι μόνον εκείνον που θα το ορθώσει αλλά και όλο τον κόσμο του «ναι», γιατί είναι ένα ναι που συντάσσεται από το πληκτρολόγιο του, αλλά όχι από την καρδιά του. Ένα όχι που να αποτελεί σημείο αναφοράς για όλο αυτό το ταπεινωμένο «επιστημονικό προλεταριάτο» που για άλλη μία φορά βρίσκεται αντιμέτωπο με τον κίνδυνο του επαγγελματικού τους αφανισμού. Για αυτούς που μπήκαν στην δικηγορία έχοντας τις καλύτερες διαθέσεις να υπηρετήσουν την νομική επιστήμη, τα δικαιώματα και τις ελευθερίες και βρέθηκαν να αντιμετωπίζουν την πολλαπλή της εξόντωση με το ασφαλιστικό, το φορολογικό, την αφαίρεση της επαγγελματικής ύλης, την συνεχή αύξηση του κόστους της δικηγορίας, την ανυπαρξία κατοχύρωσης σχέσεων έμμισθης συνεργασίας μεταξύ δικηγόρων, το ανάχωμα της άσκησης να παραμένει μόνο και μόνο για να διώχνει κόσμο από την δικηγορία και την συνεχή της απαξίωση και υποβάθμιση που οδηγεί μοιραία στην υπαλληλοποίηση και την απαλλοτρίωση του φιλολαικού, κοινωνικού και δημοκρατικού χαρακτήρα της.

Για όλους αυτούς που λοιδωρήθηκαν τα προηγούμενα χρόνια ως το κίνημα της γραβάτας, επειδή απήργησαν το 2016 για έξι μήνες αντιστεκόμενοι ηρωϊκά στον εξοντωτικό ασφαλιστικά νόμο Κατρούγκαλου ξεχνώντας ότι οι περισσότεροι από αυτούς ούτε τα ακριβά πράγματι κοστούμια, που το καθεστώς της αστικής υποκρισίας στα δικαστήρια τους επιβάλλει να φορούν, δεν έχουν κατορθώσει να αγοράσουν με δικά τους χρήματα.

Δεν πλούτισα στα 31 χρόνια της μαχόμενης της δικηγορίας μου. Είναι γνωστό άλλωστε ότι καμιάς εργασίας το αντάλλαγμα δεν είναι ικανό να επιφέρει πλουτισμό, όσο ακριβοπληρωμένη και να είναι. Οταν τα εισοδήματα κάποιου προέρχονται αποκλειστικά και μόνο από την δική του εργασία δεν πλουτίζει. Αλλά ναι είμαι ακόμα σε θέση να περιφρονήσω το ποσό των 400 ευρώ, για το οποίο η κυβέρνηση μας πετάει σαν το κόκκαλο στο σκυλί και αισθάνομαι την ανάγκη να το κάνω. Να της πώ «άντε και…..» Η αξιοπρέπεια αποτελεί εποικοδόμημα συμπεριφοράς που μπορεί να εκδηλώνεται μόνο στη βάση της οικονομικής ανεξαρτησίας. Ας το έχουν αυτά καλά κατά νού όσοι μπαίνουν στη δικηγορία και όχι μόνο. Θα ήθελα πολύ να μπορώ να το εισπράξω και να το διαθέσω σε κάποιους που το έχουν ανάγκη. Αλλά δεν γίνεται χωρίς να συμπράξω στην απάτη. Δεν μπορούμε να θέλουμε πάντα και τον σκύλο χορτάτο και την πίτα σωστή. Μένω στο όχι.

Ένα όχι στην Ευρωπαϊκή Ενωση, που και αυτή την στιγμή της κρίσης οι κυρίαρχες μερίδες των αστικών τάξεων των χωρών τις επιδιώκουν την συνομολόγηση νέων δανείων από τον ESM, δηλαδή ένα νέο κύκλο μνημονιακών δανεισμών και υποχρεώσεων για να μετατρέψουν και αυτήν ακόμα την πανδημική κρίση σε τοκογλυφική τους κερδοσκοπία.

Ένα όχι στην κυβέρνηση της πρωταπριλιάς για τον πολλαπλό της εμπαιγμό στους δικηγόρους. Αφού μας έφαγε τον μισό Μάρτη (τα δικαστήρια είναι κλειστά από 13/3/2020 ενώ από 24/3/2020 έχει απαγορευθεί και η κυκλοφορία στους δρόμους) και δεν λέει κουβέντα για την αποζημίωσή μας για το χρονικό διάστημα αυτό, που το κατάπιε υποσχόμενη απευθείας δια στόματος πρωθυπουργό 800 ευρώ σε κάθε ελεύθερο επαγγελματία και επιστήμονα τον Απρίλιο, το πήρε πίσω μετά από λίγες μέρες και στην θέση του έβαλε το voucher, αντί δηλαδή για μία ελάχιστη οφειλόμενη αποζημίωση αντάλλαγμα εργασίας και μάλιστα εργασίας 100 ωρών, με αντιστοιχία δηλαδή 6 ευρώ για κάθε ώρα απασχόλησης ως αποζημίωση μίας υπηρεσίας που θεωρητικά σύμφωνα με τις ισχύουσες υπουργικές αποφάσεις αμείβεται με 80 ευρώ για κάθε ώρα απασχόλησης και φυσικά καμιά συζήτηση είτε για τον Μαίο - δεν ξέρουμε ακόμα αν τα δικαστήρια θα ανοίξουν - είτε για την υπόλοιπη περίοδο που θα πάει χαμένη, είτε με, είτε χωρίς τυπική λειτουργία των δικαστηρίων το λιγότερο μέχρι τον Σεπτέμβριο.

Ένα όχι στα μαδημένα από τα δομημένα ομόλογα, το PSI και τιη διαχρονική λεηλασία των αποθεματικών τους ασφαλιστικά ταμεία, που αντί να είναι σε θέση αυτήν την στιγμή να παρέχουν εδώ και τώρα προνοιακά επιδόματα (γι’ αυτό άλλωστε που τα πληρώνουμε τόσα χρόνια), αρκούνται σε μία ψευτοέκπτωση 25% ασφαλιστικών εισφορών ελαχίστων μηνών και κάποια από αυτά δεν την εφαρμόζουν καν, όπως το Ε.Τ.Ε.Α.Ε.Π., που ανήρτησε τις προηγούμενες μέρες ειδοποιητήρια για την εισφορά Φεβρουαρίου 2020 χωρίς καμία έκπτωση.

Ένα όχι απέναντι στους δικηγορικούς συλλόγους, που ακόμα και την κορυφαία στιγμή του εμπαιγμού δεν ένιωσαν την ανάγκη να οργανώσουν μία στοιχειώδη έστω και συμβολική κινητοποίηση διαμαρτυρίας και διεκδίκησης αξιοπρεπών βοηθημάτων και αποζημιώσεων στους δικηγόρους που έχουν ανάγκη.

Ένα ακόμα όχι στους δικηγορικούς συλλόγους, γιατί ακόμα και σήμερα δεν ξέρουν ποιοι δικηγόροι έχουν και ποιοί δεν έχουν ανάγκη, γιατί ποτέ τους δεν έκαναν καμία σοβαρή προσπάθεια συλλογής στοιχείων για να μπορούν να τα επεξεργαστούν στατιστικά, να προσεγγίσουν τις δικηγορικές διαστρωματώσεις και κατηγοριοποιήσεις και να γνωρίζουν ποιοι πραγματικά πρέπει και ποιοι δεν πρέπει να είναι δικαιούχοι και να υπερασπιστούν τους πληβείους της δικηγορίας, αφού φυσικά τους εντοπίσουν..

Και ένα μεγάλο μπράβο σε όσους συνδικαλιστές μέλη Δ.Σ. δικηγορικών συλλόγων πίεσαν και πέτυχαν ολικά ή μερικά την εκταμίευση των διαθεσίμων ποσών από λογαριασμούς αλληλεγγύης δικηγορικών συλλόγων και στην διάθεση τους σε δικηγόρους δικαιούχους. Αναφέρομαι ενδεικτικά στον Δικηγορικό Σύλλογο Ηρακλείου που αποφάσισε την διάθεση 500 ευρώ σε κάθε δικηγόρο και 350 ευρώ σε κάθε ασκούμενο, αλλά και τον Δ.Σ.Α. που θα εκταμιεύσει τα υπάρχοντα 1.057.000 ευρώ για να διαθέσει σε δικαιούχους δικηγόρους και ασκούμενους, έστω και από λίγα.

Η συνεχής υποβάθμιση και απαξίωση του θεσμικού και κοινωνικού ρόλου της δικηγορίας και η διαρκής καταρράκωση των οικονομικών συνθηκών άσκησης της διαμορφώνει ένα ποτάμι αγανάκτησης που χρόνο με τον χρόνο μετατρέπεται σε θάλασσα οργής και, όπως λέει και ο ποιητής, μία ημέρα οι θάλασσες αυτές θα εκδικηθούν. Ας ελπίσουμε η μέρα αυτή να μην αργήσει.

 
   
   
   
   
30 Μαρτίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Το επίδομα των 800 ευρώ και η ρήξη με τους αυτοαπασχολούμενους: Η αρχή του τέλους για την κυβέρνηση (του Θ. Καμπαγιάννη)


Αναδημοσιεύουμε κείμενο του Θ. Καμπαγιάννη, μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών με την “Εναλλακτική Παρέμβαση – Δικηγορική Ανατροπή”, στην Εφημερίδα των Συντακτών (30/3/2020).

Το επίδομα των 800 ευρώ και η ρήξη με τους αυτοαπασχολούμενους: Η αρχή του τέλους για την κυβέρνηση

Δεν χρειαζόταν ιδιαίτερη πολιτική αντιληπτικότητα για να καταλάβει κανείς το μέγεθος της φθοράς που υπέστη η κυβέρνηση αν άκουγες τις τοποθετήσεις των συμβούλων του Διοικητικού Συμβουλίου του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών που προέρχονται από την κεντροδεξιά στο ΔΣ της 27/3/2020. Όταν υποστηρικτές της κυβέρνησης μιλούν με τέτοια απαξία για τους χειρισμούς των Υπουργών και τις αποφάσεις του Μαξίμου, καταλαβαίνεις προς τα που φυσάει ο άνεμος.

Είναι γνωστό ότι η κυβέρνηση ανακοίνωσε πανηγυρικά την ενίσχυση όλων των ελεύθερων επαγγελματιών στο υψηλότερο δυνατό επίπεδο, με διάγγελμα του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη. Στη συνέχεια, υπουργοί όπως ο Άδωνις Γεωργιάδης δήλωσαν ρητά σε συνεντεύξεις τους ότι οι δικηγόροι δικαιούνται το επίδομα, αφού τα δικαστήρια έχουν κλείσει από 13/3/2020. Η παροχή του επιδόματος στους επιστήμονες καταγράφηκε σε κυβερνητικά δελτία τύπου τα οποία είναι ακόμα και σήμερα αναρτημένα σε κρατικές ιστοσελίδες.

Κι όμως, τελείως αιφνιδιαστικά, ο Υπουργός Εργασίας Γ. Βρούτσης ανακοίνωσε στις 25/3/2020 την εξαίρεση των επιστημόνων, μεταξύ τους και των δικηγόρων, από το επίδομα των 800 ευρώ. Ο Γεωργιάδης ζήτησε συγγνώμη για την “παρεξήγηση” (η αυτογελοιοποίηση είναι αναφαίρετο δικαίωμα στη δημοκρατία μας) και στη συνέχεια η κυβέρνηση ανακοίνωσε, ως αντίμετρο, τα επιμορφωτικά τηλε-σεμινάρια των 100 ωρών που πρέπει να παρακολουθήσουν οι ελεύθεροι επαγγελματίες, αν επιθυμούν να πληρωθούν 600 ευρώ μέσω ΕΣΠΑ κατόπιν πιστοποίησης και αρκετών μηνών αναμονής. Μιλάμε δηλαδή για κανονικό εμπαιγμό σε επαγγελματίες κλάδων όπως οι δικηγόροι, που δεν μπορούν να εργαστούν και να πληρώσουν έστω τους λογαριασμούς του Μαρτίου και του Απριλίου, με προοπτική κλεισίματος των δικαστηρίων για πολλές ακόμα εβδομάδες.

Θα αντιτάξει κάποιος: καλά όλα αυτά, αλλά προς τι τα πομπώδη περί “αρχής του τέλους” της κυβέρνησης; Μήπως πρόκειται για τη γνωστή μεγαλομανία των μικροαστικών στρωμάτων, που υπερτιμούν τον ρόλο και το βάρος τους στα κοινωνικά και πολιτικά πράγματα; Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι διαχρονικά η τύχη μιας κυβέρνησης κρίνεται τελικά στη σχέση της με την μεγάλη εργαζόμενη μισθωτή πλειοψηφία και τις πολιτικές της διαθέσεις. Η επίθεση στα δικαιώματα των εργαζόμενων, ήδη ξεκινημένη από τους εργοδότες και το Υπουργείο Εργασίας, και η εξέλιξή της θα είναι η λυδία λίθος της κυβερνητικής μακροημέρευσης. Όμως, η διάρρηξη της σχέσης της κυβέρνησης με τους ελεύθερους επαγγελματίες και ιδιαίτερα με τους αυτοαπασχολούμενους, είναι κρίσιμος κόμβος για τις πολιτικές εξελίξεις. Και αυτό έχει να κάνει με τον τρόπο με τον οποίο η Νέα Δημοκρατία ήρθε στην εξουσία.

Η πολιτική αντεπίθεση της δεξιάς παράταξης απέναντι στην τότε ηγεμονία του ΣΥΡΙΖΑ έχει την αφετηρία της στις κινητοποιήσεις του 2016 για το ασφαλιστικό Κατρούγκαλου. Η υπερφορολόγηση των ελεύθερων επαγγελματιών και η αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών για μικρομεσαία εισοδήματα από 10.000-25.000 ευρώ πόλωσε πολιτικά τα στρώματα αυτά εναντίον της τότε κυβέρνησης. Τα στρώματα αυτά μπορεί να είναι μειοψηφικά, ωστόσο είναι πολιτικά κρίσιμα: προσέφεραν την κοινωνική βάση για μια πολιτική αντικυβερνητική αιχμή, την ώρα που η εφαρμογή μνημονιακών πολιτικών, έστω και αμβλυμένων, αποξένωνε τον ΣΥΡΙΖΑ από τη μεγάλη εργατική μάζα των ψηφοφόρων του. Όταν πλέον οι πολιτικές διαθέσεις των μισθωτών απέναντι στην κυβέρνηση που οι ίδιοι είχαν αναδείξει είχαν “κρυώσει”, οι αντικυβερνητικές διαθέσεις της “μεσαίας τάξης” έγιναν ο πολιορκητικός κριός μιας επελαύνουσας αντιπολίτευσης που δεν δίστασε να παίξει το παιχνίδι της πατριδοκαπηλίας με το Μακεδονικό και του ρατσισμού κατά των προσφύγων, για να βρεθεί στην εξουσία. Κάποιες διορθωτικές κινήσεις της κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ το 2018-2019, τόσο για τους εργαζόμενους όσο και για τα φτωχότερα μεσαία στρώματα ήρθαν πολύ αργά.

Τώρα, η κοινωνική συμμαχία που έφερε τον Μητσοτάκη στην εξουσία δείχνει τα πρώτα σημάδια κλονισμού της. Τα μεγαλοαστικά κέντρα που στηρίζουν την κυβέρνηση Μητσοτάκη έχουν αλληλοσυγκρουόμενα συμφέροντα και αυτό δημιουργεί πολιτικούς τρανταγμούς, ιδιαίτερα εν μέσω όξυνσης της κρίσης. Τα μεσοστρώματα πολώνονται ταξικά: οι μικροί και μεσαίοι ελεύθεροι επαγγελματίες ανακαλύπτουν ότι αυτή δεν είναι “η κυβέρνησή τους”. Φάνηκε από το ασφαλιστικό Βρούτση: οι φτωχότεροι είδαν αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών τους, οι μικρομεσαίοι δεν είχαν κανένα κέρδος. Τώρα με το επίδομα, οι αυτοαπασχολούμενοι σοκαρίστηκαν από την ταξική υπεροψία και τον κυνισμό των “φιλελεύθερων” κυβερνώντων. “Ας φάνε παντεσπάνι” ή για να το πούμε με πιο επίκαιρους όρους “ας φάνε τηλεκατάρτιση”, λέει πλέον η κυβέρνηση σε ανθρώπους που ζουν από τη δουλειά τους και είχαν πιστέψει ότι μια κυβέρνηση της “αγοράς” θα ήταν πιο φιλική στα συμφέροντά τους. Στην πραγματικότητα, η κυβέρνηση Μητσοτάκη αποκαλύπτεται σαν αυτό που ήταν πάντα: η κυβέρνηση των μεγαλοεργοδοτών, η κυβέρνηση των εταιρειών, η κυβέρνηση των μεγάλων αστικών συμφερόντων. Και πλέον, η επερχόμενη σύγκρουση της κυβέρνησης με τους μισθωτούς του ιδιωτικού και του δημόσιου τομέα, δηλαδη με την μεγάλη πλειοψηφία, θα γίνει χωρίς το μαξιλαράκι και το φωτοστέφανο τού δήθεν προστάτη της “μεσαίας τάξης”.

Το αν τελικά η κυβέρνηση θα δώσει το επίδομα των 800 ευρώ στους δικηγόρους και θα διασώσει έστω λίγη από την τρωθείσα αξιοπιστία της είναι, όσο γράφεται αυτό το άρθρο, ακόμα άγνωστο. Πάντως, ακόμα και πράκτορες να είχε ο Αλέξης Τσίπρας στο επιτελείο του πρωθυπουργού, τόση επιτυχία στην αποδόμηση του πολιτικού αφηγήματος του Κυριάκου Μητσοτάκη δεν θα μπορούσε να την έχει. Αυτοί που πρότειναν την εξαίρεση των δικηγόρων από το επίδομα κάνανε τη δουλειά από μόνοι τους. Φαίνεται πως ο πρωθυπουργός έχει χτίσει το επιτελείο του πάνω στη λάθος πέτρα. Και χωρίς να το θέλει, πάτησε το κουμπί της αντίστροφης μέτρησης για τον βίο της κυβέρνησής του.

 
   
   
   
   
2 Μαρτίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   ΜΑΤ στα νησιά: «Ρήξη του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη με την έννομη τάξη και το κράτος δικαίου (του Θ. Καμπαγιάννη)


Σε δήλωσή του, ο δικηγόρος και μέλος του Δ.Σ. του ΔΣΑ, Θανάσης Καμπαγιάννης*, αναφέρει:

«Η εικόνα των ανδρών των ΜΑΤ κατά την αποχώρησή τους στο λιμάνι των Μεστών Χίου στις 27/2/2020, όπως προκύπτει από αδιάψευστα βίντεο, σηματοδοτεί τη ρήξη του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη με την έννομη τάξη και το κράτος δικαίου. (Τα χαρακτηριστικότερα βίντεο στις διευθύνσεις: tinyurl.com/rj3tj2b και tinyurl.com/wkzqat7).

Είτε το Υπουργείο θα τιμωρήσει παραδειγματικά την εικονιζόμενη συμμορία των τραμπούκων που φορούν κράνη με το εθνόσημο και κάνουν χρήση αστυνομικών όπλων σπάζοντας κεφάλια και καταστρέφοντας περιουσίες είτε ο Υπουργός Μιχάλης Χρυσοχοϊδης θα αναγνωρίσει τον εαυτό του σε ρόλο Αρχισυμμορίτη. Στην περίπτωση αυτή, ένας μόνος δρόμος τού μένει: να παραιτηθεί.

Το Υπουργείο πρέπει συγκεκριμένα και άμεσα να απαντήσει αν οι επικεφαλής των διμοιριών των ΜΑΤ έδωσαν εντολή εφόδου των ανδρών τους κατά συγκεντρωμένων ατόμων και με τι σκοπό.

Σε περίπτωση που τέτοια εντολή δόθηκε, πρέπει να απαντηθεί γιατί οι άνδρες των ΜΑΤ δεν φόρεσαν τον προβλεπόμενο εξοπλισμό τους και, τουναντίον, παρουσίασαν εικόνα ιδιωτικών μπράβων γυμναστηρίων, που εκθέτει ανεπανόρθωτα τη συντεταγμένη πολιτεία.

Σε περίπτωση που τέτοια εντολή δεν δόθηκε, πρέπει να απαντηθεί γιατί οι επιτιθέμενοι τραμπούκοι υπεξαίρεσαν αστυνομικό εξοπλισμό (κράνη, αστυνομικές ράβδους, ασπίδες, πιστόλια κρότου-λάμψης και ρίψης δακρυγόνων, κλπ) καθ’ υπέρβασιν των εντολών της υπηρεσίας τους, με σκοπό να τον χρησιμοποιήσουν για ιδιωτικούς λόγους “αντεκδίκησης”.

Σε κάθε περίπτωση, οι πρωταγωνιστές των συγκεκριμένων επεισοδίων πρέπει να αποταχθούν από το αστυνομικό σώμα, καθώς έχουν παραβιάσει κάθε πρόβλεψη του Πειθαρχικού Δικαίου Αστυνομικού Προσωπικού (ΠΔ 120/2008, ΦΕΚ Α’ 182/02-9-2008), του Κώδικα Δεοντολογίας του Αστυνομικού (ΠΔ 254/2004, ΦΕΚ Α’ 238/03-12-2004), καθώς και πλήθος διατάξεων του Ποινικού Κώδικα.

Η ευθύνη για την αποκατάσταση του αισθήματος ασφάλειας και εμπιστοσύνης στην έννομη τάξη, σε περίπτωση που ο καθ’ ύλην Υπουργός Μιχάλης Χρυσοχοϊδης δεν την αναλάβει, ανήκει πλέον ολοκληρωτικά στον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, που τον επέλεξε και τον καλύπτει».

*δικηγόρος, σύμβουλος ΔΣ Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών με την “Εναλλακτική Παρέμβαση – Δικηγορική Ανατροπή”

 
   
   
   
   
2 Μαρτίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Νομοσχέδιο για διαδηλώσεις: Η «Κάτω Βουλή» των συναθροίσεων μεγαλώνει (του Κώστα Παπαδάκη)


«……Γιατί το κάθε άρθρο του συντάγματος περιέχει την ίδια του την αντίθεση, τη δική του άνω και κάτω βουλή, δηλαδή στη γενική φράση την ελευθερία και στη σημείωση του περιθώριου την κατάργηση της ελευθερίας…..».

Η παραπάνω φράση, διατυπωμένη από τον Καρλ Μαρξ, στο βιβλίο του «Η 18η Βrumaire του Λουδοβίκου Βοναπάρτη», του οποίου το μεγαλύτερο μέρος γράφτηκε έως τον Φεβρουάριο 1852, περιέχει μία από τις σημαντικότερες κρίσεις για την επίφαση και τη σχετικότητα των αστικών συνταγματικών ελευθεριών. Και φαίνεται ότι η κυβέρνηση ετοιμάζεται να αναβαθμίσει την «κάτω βουλή» του δικαιώματος των συναθροίσεων.

Δόθηκε λοιπόν στην δημοσιότητα πριν λίγες μέρες με την γνωστή μέθοδο της διαρροής για τον έλεγχο των αντιδράσεων το νομοσχέδιο που έχει κατά νου η κυβέρνηση να εισαγάγει προς ψήφιση για τον περιορισμό των συναθροίσεων. Πρόκειται για ένα νομοσχέδιο, το οποίο περιορίζει πολυποίκιλα τις διαδηλώσεις, υποβαθμίζει τη νομική τους αξία, υποχρεώνει τους διαδηλωτές να συνεργάζονται με την αστυνομία και στην ουσία καταργεί το άρθρο 11 του Συντάγματος, που κατοχυρώνει το δικαίωμα του συνέρχεσθαι και είναι χειρότερο ακόμα και από το ισχύον χουντικό διάταγμα του 1971 για τις συναθροίσεις για τους ακόλουθους λόγους :

1) ΟΙ ΔΡΟΜΟΙ ΑΝΗΚΟΥΝ ΣΤΟ ΛΑΟ Η ΑΠΟΤΕΛΟΥΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΜΑΤΑ ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΩΝ ;

Από το πρώτο ήδη άρθρο το νομοσχέδιο ξεκαθαρίζει, παρά την αντίθετη διατύπωση του, ότι προτεραιότητά του είναι να μην εκτίθεται σε σοβαρό κίνδυνο η δημόσια ασφάλεια και να μην διαταράσσεται υπέρμετρα η κοινωνικοοικονομική ζωή ορισμένης περιοχής.

Όσον αφορά την δημόσια ασφάλεια είναι ευκαιρία να ξεκαθαρίσουμε, ότι η εντύπωση που υπάρχει ότι δήθεν το κράτος δεν έχει δικαίωμα επέμβασης στις συναθροίσεις προκειμένου να προασπίζει την δημόσια ασφάλεια είναι ψευδής. Μόνο το γεγονός, ότι εξακολουθούν να βρίσκονται σε ισχύ μετά από τόσες κυβερνήσεις που πέρασαν το ΝΔ 794/1971 και το εκτελεστικό αυτό ΒΔ 269/1972, δύο χουντικά νομοθετήματα δηλαδή, είναι εξ’ ορισμού αντίθετο με το ότι τα νομοθετήματα αυτά δεν προβλέπουν την δυνατότητα των αστυνομικών οργάνων του κράτους να διαλύουν συναθροίσεις.

Αλλά πέραν αυτών, υπάρχει και το άρθρο 131 ΠΔ 141/1991, με το οποίο παρέχεται στην αστυνομία η εξουσία προληπτικής απαγόρευσης συνάθροισης με αιτιολογημένη απόφαση του αρμόδιου αστυνομικού διευθυντή, αν εξαιτίας της επίκειται σοβαρός κίνδυνος για την δημόσια ασφάλεια ή απειλείται σοβαρή διατάραξη της κοινωνικοοικονομικής ζωής, ενώ σύμφωνα με το άρθρο 3 παρ. 3 ΝΔ 797/1971 ολόκληρο το ΒΔ 269/1972 με τον τίτλο «Κανονισμός διαλύσεως δημοσίων συναθροίσεων» παρέχεται το δικαίωμα διάλυσης των συναθροίσεων, όταν προκαλούν κίνδυνο στην δημόσια ασφάλεια.

Όσον αφορά το κριτήριο της υπέρμετρης διατάραξης της κοινωνικοοικονομικής ζωής ορισμένης περιοχής (της περιοχής της διαδήλωσης φυσικά) αυτό προφανές ότι προκαλεί ακόμα μεγαλύτερη εξουσία περιορισμού των διαδηλώσεων, αφού ασφαλώς η υπέρμετρη διαταραχή της κοινωνικοοικονομικής ζωής μίας ορισμένης περιοχής είναι πολύ ευκολότερο να προκληθεί από την υπέρμετρη διαταραχή της κοινωνικοοικονομικής ζωής γενικά. Ήδη η στάθμιση του δικαιώματος των συναθροίσεων ως υποκείμενης στον περιορισμό της κοινωνικοοικονομικής ζωής ορισμένης περιοχής προνομιοποιεί την τελευταία και μεταφραζόμενο με τους όρους της ισχύουσας αγοράς ουσιαστικά αντιμετωπίζει τα οδοστρώματα και τα πεζοδρόμια ως παραρτήματα («παρακολουθήματα») των παρακείμενων εμπορικών καταστημάτων καθιστώντας κύριο, αν όχι αποκλειστικό προορισμό του, την προπαρασκευή της μετάβασης της εμπορικής τους πελατείας για την αγορά εμπορευμάτων.

Και από την μια είναι τόσο αδηφάγα αυτά τα εμπορικά καταστήματα, ώστε δεν χορταίνουν παρά τις επανειλημμένες αυξήσεις του ωραρίου, την μεταβολή του διακεκομμένου σε συνεχές, την λειτουργία Σάββατα μέχρι αργά, συχνά την λειτουργία και τις Κυριακές και αργίες, λευκές νύχτες, μαύρες Παρασκευές κλπ, ώστε να απαιτούν και τον περιορισμό των συναθροίσεων τις λίγες ώρες ή τα λίγα λεπτά που διέρχονται μπροστά από τα καταστήματα τους. Από την άλλη είναι τόσο μονομερής ο τρόπος, με τον οποίο βλέπουν τα συμφέροντα τους, ώστε να μην διεκδικούν πεζοδρομήσεις, μείωση της κυκλοφορίας των ΙΧ, του καυσαερίου και των θορύβων στο κέντρο και να μην διαμαρτύρονται για άλλα συμβάντα που έχουν ως αποτέλεσμα κυκλοφοριακές ανωμαλίες, όπως επισκέψεις επισήμων προσώπων, παρελάσεις κ.λ.π. αλλά έχουν στοχοποιήσει εδώ και χρόνια τις συναθροίσεις ως τον εχθρό τους. Τρίτον, δείχνουν τόσο αφελείς οικονομικά που φαίνεται να μην αντιλαμβάνονται, ότι η αιτία που οι εμπορικές τους επιδόσεις είναι μικρότερες των προσδοκιών τους δεν οφείλεται ούτε στις συναθροίσεις ούτε φυσικά στα χρονικά όρια της λειτουργία τους, αλλά πολύ απλά στην οικονομική κρίση και στο γεγονός, ότι η πλειοψηφία των υποψήφιων πελατών τους δεν έχει την αγοραστική δύναμη για να τις υποστηρίξει. Σε ένα έχουν δίκιο, ότι ποτέ δεν αποζημιώθηκαν από το κράτος για σπασμένες βιτρίνες και ζημιές από επεισόδια. Αλλά ούτε και το διεκδίκησαν με την ίδια θέρμη. Και το κράτος άλλο που δεν θέλει από το να τους επαυξάνει την αντίθεση με τους διαδηλωτές.

Επόμενο των προτεραιοτήτων αυτών είναι η στοίχιση ολοκλήρου του νομοσχεδίου, όχι φυσικά στην ρύθμιση, αλλά στον πολλαπλό περιορισμό που δυσχεραίνει ως και καταργεί ή καθιστά υπέρμετρα επικίνδυνη την διοργάνωση συναθροίσεων. Έτσι :

2) ΔΙΑΔΗΛΩΣΕΙΣ ΜΕ ΣΥΝΔΙΟΡΓΑΝΩΤΗ ΤΗΝ ΕΛΑΣ

Με το άρθρο 2 αφενός εννοιολογούνται και θεσπίζονται οι περιορισμοί στις συναθροίσεις, αφετέρου τυποποιείται η ιδιότητα του οργανωτή των συναθροίσεων και μάλιστα με επέκταση και στο φυσικό πρόσωπο που εκπροσωπεί τις συλλογικότητες που καλούν, ο οποίος οργανωτής σύμφωνα με το άρθρο 16 ευθύνεται με την ατομική του περιουσία φυσικά για την αποζημίωση όσων υπέστησαν βλάβες τις ζωής, της σωματικής ακεραιότητας και της ιδιοκτησίας από τους συμμετέχοντες στην δημόσια υπαίθρια συνάθροιση.

Με άλλα λόγια, κάθε διαδήλωση αποκτά το «κορόιδο» της, εκείνον ο οποίος ευθύνεται συλλογικά και αντικειμενικά για πράξεις τις οποίες έκαναν άλλοι γνωστοί ή άγνωστοι, ακόμα και αν οι πράξεις αυτές τελέσθηκαν εκτός των ορίων του σκοπού της υπαίθριας συνάθροισης.

3) Με το άρθρο 3 καθιερώνεται υποχρέωση γνωστοποίησης της συνάθροισης από τον οργανωτή προ 48 ωρών τουλάχιστον στην ελληνική αστυνομία, στην οποία παρέχεται σιωπηρά το δικαίωμα να απαγορεύει τις συναθροίσεις ή να τις περιορίζει σε μέρος του οδοστρώματος ή και να τις απαγορεύει εντελώς, όταν προσέρχονται άτομα που φέρουν αντικείμενα ή εκδηλώνουν συμπεριφορές που θέτουν σε διακινδύνευση την ανθρώπινη ζωή, την σωματική ακεραιότητα, περιουσιακά δικαιώματα, παρακώλυση κυκλοφορίας, πρόσβαση σε δημόσιες υπηρεσίες κλπ.

Συνάθροιση, η οποία δεν έχει γνωστοποιηθεί, κατά τεκμήριο απαγορεύεται, όπως συνάγεται από την διατύπωση του άρθρου 3 παρ. 3 του νομοσχεδίου («δύναται να επιτραπεί»).
Εδώ το υπό ψήφιση νομοσχέδιο είναι αυστηρότερο και από εκείνο της χούντας. Σύμφωνα με το άρθρο 6 παρ. 5 ΝΔ 794/1971 «συνάθροιση, η οποία διεξάγεται ακόμα και χωρίς να έχει υποβληθεί στους απαιτούμενους τύπους για την προηγούμενη έγκριση της εκ μέρους της αστυνομικής αρχής, εφόσον δεν έχει απαγορευθεί και δεν έχει κοινοποιηθεί απαγόρευση της 8 ώρες πριν την πραγματοποίηση της θεωρείται ως μη απαγορευθείσα.»

4) Με το άρθρο 4 θεσπίζονται οι υποχρεώσεις του οργανωτή πέρα από τις αστικές ευθύνες που προαναφέρθηκαν να συνεργάζεται με την αστυνομία συνδράμοντας την για την τήρηση της τάξης, να ενημερώνει τους μετέχοντες στην συνάθροιση να μην φέρουν και χρησιμοποιούν αντικείμενα πρόσφορα για την άσκηση βίας, ουσιαστικά δηλαδή να μεταφέρει τις εντολές της αστυνομίας στους διαδηλωτές, ακόμα και να ζητά την παρέμβαση της αστυνομίας για την απομάκρυνση ατόμων που φέρουν τέτοια αντικείμενα, καθώς και να ορίζει επαρκή αριθμό ατόμων για την περιφρούρηση της συνάθροισης.

ΟΛΗ Η ΕΞΟΥΣΙΑ ΣΤΗΝ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑ

5) Για τον σκοπό αυτό μάλιστα (άρθρο 5) ορίζεται και αστυνομικός διαμεσολαβητής, αξιωματικός της ΕΛΑΣ, ο οποίος αποτελεί τον σύνδεσμο της αστυνομικής αρχής με τον διοργανωτή.

Απορίας άξιο είναι πως δεν προβλέπεται η “ex officio” απόδοση θέσεων εκπροσώπησης αστυνομικών συνδέσμων στα συλλογικά όργανα διοίκησης των φορέων που συνήθως διοργανώνουν διαδηλώσεις (πχ εργατικά κέντρα, σωματεία, πολιτικές οργανώσεις κ.λ.π) για να μετέχουν εξ αρχής στη λήψη των σχετικών αποφάσεων !

6) Με το άρθρο 6 η αστυνομική Αρχή «υποχρεούται να διασφαλίζει την ακώλυτη άσκηση του δικαιώματος του συνέρχεσθαι σε δημόσιο υπαίθριο χώρο, όπως αυτό ορίζεται στο άρθρο 1» του ν/σ.

Αληθής έννοια της διάταξης – φερετζέ είναι ότι η αστυνομία υποχρεούται να διασφαλίζει τους περιορισμούς των συναθροίσεων χάριν της κοινωνικοοικονομικής ζωής της περιοχής που τελούνται.

7) Με το άρθρο 7 επικείμενη δημόσια συνάθροιση μπορεί να απαγορευθεί, εάν α) επαπειλείται σοβαρός κίνδυνος για την δημόσια ασφάλεια, β) απειλείται σοβαρή διατάραξη της κοινωνικοοικονομικής ζωής σε ορισμένη περιοχή.

Κριτήρια για αυτό είναι ο εκτιμώμενος αριθμός των συμμετεχόντων (ειρήσθω εν παρόδω ότι ο αριθμός των συμμετεχόντων είναι εύλογο να οδηγήσει στον περιορισμό σε μία λωρίδα, αλλά με ποιά λογική στην πλήρη απαγόρευση; ), η περιοχή πραγματοποίησης και ο βαθμός επικινδυνότητας αυτής. Όλα αυτά βεβαίως κρίνονται από την αστυνομία.

8) Για την προστασία των ίδιων εννόμων αγαθών επιτρέπεται εκτός από την απαγόρευση και η επιβολή περιορισμών (άρθρο 8) είτε σε επικείμενη συνάθροιση είτε ακόμα και σε συνάθροιση που βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη. Τέτοιοι είναι ο περιορισμός σε μέρος του οδοστρώματος η και άλλου δημόσιου χώρου (άλλη μία απόδειξη ότι με πρόσχημα την κυκλοφορία σκοπείται ο περιορισμός των διαδηλώσεων) και η απομάκρυνση επικίνδυνων ατόμων. Προφανώς οι «προληπτικές προσαγωγές» θα νομιμοποιηθούν σε κάθε διαδήλωση.

9) Με το άρθρο 9 προβλέπεται η διάλυση των συναθροίσεων όταν α) πραγματοποιούνται παρά την απαγόρευση, β) δεν συμμορφώνονται στις αστυνομικές υποδείξεις, γ) εκτρέπονται σε βία αλλά και δ) πραγματοποιούνται χωρίς να έχουν γνωστοποιηθεί.

10) Η αποφασιστική αρμοδιότητα σχετικά με την απαγόρευση ή τους περιορισμούς είναι η αστυνομία, αφού λάβει (όχι δεσμευτικά) την γνώμη των οικείων δημάρχων (άρθρο 10) με μόνη την υποχρέωση η απόφαση της να είναι αιτιολογημένη και να κοινοποιηθεί στην αρμόδια εισαγγελική αρχή (άρθρο 11).

12) ΒΙΑ ΜΕ ΟΛΑ ΤΑ ΜΕΣΑ

Στο άρθρο 12 προβλέπεται, ότι για την εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 9 (δηλαδή για την διάλυση δημόσιας συνάθροισης) η αστυνομική αρχή μπορεί να χρησιμοποιεί προς τούτο κάθε νόμιμο μέσο.

Και αυτό το άρθρο παρέχει στην αστυνομία ευρύτερες εξουσίες από εκείνες που παρείχε ο χουντικός κανονισμός διάλυσης συναθροίσεων, ο οποίος τουλάχιστον διόριζε ενδεικτικά τα μέσα αυτά (βίαιη απώθηση, καταιονισμός δι' ύδατος, αστυνομική ράβδος, υποκόπανοι των όπλων, δακρυγόνα ή έτερα συναφή μέσα).

Στην επικείμενη διάταξη η έννοια του κάθε νόμιμου μέσου, τι άλλο ακόμα μπορεί να χωρέσει; Μήπως τα αστυνομικά πιστόλια, που βγαίνουν όλο και πιο συχνά είτε σε πανεπιστημιακούς χώρους που υπό προϋποθέσεις ισχύει ακόμα το πανεπιστημιακό άσυλο, είτε για την επίλυση ιδιωτικών τους διαφορών ;

13- 14) «ΔΙΚΑΣΤΙΚΗ….ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ»

Το νομοσχέδιο προβλέπει προσωρινή και οριστική δικαστική προστασία κατά των αστυνομικών αποφάσεων για απαγορεύσεις και περιορισμούς, αλλά ούτως ή άλλως αυτήν την παρέχουν οι γενικές διατάξεις του διοικητικού δικαίου και δεν χρειαζόταν κάποια ιδιαίτερη θέσπιση. Αλλά αυτά μόνο πριν την πραγματοποίηση. Κατά τη διάρκειά τους κανένα δικαστήριο δεν συνεδριάζει, παρά μόνο τα αυτόφωρα των συλλαμβανομένων.

Εκείνο όμως που συγκεκριμενοποιείται με το νομοσχέδιο είναι ότι ο φορέας παροχής αυτής της προσωρινής δικαστικής προστασίας είναι η Επιτροπή Αναστολών του Συμβουλίου της Επικρατείας, ένα δικαστικό όργανο δηλαδή πολυτελείας, χρονοβόρο, δυσκίνητο, και συντηρητικό λαμβάνοντας μάλιστα υπ όψη, ότι το ΣτΕ είναι το μόνο δικαστήριο που εξακολουθεί να βρίσκεται στο κέντρο της Αθήνας στην οδό Πανεπιστημίου απέναντι σχεδόν από τα Προπύλαια και έχει υποστεί τις ενοχλήσεις άπειρων διαδηλώσεων, ενώ η προσφυγή σε αυτό είναι και ιδιαίτερα δαπανηρή. Και η μοναδική του νομολογία στο θέμα φυσικά αρνητική. Αναφέρομαι στην απόφαση της Επιτροπής Αναστολών του ΣτΕ 633/1999 με την οποία απορρίφθηκε η αίτηση αναστολής εκτέλεσης του Κ.Κ.Ε.. κατά της απόφασης του Γενικού Αστυνομικού Διευθυντή Αττικής, που απαγόρευε τη δημόσια υπαίθρια συνάθροιση ή πορεία οργανωμένων ομάδων στον Αερολιμένα Αθηνών και σε συγκεκριμένες οδούς στο κέντρο της Αθήνας, για λόγους προστασίας της δημόσιας ασφάλειας, καθόσον την ημερομηνία που αυτές θα ελάμβαναν χώρα, είχε προγραμματιστεί επίσημη επίσκεψη στην Ελλάδα του Προέδρου των Η.Π.Α. Κλίντον και απειλούνταν σοβαρός κίνδυνος για τη ζωή και σωματική ακεραιότητα του ξένου επισήμου και των μελών της αποστολής του, ο οποίος κίνδυνος δεν μπορούσε να αποτραπεί αλλιώς,

15) ΠΟΙΝΙΚΕΣ ΕΥΘΥΝΕΣ

Και βέβαια το νομοσχέδιο εκτός από τις αστικές κυρώσεις του οργανωτή δημόσιας συνάθροισης (άρθρο 16), στις οποίες αναφερθήκαμε, προβλέπει και ποινικές ευθύνες για όσους μετέχουν σε δημόσια συνάθροιση που έχει απαγορευθεί (ακόμα και αν η συνάθροιση αυτή πραγματοποιείται κανονικά) ή παρεμποδίζουν την διεξαγωγή δημόσιας υπαίθριας συνάθροισης (δεν πρόκειται για προστασία φυσικά του δικαιώματος της διαδήλωσης, αλλά πρόκειται για καταστολή του δικαιώματος της αντισυγκέντρωσης).

Το άρθρο αυτό (άρθρο 15) ουσιαστικά επαναφέρει το καταργημένο από τον νέο Ποινικό Κώδικα, παλιό άρθρο 171 ΠΚ (θρασύτητα κατά της αρχής), που τιμωρούσε ακριβώς την συμμετοχή σε απαγορευμένη δημόσια συνάθροιση. Αλλά και εκείνο ακόμα προέβλεπε χαμηλότερο όριο ποινής (μέχρι 6 μηνών), ενώ το επιχειρούμενο να θεσπιστεί προβλέπει ποινή μέχρι ενός έτους. Η ίδια ποινή προβλέπεται και για όσους δεν συμμορφώνονται στους περιορισμούς που επιβάλλει η παριστάμενη αστυνομική αρχή, χωρίς να αποτελεί προϋπόθεση για την ποινική τους απειλή η τέλεση βιαιοπραγιών.

Αν τέλεσαν και βιαιοπραγίες, το αδίκημα αποκτά διακεκριμένο χαρακτήρα και απειλείται με ποινή φυλάκισης μέχρι 2 ετών και εφόσον δεν τιμωρούνται βαρύτερα με άλλη διάταξη.
Η «άλλη διάταξη» είναι βέβαια η αναφερόμενη στο άρθρο 15, διάταξη του άρθρου 170 ΠΚ (στάση) , κυρίως όμως η επίσης αναφερόμενη διάταξη του ΠΚ 189 (διατάραξη κοινής ειρήνης), που όχι μόνο δεν καταργήθηκε με τον νέο ΠΚ της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, (ν. 4619/2019) αλλά αντίθετα προβλέφθηκε και η διακεκριμένη περίσταση της τέλεσης του αδικήματος εκ μέρους υποκινητών της διατάραξης, που έχουν καθοδηγητικό ρόλο μέσα στο πλήθος», (με αυτή ασφαλίτικη διατύπωση υπάρχει ακριβώς στο ΠΚ 189 παρ. 3) που τιμωρούνται με φυλάκιση τουλάχιστον 3 μηνών, άρα μέχρι 5 χρόνων – εκτιτέα ως γνωστόν και πάντως μη μετατρέψιμη αν υπερβαίνει τα τρία έτη πλέον.

ΚΑΙ ΣΤΗ ΟΥΓΙΑ…..ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑ

Μεγαλύτερο ενδιαφέρον όμως έχει η κλιμάκωση της ποινικής αντιμετώπισης του Π.Κ. 189, αφού με την τροποποίηση του άρθρου 187Α Π.Κ. με το ν. 4637/2019, δηλαδή τις τροποποιήσεις που επέφερε η κυβέρνηση της Ν.Δ. τον Νοέμβριο 2019 στον νέο ΠΚ τα «εγκλήματα κατά της δημόσιας τάξης», ακόμα και πλημμεληματικού χαρακτήρα εντάσσονται στα αδικήματα, τα οποία αποτελούν κορμό για την απόδοση διακεκριμένων επιβαρυντικών περιστάσεων τρομοκρατικής τέλεσης, αλλά και αντικείμενο συγκρότησης τρομοκρατικής οργάνωσης. Στην «αντικειμενική υπόσταση» του άρθρου 187Α Π.Κ. με άλλα λόγια. Ανάμεσα βεβαίως στα εγκλήματα κατά της δημόσιας τάξης ανήκει και η διατάραξη κοινής ειρήνης (ΠΚ 189).

Έτσι λοιπόν η συνδυασμένη εφαρμογή των ΠΚ 187Α, 189 και του νέου νομοσχέδιου για τις συναθροίσεις, εφόσον τελικά ψηφιστεί, όχι μόνο θα απαγορεύσει και θα περιορίσει τις συναθροίσεις, αλλά θα ανοίξει και τον δρόμο, ώστε η εκτροπή τους να αντιμετωπίζεται και να τιμωρείται ως τρομοκρατική πράξη απειλούμενη με αυξημένα όρια ποινής (+ ένα έτος) , αλλά και ως αντικείμενο συγκρότησης τρομοκρατικής οργάνωσης (κακούργημα).

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη είναι πραγματικά συνεπής στις κατασταλτικές της εξαγγελίες και το έχει αποδείξει ήδη αποχαλινώνοντας τους αστυνομικούς και αποδεσμεύοντάς τους από κάθε αναστολή, προκειμένου να μπαίνουν και να οπλοφορούν σε πανεπιστημιακούς χώρους, να εισβάλουν σε κατοικίες και ταράτσες, να ξεγυμνώνουν διαδηλωτές, να εισβάλουν σε κινηματογράφους, νυχτερινά μπαρ και κέντρα διασκέδασης, να χαστουκίζουν 6χρονα παιδιά, να ρίχνουν χημικά και δακρυγόνα με το παραμικρό, ακόμα και μέσα στον χώρο των δικαστηρίων, να απαγορεύουν εκδηλώσεις συμπαράστασης σε αυτά και τελευταία να σπάνε επιδεικτικά αυτοκίνητα και παρ μπρίζ στα νησιά.

Λένε ότι το τέρμα της κατρακύλας είναι ο πάτος, αλλά κάθε φορά διαπιστώνουμε ότι υπάρχει πάντα περιθώριο μέχρι να τον φτάσουμε. Η «κάτω» βουλή έχει δρόμο ακόμα. Το υπό ψήφιση νομοσχέδιο απέχει μία βαθμίδα μόνο από την πλήρη και τυπική κατάργηση του άρθρου 11 του Συντάγματος, που προβλέπει τις συναθροίσεις, γιατί πολύ απλά δεν αφήνει κανένα απολύτως πεδίο διεξαγωγής και ελευθερίας τους.

Μόνο που στην ιστορία δεν έλειψαν ούτε η καταστολή, ούτε οι απαγορεύσεις. Αλλά ούτε αυτές, ούτε οι δίκες λύγισαν τους αγωνιστές. Και αυτό το ν/σ αν και όπως ψηφιστεί θα καταργηθεί στην πράξη. Γιατί οι εμπνευστές του λογαριάζουν και πάλι χωρίς τον ξενοδόχο. Γιατί μπορεί η εξουσία να γράφει την «κάτω βουλή», αλλά την «άνω βουλή» την γράφει πάντα ο λαός !

Αθήνα, 28/2/2020,
Κώστας Παπαδάκης.

 
   
   
   
   
9 Φεβρουαρίου 2020

εκτύπωση του άρθρου pdf
   Η διαμεσολάβηση στην Ευρωπαϊκή Ένωση και η ελληνική της προοπτική (του Γρηγόρη Μισκεδάκη)


Είναι σε όλους μας γνωστό πως στην Ευρωπαϊκή Ένωση θεσμοθετήθηκε η διαμεσολάβηση με την οδηγία 2008/52/ΕΚ. Στην Ελλάδα αρχικά ενσωματώθηκε στο εσωτερικό μας δίκαιο με το νόμο 3898/2010. Αργότερα ψηφίστηκε ο νόμος 4512/2018 όπου αναμορφώνει πλήρως το θεσμό και καθιστά τη διαμεσολάβηση υποχρεωτικό προδικαστικό στάδιο και πρόσφατα ο νόμος 4640/2019 που κινείται στο ίδιο πλαίσιο με τον προγενέστερο νόμο του ΣΥΡΙΖΑ.

Προέλευση – Παραλληλισμός με Ιταλία:

Ο νέος νόμος έχει σημείο αναφοράς το αντίστοιχο νομικό πλαίσιο της Ιταλίας η οποία πρώτη καθιέρωσε στην Ευρωπαϊκή Ένωση την υποχρεωτική διαμεσολάβηση. Δεν είναι τυχαίο που δύο χώρες που παραδοσιακά καταδικάζονται από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων για την αργοπορία της αστικής τους δικαιοσύνης επέλεξαν να καθιερώσουν το σύστημα της υποχρεωτικότητας της διαμεσολάβησης.

Στην Ιταλία σε καθεστώς υποχρεωτικής διαμεσολάβησης υπάγονται περίπου οι διαφορές που έχουν υπαχθεί και στον νόμο που ψηφίστηκε πρόσφατα. Το αρχικό κόστος για τη διαμεσολάβηση στην Ιταλία είναι περίπου 40,00 ευρώ για το κάθε μέρος.

Στο ιταλικό δίκαιο μάλιστα ισχύουν δύο επιπλέον ρυθμίσεις ως προς το θεσμό σε σχέση με το νόμο που ψηφίστηκε πρόσφατα από το ελληνικό κοινοβούλιο που εύλογα μας θορυβούν για μελλοντική τροποποίηση του θεσμού.

Ειδικότερα:

1ον. Η μη αποδοχή της πρότασης του διαμεσολαβητή συνεπάγεται αρνητικές συνέπειες στα δικαστικά έξοδα που επιδικάζονται στη Δίκη. Και

2ον. Η αναίτια και αδικαιολόγητη άρνηση συμμετοχής στη διαμεσολάβηση μπορεί να αποτελέσει για το δικαστή ελεύθερη απόδειξη στη μελλοντική δίκη.

Το ιταλικό υπουργείο δικαιοσύνης συλλέγει και εκθέτει ανά εξάμηνο στατιστικά στοιχεία που αφορούν τις υποθέσεις που υπάγονται υποχρεωτικά σε διαδικασία διαμεσολάβησης πριν την προσφυγή στην τακτική δικαιοσύνη. Σύμφωνα με τα στοιχεία αυτά στην πρώτη υποχρεωτική συνεδρίαση στο 46% των περιπτώσεων ο εναγόμενος δεν εμφανίστηκε, στο 50% εμφανίστηκε και στο 4% υπήρξε παραίτηση του ενάγοντος. Από τις περιπτώσεις της εμφάνισης επιτυχή έκβαση είχε η διαδικασία της διαμεσολάβησης στο 27,5% που αυξάνεται στο 45% αν ακολουθήσουν και άλλες συνεδρίες πέρα της πρώτης υποχρεωτικής.

Σύμφωνα με την ιταλική νομοθεσία στην υποχρεωτική διαμεσολάβηση υπάγονται οι κάτωθι διαφορές και τα ποσοστά ανά κατηγορία είναι τα κάτωθι στην περίπτωση που εμφανιστεί ο εναγόμενος στην πρώτη συνεδρίαση, ήτοι το 50% των περιπτώσεων.

Ως προς την αξία της διαφοράς ισχύουν τα κάτωθι στοιχεία για τις περιπτώσεις εμφάνισης του εναγομένου.

Η μέση χρονική διάρκεια της διαδικασίας της διαμεσολάβησης στις περιπτώσεις που αυτή έχει θετική έκβαση ήταν 141 ημέρες το 2019.

Το ελληνικό υπουργείο δικαιοσύνης αντιστοίχως δεν παρουσιάζει στατιστικά στοιχεία για τη ροή των υποθέσεων, δηλαδή πόσες υποθέσεις νέες εισάγονται στα δικαστήρια, πόσες συζητούνται και τον αριθμό των αποφάσεων, ούτε στα μηχανογραφημένα δικαστήρια δηλαδή σε αυτά των περιφερειών αρμοδιότητας των εφετείων Αθήνας, Πειραιά, Θεσσαλονίκης και Χαλκίδας. Συνεπώς δεν είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε την πραγματική εικόνα ώστε να κριθεί η πραγματική στόχευση του μέτρου. Αν δηλαδή έστω και αν κατ’ επίφαση λαμβάνεται για την αποσυμφόρηση της αστικής δικαιοσύνης, ή λαμβάνεται για την ιδιωτικοποίηση μιας ακόμη θεμελιώδους κρατικής λειτουργίας. Η εμπειρική εικόνα που έχουν όλοι οι δικηγόροι της πράξης είναι πως ο όγκος των υπό συζήτηση υποθέσεων έχει μειωθεί δραματικά. Συνεπώς η αποσυμφόρηση είναι θέμα χρόνου να επιτευχθεί.

Η καθιέρωση της υποχρεωτικής διαμεσολάβησης καθώς και η ενίσχυση και προώθηση του θεσμού αποτελεί και μεταμνημονιακή δέσμευση της χώρας. Σύμφωνα με το επικαιροποιημένο μνημόνιο που υπεγράφη στις 23 Μαΐου 2018 και έχει χρονικό ορίζοντα υλοποίησης το 2022 αναφέρει στη σελίδα 39 στον τομέα που σχετίζεται με τη δικαιοσύνη στο αγγλικό πρωτότυπο κείμενο: «Disseminate the relevant information on the new legal framework of mediation to the legal practitioners and the public at large, so as to increase awareness of the availability of this mechanism and encourage its use (June 2018)» δηλαδή: «Διάδοση των σχετικών πληροφοριών σχετικά με το νέο νομικό πλαίσιο διαμεσολάβησης για τους ασκούντες συναφή προς τη δικαιοσύνη επαγγέλματα και το ευρύ κοινό, ώστε να αυξηθεί η ευαισθητοποίηση σχετικά με τη διαθεσιμότητα αυτού του μηχανισμού και να ενθαρρυνθεί η χρήση του (Ιούνιος 2018)».

Συνεπώς η κατεύθυνση που ακολούθησαν οι κυβερνήσεις του ΣΥΡΙΖΑ και έπειτα της ΝΔ με την διαμεσολάβηση οριοθετήθηκε από την τρόικα. Την εποχή που συντάχθηκε το επικαιροποιημένο μνημόνιο είχε ήδη καθιερωθεί η υποχρεωτική διαμεσολάβηση από την τότε κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ.

Επομένως, με βάση τα παραπάνω εύλογα ανησυχούμε για την προοπτική του θεσμού και την ουσιαστική απονομή της δικαιοσύνης. Είναι ευκαιρία λοιπόν να ανοίξει μια επιστημονική συζήτηση για την καταλληλότητα και την προοπτική αφενός του θεσμού με τον τρόπο που καλούμαστε να εφαρμόσουμε το νόμο ως υποχρεωτικό προδικαστικό στάδιο και αφετέρου για το συνολικότερο πλαίσιο για την απονομή της δικαιοσύνης.